Shloka 2

गणैश्च विविधैस्तीक्ष्णैरायुधैस्तं न्यपीडयत् । तैस्तदा पीडितः पार्थः सस्मार स्वामिनं शिवम्

gaṇaiśca vividhaistīkṣṇairāyudhaistaṃ nyapīḍayat | taistadā pīḍitaḥ pārthaḥ sasmāra svāminaṃ śivam

Тогда ганы, вооружённые множеством острых оружий, яростно теснили его. Терзаемый ими в тот миг, Партха вспомнил своего Владыку — Шиву.

गणैःby the troops/attendants
गणैः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootगण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), बहुवचन
and
:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
विविधैःvarious
विविधैः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootविविध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (qualifying गणैः/आयुधैः)
तीक्ष्णैःsharp
तीक्ष्णैः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतीक्ष्ण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण
आयुधैःwith weapons
आयुधैः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootआयुध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), बहुवचन
तम्him
तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (pronoun)
निdown/fully (prefix)
नि:
Upasarga (उपसर्ग)
TypeIndeclinable
Rootनि (उपसर्ग)
Formअव्यय; उपसर्ग (preverb) — verb-modifier with अपीडयत्
अपीडयत्tormented/pressed
अपीडयत्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootपीड् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
तैःby them
तैः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन (instrumental pronoun)
तदाthen
तदा:
Kāla-adhikaraṇa (काल-अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण (temporal adverb)
पीडितःtormented
पीडितः:
Karta (कर्ता; of सस्मार)
TypeAdjective
Rootपीडित (कृदन्त-प्रातिपदिक; पीड् + क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (पार्थः)
पार्थःPārtha (Arjuna)
पार्थः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपार्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
सस्मारremembered
सस्मार:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootस्मृ (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
स्वामिनम्the lord/master
स्वामिनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootस्वामिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
शिवम्Śiva
शिवम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootशिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; स्वामिनम् इति विशेष्यस्य विशेषण/अप्पोजिशन

Suta Goswami

Tattva Level: pashu

Shiva Form: Paśupatinātha

S
Shiva
G
Ganas
P
Partha (Arjuna)

FAQs

It teaches śaraṇāgati (taking refuge): when worldly力量 and fear intensify, the devotee turns inward to remember Pati—Lord Śiva—whose grace removes bondage and steadies the mind.

Remembering “svāminam śivam” points to Saguna-upāsanā—personal devotion to Śiva as the protective Lord; such remembrance is the inner core of Linga worship, where the devotee centers awareness on Śiva’s presence beyond fear.

Smaraṇa and japa: in distress, repeat the Pañcākṣarī (“Om Namaḥ Śivāya”) with focused remembrance of Śiva; this is the immediate sādhana implied by “sasmāra śivam.”