Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 1

Devanagari script

लोमश उवाच । दाक्षायणी गता तत्र यत्र यज्ञो महानभूत् । तत्पितुः सदनं गत्वा ना नाश्चर्यसमन्वितम्

Transliteration

lomaśa uvāca | dākṣāyaṇī gatā tatra yatra yajño mahānabhūt | tatpituḥ sadanaṃ gatvā nā nāścaryasamanvitam

Translation

Lomaśa disse: Dakṣāyaṇī foi até onde se realizava o grande sacrifício; e, ao entrar na residência de seu pai, viu-a repleta de muitos prodígios.

Word by Word

• लोमशः: Lomaśa
• लोमशः: Karta (Speaker/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: लोमश (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• उवाच: said
• उवाच: Kriya (Speech act/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद

• दाक्षायणी: Dākṣāyaṇī
• दाक्षायणी: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: दाक्षायणी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• गता: went
• गता: Kriya (State/action/क्रिया)
• Type: Adjective
• Root: गम् (धातु)
• Form: क्त (PPP), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; कर्तरि प्रयोगे

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक अव्यय (adverb of place)

• यत्र: where
• यत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: यत्र (अव्यय)
• Form: सम्बन्धबोधक/यदर्थक अव्यय (relative adverb)

• यज्ञः: sacrifice
• यज्ञः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यज्ञ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• महान्: great
• महान्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: महत् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषण (यज्ञः)

• अभूत्: was
• अभूत्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लङ् (Imperfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद

• तत्पितुः: of her father
• तत्पितुः: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् + पितृ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन

• सदनं: house, dwelling
• सदनं: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सदन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन

• गत्वा: having gone
• गत्वा: Kriya (Prior action/क्रिया)
• Type: Indeclinable
• Root: गम् (धातु)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund)

• न: not
• न: Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेधार्थक अव्यय (negation)

• न: not
• न: Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेधार्थक अव्यय (negation)

• आश्चर्यसमन्वितम्: endowed with wonders; astonishing
• आश्चर्यसमन्वितम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: आश्चर्य + समन्वित (प्रातिपदिक/कृदन्त)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त ‘समन्वित’; विशेषण (सदनम्)

Speaker

Lomaśa

Characters & Entities

• Lomaśa
• Dakṣāyaṇī (Satī)
• Dakṣa
• Yajña

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Outer splendor in ritual settings can conceal inner pride; true holiness depends on humility and right devotion.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The immediate locus is Dakṣa’s yajña-site/residence; the broader placement is within Kedārakhaṇḍa of the Skanda Purāṇa.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it is descriptive narration of the yajña setting.