Sutra 17
Devanagari script
पणितः कल्याणबुद्धिमनुगृह्णीयात् अन्यथा विक्रमेत ॥ कZ_०७.७.१७ ॥
Transliteration
paṇitaḥ kalyāṇabuddhim anugṛhṇīyāt anyathā vikrameta
Translation
При торге следует благоволить благонамеренной стороне; иначе следует перейти к решительным действиям.
Word by Word
पणितःone who has been bribed / a bribed person
पणितः:
TypeNoun (PPP used adjectivally)
Rootपण्
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-एकवचन; कृदन्त: क्त (भूतकृदन्त/कर्मणि-प्रयोगे ‘पणित’ = ‘bribed/induced by bribe’), here qualifying an implied agent (e.g., अमात्यः/पुरुषः)
कल्याण-बुद्धिम्a benevolent intention / good disposition
कल्याण-बुद्धिम्:
TypeNoun
Rootबुध्
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया-एकवचन; समास: कल्याणा बुद्धिः यस्याः सा/या—‘good intention/wholesome mind’; object of अनुगृह्णीयात्
अनुगृह्णीयात्should favor / should treat kindly / should win over by kindness
अनुगृह्णीयात्:
TypeVerb
Rootग्रह् (अनु-√ग्रह्)
Formविधिलिङ् (optative); परस्मैपदम्; प्रथम-पुरुष; एकवचन; वर्तमान-काल-आधार (विधिलिङ्); अर्थ: ‘should show favor/should treat kindly’
अन्यथाotherwise
अन्यथा:
TypeIndeclinable
Rootअन्यथा
Formअव्यय; अर्थे—‘otherwise’
विक्रमेतshould act forcefully / should take decisive action
विक्रमेत:
TypeVerb
Rootक्रम् (वि-√क्रम्)
Formविधिलिङ् (optative); आत्मनेपदम्; प्रथम-पुरुष; एकवचन; अर्थ: ‘should proceed/act with force; should take a bold step’
Entities Mentioned
K
kalyāṇabuddhi counterpartFAQs
To foreground ‘intent assessment’ as a primary filter in bargaining—cooperation is conditional on trustworthy orientation.