Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 65
Devanagari script
विप्राणां पुरतः प्राह प्रश्रयेण वचस्तदा । ग्रामवृत्तिर्न मे लुप्ता एतद्वै देवनिर्मितम्
Transliteration
viprāṇāṃ purataḥ prāha praśrayeṇa vacastadā | grāmavṛttirna me luptā etadvai devanirmitam
Translation
Então, com humildade, falou diante dos brāhmaṇas: «Não fui eu quem destruiu o sustento da aldeia; isto, em verdade, foi disposto por decreto divino».
Word by Word
विप्राणाम्of the Brahmins
विप्राणाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), बहुवचन
पुरतःin front (of)
पुरतः:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootपुरतः (अव्यय)
Formअव्यय; स्थानवाचक (prepositional adverb: in front of)
प्राहsaid
प्राह:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-आह्/अह् (धातु; ‘आह’ इति)
Formलिट्-लकार (परोक्षभूत/परफेक्ट), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
प्रश्रयेणwith humility/respect
प्रश्रयेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootप्रश्रय (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन
वचःwords, speech
वचः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवचस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
तदाthen
तदा:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक
ग्रामवृत्तिःvillage-maintenance/livelihood from the village
ग्रामवृत्तिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootग्राम-वृत्ति (प्रातिपदिक; ग्राम + वृत्ति)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः—तत्पुरुष (ग्रामस्य वृत्तिः)
नnot
न:
Pratishedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध
मेmy
मे:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन
लुप्ताlost, taken away
लुप्ता:
Kriya (Predicate/विधेय)
TypeVerb
Rootलुप् (धातु)
Formभूतकृदन्त (क्त-प्रत्ययान्त), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘lost/removed’
एतत्this
एतत्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
वैindeed
वै:
Nipata (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (emphatic particle)
देवनिर्मितम्made by the gods/divinely made
देवनिर्मितम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootदेव-निर्मित (प्रातिपदिक; देव + निर्मित)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः—तत्पुरुष (देवेन निर्मितम्); ‘निर्मित’ = नि-मा/मि-धातोः क्त
Speaker
King Kumārapāla
Characters & Entities
V
vipra (brāhmaṇa)G
grāmavṛttiD
deva-nirmitaK
Kumārapāla (implied)FAQs
Dharma-based leadership combines firmness in policy with humility before the learned and accountability to divine order.
No tīrtha is mentioned; the verse is a courtly-dharma statement within Dharmāraṇya.
None; it concerns justification of governance arrangements (grāmavṛtti).