Shloka 6
Śrī-nivāsa: Traits and Conditions for the Abode of Prosperity (श्री-निवासः)
Devanagari script
श्रीरवाच वसामि नित्यं सुभगे प्रगल्भे दक्षे नरे कर्मणि वर्तमाने | अक्रोधने देवपरे कृतज्ञे जितेन्द्रिये नित्यमुदीर्णसत्त्वे
Transliteration
śrīr uvāca: vasāmi nityaṃ subhage pragalbhe dakṣe nare karmaṇi vartamāne | akrodhane devapare kṛtajñe jitendriye nityam udīrṇasattve ||
Translation
Шри (Лакшми) сказала: «О благоприятная, я всегда пребываю в том мужчине, кто удачлив и смел, умел и неуклонно занят праведным делом; кто свободен от гнева, предан богам, благодарен, владеет собой и неизменно наделён высоким саттвой — внутренней ясностью и силой».
Word by Word
श्रीःLakṣmī (Goddess of fortune)
श्रीः:
Karta
TypeNoun
Rootश्री (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
FormPerfect (Paroksha-bhuta), Third, Singular
वसामिI dwell
वसामि:
TypeVerb
Rootवस् (धातु)
FormPresent, First, Singular
नित्यम्always
नित्यम्:
TypeIndeclinable
Rootनित्य (प्रातिपदिक)
सुभगेin/with the fortunate one
सुभगे:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootसुभग (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Locative, Singular
प्रगल्भेin the bold/confident one
प्रगल्भे:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootप्रगल्भ (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Locative, Singular
दक्षेin the capable/skillful one
दक्षे:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootदक्ष (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Locative, Singular
नरेin a man
नरे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Locative, Singular
कर्मणिin action/work
कर्मणि:
Adhikarana
TypeNoun
Rootकर्मन् (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Locative, Singular
वर्तमानेengaged/occupied (in)
वर्तमाने:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootवृत् (धातु)
FormPresent active participle (शतृ), Masculine, Locative, Singular
अक्रोधनेin the angerless one
अक्रोधने:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootअक्रोधन (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Locative, Singular
देवपरेin one devoted to the gods
देवपरे:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootदेवपर (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Locative, Singular
कृतज्ञेin the grateful one
कृतज्ञे:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootकृतज्ञ (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Locative, Singular
जितेन्द्रियेin one who has conquered the senses
जितेन्द्रिये:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootजितेन्द्रिय (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Locative, Singular
नित्यम्always
नित्यम्:
TypeIndeclinable
Rootनित्य (प्रातिपदिक)
उदीर्णसत्त्वेin one whose sattva (goodness/courage) is elevated
उदीर्णसत्त्वे:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootउदीर्णसत्त्व (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Locative, Singular
Speaker
भीष्म उवाच
Characters & Entities
Ś
Śrī (Lakṣmī)Verse Rasa (Emotional Essence)
Sandhi Notes