Previous Verse
Next Verse

Shloka 29

Chapter 89: Bhīma dispatched to protect Ghaṭotkaca amid escalating engagements

धृष्टद्युम्नो5थ पाज्चाल्य: सात्यकिश्न महारथ: । पीडयन्तौ भृशं सैन्यं शक्तितोमरवृष्टिभि:,पांचालराजकुमार धृष्टद्युम्मन तथा महारथी सात्यकि--ये दोनों शक्ति और तोमरोंकी वर्षसे कौरव-सेनाको अत्यन्त पीड़ा देने लगे

dhṛṣṭadyumno 'tha pāñcālyaḥ sātyakiś ca mahārathaḥ | pīḍayantau bhṛśaṃ sainyaṃ śakti-tomara-vṛṣṭibhiḥ ||

Санджая сказал: Тогда Дхриштадьюмна, князь Панчалы, и Сатьяки, великий воин-колесничий, начали жестоко теснить войско Кауравов, осыпая его градом копий и дротиков. В нравственной атмосфере войны их доблесть предстает как дисциплинированный ратный долг — сила, применяемая с сосредоточенным намерением среди более великой борьбы за праведный порядок.

धृष्टद्युम्नःDhrishtadyumna
धृष्टद्युम्नः:
Karta
TypeNoun
Rootधृष्टद्युम्न
FormMasculine, Nominative, Singular
अथthen/and now
अथ:
TypeIndeclinable
Rootअथ
पाञ्चाल्यःthe Panchala (prince/warrior)
पाञ्चाल्यः:
Karta
TypeNoun
Rootपाञ्चाल्य
FormMasculine, Nominative, Singular
सात्यकिःSatyaki
सात्यकिः:
Karta
TypeNoun
Rootसात्यकि
FormMasculine, Nominative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
महारथःgreat chariot-warrior
महारथः:
Karta
TypeNoun
Rootमहारथ
FormMasculine, Nominative, Singular
पीडयन्तौafflicting/tormenting (the two)
पीडयन्तौ:
Karta
TypeVerb
Rootपीड्
Formशतृ (present active participle), Masculine, Nominative, Dual
भृशम्exceedingly
भृशम्:
TypeIndeclinable
Rootभृशम्
सैन्यम्the army
सैन्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootसैन्य
FormNeuter, Accusative, Singular
शक्तितोमरवृष्टिभिःby showers of spears and javelins
शक्तितोमरवृष्टिभिः:
Karana
TypeNoun
Rootशक्ति-तोमर-वृष्टि
FormFeminine, Instrumental, Plural

संजय उवाच

S
Sanjaya
D
Dhṛṣṭadyumna
P
Pāñcāla
S
Sātyaki
K
Kaurava army
Ś
śakti (spears)
T
tomara (javelins)

Educational Q&A

The verse highlights kṣatriya-dharma in its battlefield form: disciplined courage and effective action in a justly undertaken struggle. It does not glorify violence for its own sake, but depicts duty-bound martial effort within the larger ethical conflict of the Mahābhārata.

Sanjaya reports that Dhṛṣṭadyumna and Sātyaki fight together and severely pressure the opposing (Kaurava) troops by raining down missiles—spears and javelins—causing heavy distress and disruption in the enemy ranks.