Shloka 23
Damayantī’s Lament, Serpent-Seizure, Rescue by the Hunter, and the Curse
हयांस्तत्र विनिक्षिप्य सूतो रथवरं च तम् | इन्द्रसेनां च तां कन्यामिन्द्रसेनं च बालकम्,वहाँ पहुँचकर उसने घोड़ोंको, उस श्रेष्ठ रथ-को तथा उस बालिका इन्द्रसेनाको एवं राजकुमार इन्द्रसेनको वहीं रख दिया तथा राजा भीमसे विदा ले आर्तभावसे राजा नलकी दुर्दशाके लिये शोक करता हुआ घूमता-घामता अयोध्या नगरीमें चला गया
hayāṁs tatra vinikṣipya sūto rathavaraṁ ca tam | indrasenāṁ ca tāṁ kanyām indrasenaṁ ca bālakam ||
Chegado àquele lugar, o cocheiro deixou ali os cavalos, aquele excelente carro, a donzela Indrasenā e o jovem menino Indrasena. Depois, despedindo-se do rei Bhīmasena, seguiu errante—com profunda angústia pela desventura do rei Nala—e encaminhou-se para a cidade de Ayodhyā. O episódio ressalta a guarda responsável e o serviço leal: mesmo em meio à dor, assegura-se a proteção dos dependentes e cumpre-se o dever antes de partir.
बृहृदश्चव उवाच
Educational Q&A
Even in grief and crisis, one should act according to dharma: secure the welfare of those entrusted to one’s care, complete one’s responsibilities, and proceed without abandoning dependents.
The charioteer arrives at a destination, leaves the horses, the fine chariot, and the two children (Indrasenā and Indrasena) there, takes leave of King Bhīmasena, and then—lamenting King Nala’s plight—travels onward to Ayodhyā.