Previous Verse
Next Verse

Shloka 23

Varnāśrama-Krama, Vairāgya as the Ground of Saṃnyāsa, and Brahmārpaṇa Karma-yoga

कर्मणा सहिताज्ज्ञानात् सम्यग् योगो ऽबिजायते / ज्ञानं च कर्मसहितं जायते दोषवर्जितम्

karmaṇā sahitājjñānāt samyag yogo 'bijāyate / jñānaṃ ca karmasahitaṃ jāyate doṣavarjitam

Do conhecimento unido à ação disciplinada nasce o Yoga correto; e o próprio conhecimento, quando associado à ação, surge livre de doṣa—falhas e impurezas.

कर्मणाwith/by action
कर्मणा:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootकर्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (करण), एकवचन
सहितात्from (knowledge) accompanied (by action)
सहितात्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसहित (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (अपादान/Ablative), एकवचन; विशेषण (ज्ञानात्)
ज्ञानात्from knowledge
ज्ञानात्:
Apādāna (अपादान)
TypeNoun
Rootज्ञान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (अपादान), एकवचन
सम्यक्properly/rightly
सम्यक्:
Sambandha/Upapada (सम्बन्ध/उपपद)
TypeIndeclinable
Rootसम्यक् (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb: rightly)
योगःyoga/union
योगः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयोग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (कर्ता), एकवचन
अभिजायतेarises/is born
अभिजायते:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootअभि-जा (धातु)
Formलट् (वर्तमान), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
ज्ञानम्knowledge
ज्ञानम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootज्ञान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (कर्ता), एकवचन
and
:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
कर्मसहितम्accompanied by action
कर्मसहितम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootकर्मन् (प्रातिपदिक) + सहित (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तृतीया-तत्पुरुष (कर्मणा सहितम् = accompanied by action); विशेषण (ज्ञानम्)
जायतेis born/arises
जायते:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootजा (धातु)
Formलट् (वर्तमान), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
दोषवर्जितम्free from defects
दोषवर्जितम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootदोष (प्रातिपदिक) + वर्जित (प्रातिपदिक; कृदन्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; पञ्चमी-तत्पुरुष (दोषेभ्यः वर्जितम् = free from faults); विशेषण (ज्ञानम्)

Lord Kūrma (Vishnu) instructing the sages/seekers on the integration of Karma and Jñāna

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: vira

K
Karma
J
Jñāna
Y
Yoga
D
Doṣa

FAQs

It implies that liberating knowledge (jñāna) must be purified and stabilized through disciplined action; when knowledge is “doṣa-varjita” (free of impurities), it becomes fit to reveal the Self without distortion.

The verse highlights samyag-yoga as arising from karma-sahita jñāna—i.e., inner contemplation supported by dharmic duties, self-discipline, and purificatory conduct, a hallmark of Purāṇic Yoga where practice and insight mature together.

By emphasizing a shared soteriology—purity through disciplined practice leading to faultless knowledge—it reflects the Kurma Purana’s integrative approach where Shaiva (Pāśupata-oriented discipline) and Vaishnava (Vishnu as teacher) frameworks converge in one path of Yoga.