Home›Skanda Purana›Kashi Khanda›Purva Ardha›Adhyaya 24›Shloka 67
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 67

Devanagari script

वृद्धकालावनीपाल तेनैव सुकृतेन च । मोक्षक्षेत्रमिदं प्राप्तो मुक्तिं प्राप्स्यस्यनुत्तमाम्

Transliteration

vṛddhakālāvanīpāla tenaiva sukṛtena ca | mokṣakṣetramidaṃ prāpto muktiṃ prāpsyasyanuttamām

Translation

Ó ancião governante da terra, por esse mesmo bom feito chegaste a este campo de libertação; alcançarás a liberdade suprema, sem igual.

Word by Word
वृद्धकालO (one in) old age
वृद्धकाल:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootवृद्ध (प्रातिपदिक) + काल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सम्बोधन (Vocative/8th); एकवचन; कर्मधारय (वृद्धः कालः = old age)
अवनीपालO king
अवनीपाल:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootअवनी (प्रातिपदिक) + पाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सम्बोधन; एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (अवनेः पालः = king)
तेनby that
तेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग; तृतीया; एकवचन; अन्वादेश
एवindeed, only
एव:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphatic particle)
सुकृतेनby good deed/merit
सुकृतेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootसुकृत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; तृतीया; एकवचन
चand
च:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक
मोक्षक्षेत्रम्the liberation-field (holy place)
मोक्षक्षेत्रम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमोक्ष (प्रातिपदिक) + क्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया; एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (मोक्षस्य क्षेत्रम् = field/place of liberation)
इदम्this
इदम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया; एकवचन; विशेषण (क्षेत्रम् विशेषयति)
प्राप्तःhaving reached
प्राप्तः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + आप् (धातु) + प्राप्त (कृदन्त-क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; पुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; विधेय
मुक्तिम्liberation
मुक्तिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमुक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया; एकवचन
प्राप्स्यसिyou will attain
प्राप्स्यसि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + आप् (धातु)
Formलृट् (Simple Future); मध्यमपुरुष; एकवचन; परस्मैपद
अनुत्तमाम्unsurpassed
अनुत्तमाम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअनुत्तम (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया; एकवचन; विशेषण (मुक्तिम् विशेषयति)
Speaker

Skanda (deduced, Kāśīkhaṇḍa dialogue style)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāśī (Avimukta)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Aged king (vṛddha-kāla-avanīpāla)

Visual Art Cues

Scene: An aged king, leaning on a staff, stands at the threshold of Kāśī with a sage blessing him; the city’s light forms a gateway symbolizing ‘anuttamā mukti’.

Characters & Entities
M
mokṣa-kṣetra (implied Kāśī)
K
King (avanīpāla)
S
sukṛta

FAQs

Good deeds mature into the highest opportunity: reaching a mokṣa-kṣetra and securing liberation beyond worldly rewards.

“This mokṣa-kṣetra” is the Kāśīkhaṇḍa’s central claim—Kāśī as the supreme liberating sacred field.

No explicit rite; the focus is on sukṛta as the causal basis for arriving at the liberating sacred place.

←Previous Verse
Next Verse→