Valmiki Ramayana 2.10.7 — Ayodhya Kanda, Sarga 10, Shloka 7

क्रोधागारप्रवेशः — Entry into the Chamber of Wrath

Kaikeyī’s Protest

Devanagari script

तया तान्यपविद्धानि माल्यान्याभरणानि च।।।।अशोभयन्त वसुधां नक्षत्राणि यथा नभः।

Transliteration

tayā tāny apaviddhāni mālyāny ābharaṇāni ca | aśobhayanta vasudhāṃ nakṣatrāṇi yathā nabhaḥ ||

Translation

Essas grinaldas e ornamentos, por ela lançados, ainda assim adornavam a terra, como as estrelas adornam o céu.

Word by Word

• तया: by her
• तया: करण (Karana; by her)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; सर्वनाम

• तानि: those
• तानि: कर्ता (Karta/Subject)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• अपविद्धानि: thrown away
• अपविद्धानि: कर्तृविशेषण (Adjectival to subject)
• Type: Adjective
• Root: अपविद्ध (कृदन्त-प्रातिपदिक; √विध्/√व्यध् (धातु) + क्त, उपसर्ग: अप)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त

• माल्यानि: garlands
• माल्यानि: कर्ता (Karta/Subject; apposition)
• Type: Noun
• Root: माल्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• आभरणानि: ornaments
• आभरणानि: कर्ता (Karta/Subject; with माल्यानि)
• Type: Noun
• Root: आभरण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• च: and
• च: समुच्चय (Coordinator)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयबोधक

• अशोभयन्त: adorned
• अशोभयन्त: क्रिया (Main verb)
• Type: Verb
• Root: √शुभ् (धातु) णिच्; लङ्
• Form: लङ् (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद; णिजन्त (causative)

• वसुधाम्: the earth/ground
• वसुधाम्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: वसुधा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• नक्षत्राणि: stars
• नक्षत्राणि: उपमान-कर्ता (Upamāna subject; comparative)
• Type: Noun
• Root: नक्षत्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• यथा: as, like
• यथा: उपमा-सम्बन्ध (Simile marker)
• Type: Indeclinable
• Root: यथा (अव्यय)
• Form: अव्यय; उपमावाचक (comparative particle)

• नभः: the sky
• नभः: उपमेय-अधिकरण (Locus in simile)
• Type: Noun
• Root: नभस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

Context

All the garlands and ornaments she scattered adorned the floor like the stars (illumining) the sky.

Characters & Entities

• Kaikeyī
• Stars (nakṣatra)
• Sky (nabhas)

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

Aesthetic beauty can coexist with ethically troubling intent; dharma asks us to look beyond surface splendor to motive and consequence.

What is the narrative situation?

The narrator describes the visual scene of the discarded ornaments, using a poetic comparison to stars in the sky.

Which character virtue is emphasized?

Primarily poetic observation rather than virtue; it underscores the contrast between beauty of objects and disorder in relationships.