Previous Verse
Next Verse

Shloka 37

राजपूजाविधानम् / Royal Reception Protocols during Āśvamedha Preparations

स किंपुरुषसंकीर्ण: किंनरैश्वनोपशोभित: । सिद्धविप्रनिवासैश्च समनन्‍्तादभिसंवृत:

sa kiṃpuruṣasaṃkīrṇaḥ kiṃnaraiś caivānupaśobhitaḥ | siddhavipranivāsaiś ca samanantād abhisaṃvṛtaḥ ||

Вайшампаяна сказал: Тот жертвенный павильон был переполнен кимпурушами, и его блеск усиливали киннары. Со всех сторон он был окружён жилищами сиддхов и брахманов, опоясывавшими святилище, — знак того, что обряд созерцали и поддерживали и небесные совершенные существа, и учёные хранители дхармы.

सःhe/that (one)
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
किंपुरुष-संकीर्णःfilled/crowded with Kimpuruṣas
किंपुरुष-संकीर्णः:
Karta
TypeAdjective
Rootसंकीर्ण (√कीर्/कीर्ण)
FormMasculine, Nominative, Singular
किंनरैःby/with Kinnaras
किंनरैः:
Karana
TypeNoun
Rootकिंनर
FormMasculine, Instrumental, Plural
वन-उपशोभितःadorned/beautified (as in a grove/forest-like setting)
वन-उपशोभितः:
Karta
TypeAdjective
Rootउपशोभित (उप-√शुभ्)
FormMasculine, Nominative, Singular
सिद्ध-विप्र-निवासैःby/with the dwellings of Siddhas and Brahmins
सिद्ध-विप्र-निवासैः:
Karana
TypeNoun
Rootनिवास
FormMasculine, Instrumental, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
समन्तात्on all sides, all around
समन्तात्:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootसमन्तात्
अभिसंवृतःenclosed/surrounded
अभिसंवृतः:
Karta
TypeAdjective
Rootअभिसंवृत (अभि-सम्-√वृ)
FormMasculine, Nominative, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
Y
yajña-maṇḍapa (sacrificial pavilion)
K
Kiṃpuruṣas
K
Kiṃnaras
S
Siddhas
V
Vipras (Brahmins)

Educational Q&A

The verse underscores that a royal sacrifice gains legitimacy and auspicious power when it is upheld by dharmic authorities (vipras) and witnessed by exalted beings (siddhas). Ethical kingship is portrayed as requiring public, learned, and spiritually elevated sanction—not mere display of power.

Vaiśampāyana describes the scene of the yajña-maṇḍapa: it is crowded with wondrous semi-divine beings (Kiṃpuruṣas and Kiṃnaras) and surrounded on all sides by the residences of Siddhas and Brahmins, emphasizing the grandeur and sanctity of the Ashvamedha setting.