HomeRamayanaSundara KandaSarga 58Shloka 101
Previous Verse
Next Verse

Shloka 101

सुन्दरकाण्डे अष्टपञ्चाशः सर्गः

हनुमद्वृत्तान्तकथनम्, सीताभिज्ञान-प्रदानम्, लङ्कादाह-वर्णनम्

अथ मामब्रवीत्सीता गृह्यतामयमुत्तमः।मणिर्येन महाबाहू रामस्त्वां बहुमन्यते।।।।

atha mām abravīt sītā gṛhyatām ayam uttamaḥ |

maṇir yena mahābāhū rāmas tvāṃ bahu manyate ||

Тогда Сита сказала мне: «Возьми этот превосходнейший драгоценный камень; по нему Рама, могучерукий, узнает тебя и высоко почтит».

अथthen
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formसमुच्चय/अनन्तरार्थक अव्यय (conjunctive/adverb: ‘then’)
माम्me
माम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया विभक्ति (कर्म), एकवचन
अब्रवीत्said
अब्रवीत्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलुङ्-लकार (Aorist/Past), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
सीताSita
सीता:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसीता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति (कर्ता/Nominative), एकवचन
गृह्यताम्let (it) be taken
गृह्यताम्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootग्रह् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), कर्मणि प्रयोग (Passive), प्रथमपुरुष, एकवचन; ‘let it be taken’
अयम्this
अयम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; विशेषण (to मणिः)
उत्तमःexcellent
उत्तमः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootउत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; विशेषण (to मणिः)
मणिःgem
मणिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमणि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन
येनby which
येन:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, तृतीया विभक्ति (करण/Instrumental), एकवचन; ‘by which/with which’
महा-बाहुःthe long-armed (one)
महा-बाहुः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeNoun
Rootमहा (पूर्वपद) + बाहु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; बहुव्रीहि (महान्तौ बाहू यस्य सः)
रामःRama
रामः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन
त्वाम्you
त्वाम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया विभक्ति (कर्म), एकवचन
बहु-मन्यतेesteems greatly
बहु-मन्यते:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootबहु (उपसर्गवत्) + मन् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; ‘thinks highly of/esteems’

"Sita then said to me, 'Take this best of gems and present it to the long-armed Rama as a token'.

S
Sītā
H
Hanumān
R
Rāma (Mahābāhu)
M
Maṇi (jewel)

FAQs

Integrity in communication: Sītā provides a trustworthy proof so that truth is established and righteous action can proceed without confusion.

Sītā responds to Hanumān’s request for a sign of recognition by offering an excellent jewel as a token for Rāma.

Sītā’s clarity and faith: composed decision-making even under captivity, supporting the dharmic reunion.