Previous Verse
Next Verse

Shloka 9

Sārasvata–Dadhīca Upākhyāna at Sarasvatī Tīrtha

Balarāma’s Pilgrimage Context

जैगीषव्यं मुनिवरं न ददर्शाथ देवल: । आहारकाले मतिमान्‌ परिव्राड़ जनमेजय

jaigīṣavyaṃ munivaraṃ na dadarśātha devalaḥ | āhārakāle matimān parivrāḍ janamejaya

Vaiśaṃpāyana disse: Então Devala não viu mais o eminente sábio Jaigīṣavya. Ó prudente Janamejaya, na hora da refeição, aquele asceta errante e perspicaz percebeu sua ausência.

जैगीषव्यम्Jaigiṣavya (name), (as) the one sought/seen
जैगीषव्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootजैगीषव्य
FormMasculine, Accusative, Singular
मुनिवरम्the best of sages
मुनिवरम्:
Karma
TypeNoun
Rootमुनिवर
FormMasculine, Accusative, Singular
not
:
TypeIndeclinable
Root
ददर्शsaw
ददर्श:
TypeVerb
Rootदृश्
FormPerfect (Liṭ), 3rd, Singular
अथthen
अथ:
TypeIndeclinable
Rootअथ
देवलःDevala (name)
देवलः:
Karta
TypeNoun
Rootदेवल
FormMasculine, Nominative, Singular
आहारकालेat mealtime
आहारकाले:
Adhikarana
TypeNoun
Rootआहारकाल
FormMasculine, Locative, Singular
मतिमान्intelligent, wise
मतिमान्:
Karta
TypeAdjective
Rootमतिमत्
FormMasculine, Nominative, Singular
परिव्राट्wandering ascetic, mendicant
परिव्राट्:
Karta
TypeNoun
Rootपरिव्राज्
FormMasculine, Nominative, Singular
जनमेजयO Janamejaya
जनमेजय:
TypeNoun
Rootजनमेजय
FormMasculine, Vocative, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśaṃpāyana
D
Devala
J
Jaigīṣavya
J
Janamejaya

Educational Q&A

The verse underscores the ascetic ideal: a true renunciant is not bound by convenience or social expectation. Even at mealtime, the sought-after sage may be absent, reflecting disciplined independence and the non-attachment that characterizes a parivrājaka.

Vaiśaṃpāyana narrates to King Janamejaya that Devala went looking for the sage Jaigīṣavya but did not find him. The detail ‘at mealtime’ highlights the moment of search and suggests Jaigīṣavya’s wandering or observance that kept him away.