Sutra 10

Devanagari script

शुल्कभयात्पण्यप्रमाण मूल्यं वा हीनं ब्रुवतस्तदतिरिक्तं राजा हरेत् ॥ कZ_०२.२१.१० ॥

Transliteration

śulkabhayāt paṇyapramāṇa mūlyaṃ vā hīnaṃ bruvatās tadatiriktaṃ rājā haret

Translation

Если из страха перед пошлиной кто-либо заявляет количество товара или его стоимость меньше действительных, царь должен конфисковать излишек (незаявленный остаток).

Word by Word

• शुल्कभयात्: from fear of the duty/tax
• Type: Noun
• Root: शुल्क; भय
• Form: पुंलिङ्ग; एकवचन; पञ्चमी; ‘भय’ शब्दः; ‘शुल्क’ षष्ठी-सम्बन्धः

• पण्यप्रमाणम्: the quantity/measure of the merchandise
• Type: Noun
• Root: पण्य; प्रमाण
• Form: नपुंसकलिङ्ग; एकवचन; द्वितीया; ‘प्रमाण’ शब्दः; ‘पण्य’ षष्ठी-सम्बन्धः

• मूल्यम्: the price/value
• Type: Noun
• Root: मूल्य
• Form: नपुंसकलिङ्ग; एकवचन; द्वितीया

• वा: or
• Type: Particle
• Root: वा
• Form: विकल्पार्थक-अव्यय

• हीनम्: less, understated
• Type: Adjective
• Root: हीन
• Form: नपुंसकलिङ्ग; एकवचन; द्वितीया; (पण्यप्रमाणम्/मूल्यम् इत्येतयोः विशेषणम्)

• ब्रुवतः: of (a person) declaring/saying
• Type: Verb (participle)
• Root: ब्रू
• Form: वर्तमान-कृदन्त (शतृ); परस्मैपदी; पुंलिङ्ग; एकवचन; षष्ठी (सम्बन्धे)

• तत्: that
• Type: Pronoun
• Root: तद्
• Form: नपुंसकलिङ्ग; एकवचन; द्वितीया

• अतिरिक्तम्: the excess (amount)
• Type: Adjective (substantive use)
• Root: अतिरिक्त
• Form: नपुंसकलिङ्ग; एकवचन; द्वितीया; (तद् इत्यस्य विशेषणम्)

• राजा: the king
• Type: Noun
• Root: राजन्
• Form: पुंलिङ्ग; एकवचन; प्रथमा; कर्तृ

• हरेत्: should take/confiscate
• Type: Verb
• Root: हृ
• Form: विधिलिङ् (optative); परस्मैपदी; प्रथमपुरुष; एकवचन

Entities Mentioned

• merchants/declarants
• king/state

More Details

FAQs

Why confiscate only the 'excess' rather than the whole shipment?

It targets the concealed portion directly, creating strong deterrence while preserving proportionality and continued trade incentives.