Previous Verse
Next Verse

Shloka 89

Adhyaya 23Ashvatara’s Vow for Madalasa and the Bestowal of Musical Science by Sarasvati

कुवलयाश्व उवाच धन्योऽहमति पुण्योऽहं कोऽन्योऽस्ति सदृशो मया ।

यत्तातो मामभिद्रष्टुं करोति प्रवणं मनः ॥

kuvalayāśva uvāca dhanyo 'ham ati puṇyo 'haṃ ko 'nyo 'sti sadṛśo mayā / yattāto mām abhidraṣṭuṃ karoti pravaṇaṃ manaḥ

Kuvalayāśva disse: «Sou abençoado; sou de mérito extraordinário. Quem há como eu, se a mente de meu pai se inclina a vir e ver-me?»

कुवलयाश्वःKuvalayāśva
कुवलयाश्वः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootकुवलयाश्व (प्रातिपदिक; नाम)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formलिट्-लकार (perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
धन्यःfortunate
धन्यः:
Predicate adjective (विधेय-विशेषण)
TypeAdjective
Rootधन्य (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण
अहम्I
अहम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; प्रथमा, एकवचन
अतिvery/exceedingly
अति:
Modifier (अतिशय)
TypeIndeclinable
Rootअति (अव्यय/उपसर्ग)
Formअव्यय; intensifier (अतिशयार्थक)
पुण्यःmeritorious/blessed
पुण्यः:
Predicate adjective (विधेय-विशेषण)
TypeAdjective
Rootपुण्य (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण
अहम्I
अहम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; प्रथमा, एकवचन
कःwho
कः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
अन्यःanother
अन्यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
अस्तिis/exists
अस्ति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√अस् (धातु)
Formलट्-लकार, प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
सदृशःequal/similar
सदृशः:
Predicate adjective (विधेय-विशेषण)
TypeAdjective
Rootसदृश (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण; ‘similar’ (with instr.)
मयाto me/with me
मया:
Karana/Comparison (करण/उपमान-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; तृतीया, एकवचन
यत्since/that
यत्:
Clause linker (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत्; relative particle introducing clause (यदर्थे)
तातःfather
तातः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतात (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
माम्me
माम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; द्वितीया, एकवचन
अभिद्रष्टुम्to come and see/to see (me)
अभिद्रष्टुम्:
Prayojana (प्रयोजन)
TypeIndeclinable
Rootअभि-√दृश् (धातु) → अभिद्रष्टुम् (कृदन्त-अव्यय)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त infinitive; अव्ययभाव
करोतिmakes/causes
करोति:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formलट्-लकार, प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
प्रवणम्inclined
प्रवणम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootप्रवण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
मनःmind
मनः:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
Kuvalayāśva

{ "primaryRasa": "bhakti", "secondaryRasa": "adbhuta", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }

Filial pietyGratitudeMerit (puṇya)Joy in relationship

FAQs

The verse frames familial regard as a fruit of puṇya: being ‘seen’ by one’s father/elder is treated as grace. It reinforces the purāṇic valuation of honoring lineage bonds and receiving them with gratitude.

Vamśānucarita: it highlights father–son linkage central to dynastic narration.

To be ‘visited/seen’ by the father can symbolize the descent of an approving higher principle (authority, dharma, or ancestral merit) into one’s present life—an inward confirmation.