Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 8

Devanagari script

पुनरेतत्समुचितं यद्विप्रैः शिक्षणं नृणाम् । वयं हि धर्मगुरवः स्थापितास्तेन विष्णुना

Transliteration

punaretatsamucitaṃ yadvipraiḥ śikṣaṇaṃ nṛṇām | vayaṃ hi dharmaguravaḥ sthāpitāstena viṣṇunā

Translation

Além disso, é adequado que os brāhmaṇas instruam os homens; pois nós somos mestres do dharma, estabelecidos nessa função pelo próprio Viṣṇu.

Word by Word

• पुनः: again, moreover
• पुनः: Sambandha (Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: पुनः (अव्यय)
• Form: काल/पुनरावृत्ति-अव्यय (adverb)

• एतत्: this
• एतत्: Karta (Subject)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम

• समुचितम्: proper, fitting
• समुचितम्: Karta (Predicate adjective)
• Type: Adjective
• Root: सम्-उचित (उच् धातु/उचित-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विधेय-विशेषणम् (एतत्)

• यत्: that which
• यत्: Karta (Relative clause link)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; सम्बन्धक (relative)

• विप्रैः: by the brāhmaṇas
• विप्रैः: Karana (Instrument/Agent-instrument)
• Type: Noun
• Root: विप्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (3rd/Instrumental), बहुवचनम्

• शिक्षणम्: teaching, instruction
• शिक्षणम्: Karta (Subject of relative clause)
• Type: Noun
• Root: शिक्ष् (शिक्षणे) धातु + ल्युट् (घञ्/ल्युट्)
• Form: ल्युट्-प्रत्ययान्त कृदन्त-नाम; नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्

• नृणाम्: of men/people
• नृणाम्: Sambandha (Genitive)
• Type: Noun
• Root: नृ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः, बहुवचनम्

• वयम्: we
• वयम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; उत्तम-पुरुषार्थक सर्वनाम

• हि: indeed, for
• हि: Sambandha (Discourse particle)
• Type: Indeclinable
• Root: हि (अव्यय)
• Form: हेतौ/निश्चयार्थक-अव्यय (particle)

• धर्मगुरवः: teachers of dharma
• धर्मगुरवः: Karta (Predicate nominative)
• Type: Noun
• Root: धर्म (प्रातिपदिक) + गुरु (प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-तत्पुरुषः (धर्मस्य गुरवः); पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्

• स्थापिताः: appointed, established
• स्थापिताः: Karta (Predicate adjective)
• Type: Adjective
• Root: स्था (स्थितौ) धातु + णिच् (causative) → स्थापय् + क्त (past passive participle)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त; पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; विधेय-विशेषणम् (वयम्)

• तेन: by him
• तेन: Karana (Agent/Instrument)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम

• विष्णुना: by Viṣṇu
• विष्णुना: Karana (Agent/Instrument)
• Type: Noun
• Root: विष्णु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्

Speaker

Lomaharṣaṇa (Sūta) (deduced)

Visual Art Cues

Scene: A circle of brāhmaṇa teachers instructs householders and pilgrims; Viṣṇu appears above as a subtle sanctioning presence (śaṅkha-cakra), indicating divine establishment of dharma-gurutva.

Characters & Entities

• Viṣṇu
• vipra
• dharma-guru

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Dharma is preserved through proper teaching; spiritual authority is framed as divinely sanctioned service.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

None; the verse addresses dharma-instruction rather than a named sacred geography.

What ritualistic prescription is mentioned?

No specific rite; it prescribes śikṣaṇa—ethical and scriptural instruction—as a dharmic duty.