Shloka 9
Kuntī–Karṇa Saṃvāda: Lineage Disclosure and Appeal to Fraternal Dharma
Devanagari script
ततः कुरूणामनयो भविता वीरनाशन: । चिन्तयन् न लभे निद्रामह:सु च निशासु च,“इस प्रकार यह कौरवोंका अन्याय समस्त वीरोंका विनाश करनेवाला होगा। इन सब बातोंको सोचते हुए मुझे न तो दिनमें नींद आती है और न रातमें ही'
Transliteration
tataḥ kurūṇām anayo bhavitā vīranāśanaḥ | cintayan na labhe nidrām ahaḥsu ca niśāsu ca ||
Translation
Então refleti: essa injustiça dos Kurus tornar-se-á a destruidora dos heróis. Remoendo tais coisas, não encontro sono — nem de dia nem de noite.
Word by Word
ततःthen/thereupon
ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootततः (तद्-प्रातिपदिकात् अव्यय)
Formअव्यय
कुरूणाम्of the Kurus
कुरूणाम्:
Sambandha
TypeNoun
Rootकुरु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन
अनयःinjustice/wrongdoing
अनयः:
Karta
TypeNoun
Rootअनय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
भविताwill become/will be
भविता:
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलृट् (भविष्यत्काल), प्रथमा, एकवचन
वीर-नाशनःdestroyer of heroes; causing the destruction of warriors
वीर-नाशनः:
Karta
TypeAdjective
Rootनाशन (प्रातिपदिक; √नश्/नाश् ‘to destroy’ से) / वीर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
चिन्तयन्thinking/pondering
चिन्तयन्:
Karta
TypeVerb
Rootचिन्तय् (धातु; √चिन्त् ‘to think’ का णिच्)
Formवर्तमान कृदन्त (शतृ), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
Formअव्यय
लभेI obtain/get
लभे:
TypeVerb
Rootलभ् (धातु)
Formलट्, उत्तमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपद
निद्राम्sleep
निद्राम्:
Karma
TypeNoun
Rootनिद्रा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
अहःसुin the days (by day)
अहःसु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootअहन्/अहः (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, बहुवचन
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
Formअव्यय
निशासुin the nights (by night)
निशासु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootनिशा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी, बहुवचन
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
Formअव्यय
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Characters & Entities
V
VaiśampāyanaK
Kuru (Kauravas/Kuru lineage)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes