Shloka 71

Hiḍimba’s Approach and Hiḍimbā’s Warning to Bhīmasena (हिडिम्बागमनम् / हिडिम्बा-भयवचनम्)

Devanagari script

अगर्वितात्मा युक्तश्न सान्त्वयुक्तो5नसूयिता । अवेक्षितार्थ: शुद्धात्मा मन्त्रयीत द्विजैः सह,राजा अपने हृदयसे अहंकारको निकाल दे। चित्तको एकाग्र रखे। सबसे मधुर बोले। दूसरोंके दोष प्रकाशित न करे। सब विषयोंपर दृष्टि रखे और शुद्धचित्त हो द्विजोंके साथ बैठकर मन्त्रणा करे

Transliteration

agarpitātmā yuktaś ca sāntvayukto 'nasūyitā | avekṣitārthaḥ śuddhātmā mantrayīta dvijaiḥ saha ||

Translation

Каника сказал: Царь должен изгнать гордыню из сердца, держать ум в дисциплине и сосредоточении, говорить мягко, примиряя, и воздерживаться от придирок. Бдительно наблюдая за всеми делами и сохраняя внутреннюю чистоту, он должен совещаться вместе с учёными брахманами.

Word by Word

अगर्वितात्माone whose self is not proud (humble-minded)

युक्तश्नःmoderate in eating (regulated in food)

सान्त्वयुक्तःendowed with conciliation/gentleness

अनसूयिताnot censorious; free from envy/ill-will

अवेक्षितार्थःone who keeps aims/affairs under observation; attentive to matters

शुद्धात्माpure-minded; of purified self

मन्त्रयीतshould deliberate/counsel

द्विजैःwith Brahmins (twice-born)

सहtogether with

Speaker

कणिक उवाच

Characters & Entities

Kaṇika

rājā (king)

dvija (brāhmaṇas/learned twice-born)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes