Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 6

Devanagari script

तदेव परमं धाम तदेव परमं पदम् । द्वारका सा च वै धन्या यत्राऽस्ते मधुसूदनः

Transliteration

tadeva paramaṃ dhāma tadeva paramaṃ padam | dvārakā sā ca vai dhanyā yatrā'ste madhusūdanaḥ

Translation

Só isso é a morada suprema; só isso é o estado mais elevado. Bem-aventurada é Dvārakā, onde reside Madhusūdana.

Word by Word

• तत्: that
• तत्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), एकवचनम् (Singular)

• एव: indeed, only
• एव: Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: निश्चय/अवधारणार्थक-अव्ययम् (emphatic particle)

• परमम्: supreme
• परमम्: Karta (Predicate adjective/कर्तृसम्बन्ध)
• Type: Adjective
• Root: परम (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), एकवचनम्; विशेषणम् (to धाम)

• धाम: abode
• धाम: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: धामन् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), एकवचनम् (Singular)

• तत्: that
• तत्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), एकवचनम् (Singular)

• एव: indeed
• एव: Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अवधारणार्थक-अव्ययम् (emphatic particle)

• परमम्: supreme
• परमम्: Karta (Predicate adjective/कर्तृसम्बन्ध)
• Type: Adjective
• Root: परम (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (to पदम्)

• पदम्: state, position, goal
• पदम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पद (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), एकवचनम् (Singular)

• द्वारका: Dvārakā
• द्वारका: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: द्वारका (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), एकवचनम् (Singular)

• सा: that (she)
• सा: Karta (Apposition/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्ययम् (conjunction)

• वै: indeed
• वै: Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: वै (अव्यय)
• Form: निश्चय/खल्वर्थक-अव्ययम् (emphatic particle)

• धन्या: blessed, fortunate
• धन्या: Karta (Predicate adjective/कर्तृसम्बन्ध)
• Type: Adjective
• Root: धन्य (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (to द्वारका)

• यत्र: where
• यत्र: Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: यत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्ययम् (relative adverb of place)

• आस्ते: sits, abides
• आस्ते: Kriyā (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आस् (धातु)
• Form: लट्-लकारः (Present), प्रथमपुरुषः (3rd person), एकवचनम् (Singular), आत्मनेपदम्

• मधुसूदनः: Madhusūdana (Kṛṣṇa/Viṣṇu)
• मधुसूदनः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: मधु + सूदन (प्रातिपदिके)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विष्णोर्नाम

Speaker

Prahlāda

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Dvārakā

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A declarative tableau: Dvārakā shining like a celestial city; Madhusūdana seated/standing as the axis mundi, with the words ‘parama dhāma’ visually suggested by a radiant gateway (dvāra) opening into light.

Characters & Entities

• Dvārakā
• Madhusūdana

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The highest spiritual goal is tied to Bhagavān’s presence; where He abides becomes the supreme refuge.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Dvārakā, declared blessed as the residence of Madhusūdana.

What ritualistic prescription is mentioned?

No explicit prescription; the verse encourages tīrtha-yātrā and devotion centered on Dvārakā.