Mantra 4
Rishi: Śukla-Yajurvedic tradition (unspecified).
Devata: Agni.
Chandas: Yajus with svāhā-ending (offering-formula style).
Samhita Patha (Devanagari)
अ॒ग्नाव॒ग्निश्च॑रति॒ प्रवि॑ष्ट॒ ऋषी॑णां पु॒त्रो अ॑भिशस्ति॒पावा॑ । स न॑: स्यो॒नः सु॒यजा॑ यजे॒ह दे॒वेभ्यो॑ ह॒व्यᳪ सद॒मप्र॑युच्छ॒न्त्स्वाहा॑
Transliteration
agnā́v agníś carati práviṣṭa ṛ́ṣīṇāṃ putró abhiśastipā́vā | sá naḥ syonáḥ suyájā yajéhá devébhyo havyáṃ sadám aprayúcchan svā́hā
Translation
Агни в Агни движется, внутрь вошедший; сын Риши, очищающий от проклятия. Да будет он к нам благосклонен, легко почитаем; здесь совершай жертвоприношение, неослабно, непрестанно принося богам подношение — Сваха!
Padapatha (Word Analysis)
अग्नौ । अग्निः । चरति । प्रविष्टः । ऋषीणाम् । पुत्रः । अभिशस्ति-पावः । सः । नः । स्योनः । सु-यजाः । यज । इह । देवेभ्यः । हव्यम् । सदम् । अ-प्रयुच्छन् । स्वाहा ।
Word by Word
अग्नौin/at Agni (in the fire)
अग्नौ:
अधिकारण
TypeNoun
Rootअग्नि-
अग्निःAgni
अग्निः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootअग्नि-
चरतिmoves, goes about
चरति:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootचर्
प्रforth, forward
प्र:
(क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootप्र
विष्टःentered, having entered
विष्टः:
कर्तृ (अग्निः-विशेषणम्)
TypeParticiple (Adjective) / Kṛdanta
Rootविश् (प्र-विश्) → प्रविष्ट
ऋषीणाम्of the seers
ऋषीणाम्:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootऋषि-
पुत्रःson
पुत्रः:
कर्तृ (अग्निः-समनाधिकरण)
TypeNoun
Rootपुत्र-
अभिशस्तिपावाःpurifier from (or: of) imprecation/accusation
अभिशस्तिपावाः:
कर्तृ (अग्निः-विशेषणम्)
TypeCompound Noun/Adjective
Rootअभिशस्ति- + पावन्/पावा-
सःhe
सः:
कर्तृ
TypePronoun
Rootतद् (स) सर्वनाम
नःof us / our
नः:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअस्मद्
स्योनःkindly, gracious, pleasant
स्योनः:
कर्तृ (सः-विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootस्योन-
सुयजाःgood at sacrifice / well-worshipping
सुयजाः:
कर्तृ (सः-विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootसु- + यज- (सुयज-)
यजworship! sacrifice!
यज:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootयज्
इहhere
इह:
अधिकारण (देश)
TypeIndeclinable
Rootइह
देवेभ्यःto/for the gods
देवेभ्यः:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootदेव-
हव्यम्oblation, offering
हव्यम्:
कर्म
TypeNoun
Rootहव्य-
सदम्always, continually
सदम्:
(क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable (adverbial accusative) / Noun-used-adverbially
Rootसदम्
अप्रयुच्छन्not failing, not withholding
अप्रयुच्छन्:
(क्रिया)
TypeVerb (participle-like finite form) / verbal form
Rootयुज्/युच्छ् (प्र-युच्छ्) + अ-
स्वाहाsvāhā (offering-call)
स्वाहा:
(यागाङ्ग-वाचक)
TypeIndeclinable (ritual exclamation)
Rootस्वाहा
Entities Mentioned
A
AgniD
Devas (collectively)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes