Shloka 128
मन्वन्तरानुक्रमवर्णनम् (Enumeration of Manvantara Cycles) — with focus on Svārociṣa Manvantara
Devanagari script
स मातामहदोषेण वेनः कालात्म जात्मजः / स धर्मं वृष्ठतः कृत्वा कामाल्लोकेष्वर्तत
Transliteration
sa mātāmahadoṣeṇa venaḥ kālātma jātmajaḥ / sa dharmaṃ vṛṣṭhataḥ kṛtvā kāmāllokeṣvartata
Translation
Из-за порока деда по матери Вена, сын Калатмаджи, отринул дхарму и, ведомый вожделением, стал жить среди миров как ему хотелось.
Word by Word
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन; सर्वनाम (pronoun)
मातामह-दोषेणby (reason of) the grandfather’s fault
मातामह-दोषेण:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootमातामह (प्रातिपदिक) + दोष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd case), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (genitive determinative): ‘मातामहस्य दोषः’
वेनःVena
वेनः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवेन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन; नाम (proper noun)
कालात्म-जात्मजःthe son born of Kālātman
कालात्म-जात्मजः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootकालात्मन् (प्रातिपदिक) + ज (प्रातिपदिक) + आत्मज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन; बहुपद-तत्पुरुष: ‘कालात्मनः जः’ (born of Kāla/Time-soul) + ‘आत्मजः’ (son)
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
धर्मम्dharma, righteousness
धर्मम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootधर्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन
वृष्टतःutterly, completely (as if washed away)
वृष्टतः:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootवृष्ट (कृदन्त; √वृष्/वर्ष् धातु)
Formअव्यय; तसिल्-प्रत्ययान्त (ablatival adverb): ‘from/away from like rain’ → ‘completely/utterly (as if washed away)’
कृत्वाhaving made/done
कृत्वा:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund); ‘having done/made’
कामात्from desire, out of lust
कामात्:
Hetu (हेतु)
TypeNoun
Rootकाम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th case), एकवचन; हेत्वर्थे (ablative of cause)
लोकेषुin the worlds
लोकेषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th case), बहुवचन
अर्ततhe behaved/acted (improperly)
अर्तत:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√ऋत्/अर्त् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect, past), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद