Rig Veda 9.61.25: Mandala 9, Sukta 61, Mantra 25
Sukta 9.61
Rishi: Kavi Bhārgava (traditional)
Devata: Soma Pavamāna
Chandas: Trishtubh/Jagatī (requires scan)
Samhita Patha (Devanagari)
अपघ्नन्पवते मृधोऽप सोमो अराव्णः । गच्छन्निन्द्रस्य निष्कृतम् ॥
Transliteration
apaghnán pavate mṛ́dho ’pa sómo arā́vṇaḥ | gácchann índrasya niṣkṛtám ||
Translation
Сома течёт, поражая враждебные напоры; безупречный отгоняет их прочь, направляясь к освобождённому простору Индры.
Word by Word
अपघ्नन्striking away, repelling
अपघ्नन्:
Kartā (सोमः—कर्तृविशेषणम्)
TypeVerb (participle)
Rootअप-हन् (धातु √हन् ‘हनने’) → कृत्: शतृ (वर्तमान कृदन्त)
पवतेpurifies/flows (as the purifying Soma)
पवते:
Kriyā (मुख्यक्रिया; कर्ता = सोमः)
TypeVerb
Root√पू (पवते) ‘शुद्धौ/पवने’
मृधःhostilities, harms
मृधः:
Karma (अपघ्नन्—यत् अपहन्ति)
TypeNoun
Rootमृध् (प्रातिपदिक: मृध्/मृध) ‘हानिः, उपद्रवः, शत्रुता’
अपaway
अप:
—
TypeIndeclinable
Rootअप (उपसर्ग/अव्यय)
सोमःSoma
सोमः:
Kartā (पवते इत्यस्य कर्ता)
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक) < √सु ‘सवने/प्रसवे’ (रसः, देवता)
अराव्णःfoe-destroying / hostile to foes
अराव्णः:
Kartā (सोमस्य विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootअराव्ण (प्रातिपदिक; ‘अरावन्’/‘अराव्ण’—अराति/अरि-सम्बद्धः, शत्रुवत्/अरातिहन् इत्यर्थे वैदिक विशेषणम्)
गच्छन्going, proceeding
गच्छन्:
Kartā (सोमः—कर्तृविशेषणम्)
TypeVerb (participle)
Root√गम् ‘गत्यर्थे’ → कृत्: शतृ (वर्तमान कृदन्त)
इन्द्रस्यof Indra
इन्द्रस्य:
Sambandha (निष्कृतम्—इन्द्रसम्बद्धम्)
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
निष्कृतम्the outlet/exit (the prepared opening/pressing-out place)
निष्कृतम्:
Karma/Adhikaraṇa (गच्छन्—यत्र/यत् प्रति गच्छति; ‘इन्द्रस्य निष्कृतम्’ = इन्द्रस्य निष्कृतस्थानम्/निर्गमनम्)
TypeNoun/Adjective (past participial noun)
Rootनिष्-√कृ ‘निर्गमने/निर्णये’ → कृत्: क्त (भूतकृदन्त); प्रातिपदिक: निष्कृत (निष्कृतम्)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.