Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 111

Devanagari script

सर्वतीर्थोदकैर्गरतः पूरितो मे सरस्तथा । जलमेतन्महापुण्यं त्वदर्थं मे समाहृतम्

Transliteration

sarvatīrthodakairgarataḥ pūrito me sarastathā | jalametanmahāpuṇyaṃ tvadarthaṃ me samāhṛtam

Translation

Meu reservatório também foi preenchido com águas trazidas de todos os tīrtha, os vaus sagrados. Esta água é de mérito supremo; eu a reuni por tua causa.

Word by Word

• सर्वतीर्थोदकैः: with waters of all holy places
• सर्वतीर्थोदकैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + तीर्थ (प्रातिपदिक) + उदक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3), बहुवचन; तत्पुरुष-समासः (सर्वेषां तीर्थानाम् उदकानि)

• गरतः: of the pit/reservoir (garata)
• गरतः: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: गरत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन

• पूरितः: filled
• पूरितः: Kartṛ-samānādhikaraṇa (Subject complement/कर्तृसमानााधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: पूर् (धातु) → पूरित (कृदन्त-प्रातिपदिक; क्त)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (filled)

• मे: my
• मे: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी (6), एकवचन (enclitic)

• सरः: lake/pond
• सरः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सरस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन

• तथा: likewise/also
• तथा: Sambandha (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय; प्रकारवाचक (so/likewise)

• जलम्: water
• जलम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: जल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन

• एतत्: this
• एतत्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; विशेषणरूपेण

• महापुण्यम्: highly meritorious
• महापुण्यम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: महा (प्रातिपदिक) + पुण्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; कर्मधारय-समासः

• त्वदर्थम्: for your sake
• त्वदर्थम्: Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
• Type: Indeclinable
• Root: त्वद् (युष्मद्-प्रातिपदिक) + अर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभाव-समासः; अव्ययवत् प्रयोगः (for your sake)

• मे: by me/of me
• मे: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी (6), एकवचन (enclitic)

• समाहृतम्: collected
• समाहृतम्: Kartṛ-samānādhikaraṇa (Subject complement/कर्तृसमानााधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: सम् + आ + √हृ (धातु) → समाहृत (कृदन्त-प्रातिपदिक; क्त)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (collected/brought)

Speaker

Śiva (Śaṅkara/Maheśvara)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Saras (sarva-tīrtha-jala) at the mahātīrtha (unnamed)

Type: kund

Visual Art Cues

Scene: A shining lake beside a shrine, its surface reflecting many symbolic tīrthas—miniature river-goddesses, ghats, and confluence motifs—while a divine figure indicates the water as ‘mahāpuṇya’ gathered for the devotee.

Characters & Entities

• Śiva
• Tīrtha

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Sacred waters associated with tīrthas are revered as carriers of accumulated merit and are offered in devotion.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The verse praises “all tīrthas” collectively (sarvatīrtha), emphasizing pan-Indian sacred geography rather than one named site.

What ritualistic prescription is mentioned?

Collecting and offering tīrtha-water (tīrthodaka) as a devotional act; it also implies bathing/ritual use of such water.