Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 29
Devanagari script
स्वरूपतस्तु तपनस्त्रिलोकीतापनक्षमः । ततोतितीव्र तपसा जज्वाल नितरां मुने
Transliteration
svarūpatastu tapanastrilokītāpanakṣamaḥ | tatotitīvra tapasā jajvāla nitarāṃ mune
Translation
Por sua própria natureza, o Sol é capaz de abrasar os três mundos. Então, por uma austeridade intensíssima, ele ardeu com ainda maior fulgor, ó sábio.
Word by Word
स्वरूपतःby nature; in form
स्वरूपतः:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier)
TypeIndeclinable
Rootस्वरूप (प्रातिपदिक)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण), तसिल्-प्रत्ययान्त (ततः-प्रकारेण)
तुbut; indeed
तु:
Discourse particle
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय (निपात/विरोधार्थक)
तपनःthe Sun (the heater)
तपनः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतपन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
त्रिलोकीतापनक्षमःcapable of heating the three worlds
त्रिलोकीतापनक्षमः:
Viśeṣaṇa (Qualifier of तपनः)
TypeAdjective
Rootत्रिलोकी (प्रातिपदिक) + तापन (प्रातिपदिक) + क्षम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष/उपपद-समास: त्रिलोकी-तापन-क्षमः = त्रिलोकीं तापयितुं क्षमः
ततःthen; thereafter
ततः:
Kriyāviśeṣaṇa (Temporal/sequence)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय (काल/क्रमवाचक)
अतितीव्रexceedingly intense
अतितीव्र:
Viśeṣaṇa (Qualifier of तपसा)
TypeAdjective
Rootअति (अव्यय) + तीव्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन (तपसा सह विशेषणरूपेण); कर्मधारय: अति-तीव्र = अत्यन्तं तीव्र
तपसाby austerity; by penance
तपसा:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootतपस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन
जज्वालblazed; shone fiercely
जज्वाल:
Kriyā (Main verb)
TypeVerb
Rootज्वल् (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूत/परफेक्ट), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
नितराम्exceedingly; greatly
नितराम्:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial intensifier)
TypeIndeclinable
Rootनितराम् (अव्यय)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण)
मुनेO sage
मुने:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन
Speaker
Skanda (deduced: Kāśī Khaṇḍa commonly Skanda → Agastya)
Characters & Entities
S
Sūrya (Tapana)FAQs
Even cosmic powers, when intensified through tapas (disciplined austerity), become overwhelming—teaching reverence for dharma-governed restraint.
The broader frame is Kāśī in the Kāśī Khaṇḍa, though this verse itself focuses on Sūrya’s cosmic heat rather than naming a specific tīrtha.
No explicit ritual (snāna, dāna, japa) is stated here; the theme is tapas as a cosmic force.