Home›Markandeya Purana›Adhy. 86›Shloka 9
←Previous Verse
Next Verse→

Shloka 9

Adhyaya 86 — Devi's Grace

Sanskrit

ऋषिरुवाच इत्युक्तः सोऽभ्यधावत्तामसुरो धूम्रलोचनः ।

हुंकारेणैव तं भस्म सा चकाराम्बिका ततः ॥

Transliteration

ṛṣir uvāca ity uktaḥ so 'bhyadhāvat tām asuro dhūmralocanaḥ /

huṅkāreṇaiva taṃ bhasma sā cakārāmbikā tataḥ

Translation

Disse o Ṛṣi: Assim interpelado, o Asura Dhūmralocana arremeteu contra ela; então Ambikā, com um simples hūṃkāra, reduziu-o a cinzas.

Word by Word
ऋषिःthe sage
ऋषिः:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
क्रिया (Action)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद; √वच्
इतिthus
इति:
सम्बन्ध (quotative marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरणसूचक अव्यय (quotative)
उक्तःaddressed, spoken to
उक्तः:
कर्ता-विशेषण (subject qualifier)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formकृदन्त (क्त/PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; कर्मणि (having been spoken to)
सःhe
सः:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
अभ्यधावत्ran towards
अभ्यधावत्:
क्रिया (Action)
TypeVerb
Rootधाव् (धातु)
Formलङ् (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद; उपसर्ग: अभि-; √धाव्
ताम्her
ताम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
असुरःthe Asura
असुरः:
कर्ता-विशेषण (apposition)
TypeNoun
Rootअसुर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
धूम्रलोचनःDhūmralocana
धूम्रलोचनः:
कर्ता-विशेषण (proper name/apposition)
TypeNoun
Rootधूम्र-लोचन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; कर्मधारय-समास
हुंकारेणwith a roar (huṃkāra)
हुंकारेण:
करण (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootहुंकार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन
एवindeed, just
एव:
सम्बन्ध (emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक अव्यय (emphasis)
तम्him
तम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
भस्मto ashes
भस्म:
कर्म (result/object complement)
TypeNoun
Rootभस्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; कर्मप्रवचनीय-प्रयोग (result state)
साshe
सा:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
चकारmade
चकार:
क्रिया (Action)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद; √कृ
अम्बिकाAmbikā (the Mother Goddess)
अम्बिका:
कर्ता-विशेषण (apposition)
TypeNoun
Rootअम्बिका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
ततःthen
ततः:
अधिकरण (temporal)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; तदनन्तर (then)
Speakers
Ṛṣi narrator; action by Ambikā
Verse Rasa

{ "primaryRasa": "raudra", "secondaryRasa": "adbhuta", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }

Primary Deities
Devī (Ambikā)
Shakti Aspects
Ambikā (Mother-form; power of mantra/utterance)
Key Themes
ShaktismMantric powerInstant defeat of adharmaDivine speech as śakti

FAQs

True authority is not brute force but intrinsic power aligned with dharma. The demon’s aggression collapses instantly when confronted by the Goddess’s effortless sovereignty.

Didactic sacred history (ākhyāna) illustrating dharma’s triumph; ancillary to the Purāṇa’s broader pancalakṣaṇa structure.

Huṃkāra signifies primordial vibration and command (icchā-śakti). ‘Smoke-eyed’ ignorance is burned to ash by a single flash of awakened sound-consciousness.

←Previous Verse
Next Verse→