Previous Verse
Next Verse

Shloka 157

Sauptika Parva, Adhyaya 8 — Dhṛṣṭadyumna-vadha and the Camp’s Nocturnal Rout

दिष्टया दिष्टयैव चान्योन्यं समेत्योचुर्महारथा: । उस समय पाण्डवोंके लिये महान्‌ विनाशकारी जनसंहार करके वे तीनों महारथी जब परस्पर मिले, तब आपसमें कहने लगे--'“बड़े सौभाग्यसे यह कार्य सिद्ध हुआ है ।।

diṣṭyā diṣṭyaiva cānyonyaṁ sametyocur mahārathāḥ | us samaya pāṇḍavānāṁ kṛte mahān vināśakārī jana-saṁhāraṁ kṛtvā te trayo mahārathī yadā parasparaṁ militāḥ, tadā anyonyaṁ ūcuḥ— “baḍe saubhāgya se yaha kārya siddha huā hai” || paryaṣvajat tato drauṇis tābhyāṁ sampratinanditaḥ ||

Санджая сказал: «Удача на удачу!» — так воскликнули великие колесничие-воины, встретившись друг с другом. Совершив тогда против Пандавов великое и гибельное избиение, эти трое махаратхов, сойдясь вместе, говорили между собой: «По великому счастью это дело удалось». И тогда Драуни (Ашваттхама), горячо поздравленный двумя другими, обнял их.

दिष्टयाby good fortune
दिष्टया:
Karana
TypeNoun
Rootदिष्टि
FormFeminine, Instrumental, Singular
दिष्टयाby good fortune
दिष्टया:
Karana
TypeNoun
Rootदिष्टि
FormFeminine, Instrumental, Singular
एवindeed/just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
and
:
TypeIndeclinable
Root
अन्योन्यम्each other (mutually)
अन्योन्यम्:
Karma
TypePronoun
Rootअन्योन्य
FormMasculine, Accusative, Singular
समेत्यhaving met/coming together
समेत्य:
TypeVerb
Rootसम्-इ
Formल्यप् (absolutive/gerund)
ऊचुःthey said
ऊचुः:
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect (लिट्), Third, Plural, Parasmaipada
महारथाःgreat chariot-warriors
महारथाः:
Karta
TypeNoun
Rootमहारथ
FormMasculine, Nominative, Plural
पर्यष्वजत्embraced
पर्यष्वजत्:
TypeVerb
Rootपरि-स्वज्
FormImperfect (लङ्), Third, Singular, Parasmaipada
ततःthen/thereupon
ततः:
TypeIndeclinable
Rootततः
द्रौणिःDrauni (son of Droṇa, Aśvatthāman)
द्रौणिः:
Karta
TypeNoun
Rootद्रौणि
FormMasculine, Nominative, Singular
ताभ्याम्by those two
ताभ्याम्:
Karana
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine/Neuter, Instrumental, Dual
सम्प्रतिनन्दितःwelcomed/approved (praised) in return
सम्प्रतिनन्दितः:
TypeAdjective
Rootसम्-प्रति-नन्द्
Formक्त (past passive participle), Masculine, Nominative, Singular

संजय उवाच

संजय (Sañjaya)
पाण्डव (Pāṇḍavas)
द्रौणि / अश्वत्थामा (Drauṇi / Aśvatthāmā)
तीन महारथी (the three mahārathas)

Educational Q&A

The verse highlights how the pursuit of victory can distort moral judgment: the perpetrators celebrate “success” immediately after a catastrophic slaughter, illustrating the erosion of dharma and the ethical cost of vengeance-driven warfare.

After carrying out a devastating massacre against the Pāṇḍava side, the three surviving Kaurava-aligned mahārathas meet, congratulate one another on the deed, and Drauṇi (Aśvatthāmā) embraces the other two, signaling their shared approval and solidarity.