Graha–Ketu–Utpāta Lakṣaṇas: Solar/Lunar Omens, Comets, Eclipses, and Calendar Rules
चित्रावरुणवैरिंचत्र् युत्तरासु गमागमम् । दर्शाष्टम्यां चतुर्दश्यां पशूनां न कदाचन ॥ १८२ ॥
citrāvaruṇavairiṃcatr yuttarāsu gamāgamam | darśāṣṭamyāṃ caturdaśyāṃ paśūnāṃ na kadācana || 182 ||
Nos dias (ou yogas/nakṣatras) chamados Citrā, Varuṇa e Vairiñca, e também durante o uttarāyaṇa (curso para o norte), deve-se evitar ir e vir, partir em viagem. Do mesmo modo, no dia de lua nova, no oitavo e no décimo quarto dia lunar, nunca se deve mover nem manejar os animais.
Sanatkumara (in dialogue with Narada)
Vrata: none
Primary Rasa: shanta
Secondary Rasa: bhayanaka
It teaches dhārmic restraint: aligning actions like travel and animal-handling with approved tithis/astrological designations to reduce avoidable harm, obstacles, and ritual impurity, supporting a steadier sāttvika life conducive to mokṣa-oriented practice.
Bhakti is supported by regulated conduct (niyama). By avoiding discouraged times for worldly movement and potentially harmful activities (especially involving animals), a devotee preserves mental clarity and purity for japa, pūjā, and remembrance of Bhagavān.
It reflects Jyotiṣa Vedāṅga usage—applying tithi (darśa/amāvāsyā, aṣṭamī, caturdaśī) and named astral/temporal designations (e.g., Citrā) to guide practical decisions in ritual life and daily dharma.