मरुत्तोपाख्यान-प्रस्तावः — Genealogy to Marutta and the Logistics of Royal Sacrifice
चक्कुः सुवर्णकर्तारो येषां संख्या न विद्यते । तस्यैव च समीपे तु यज्ञवाटो बभूव ह
cakṣuḥ suvarṇakartāro yeṣāṃ saṅkhyā na vidyate | tasyaiva ca samīpe tu yajñavāṭo babhūva ha ||
Vyāsa disse: “Tão numerosos eram os artífices do ouro que não se podia contar o seu número. Perto daquela mesma montanha dourada, estabeleceu-se um recinto sacrificial, e ali o rito foi posto em movimento.” O trecho ressalta a escala extraordinária dos preparativos do Aśvamedha: riqueza e artesanato mobilizados não para deleite privado, mas para sustentar um ato védico público e regrado, cuja legitimidade depende de disposição correta, materiais e execução ordenada.
व्यास उवाच
The verse highlights that immense resources and labor gain ethical meaning when directed toward dharma—here, the disciplined performance of a Vedic rite. Magnitude (countless goldsmiths, abundant gold) is not praised as luxury, but as properly organized support for a sanctioned public act.
Vyāsa describes the establishment of a yajña-enclosure near a golden mountain and notes that innumerable gold artisans were engaged, indicating the grand scale of the Aśvamedha preparations and the commencement of ritual activity.