Previous Verse
Next Verse

Shloka 5

Nīlakaṇṭha-nāmotpatti-kathana

Origin of the Epithet “Nīlakaṇṭha”

नागा देवर्षयश्चैव नद्यः सर्वे च पर्वताः / अभिगम्य महात्मानं स्तुवन्ति पुरुषं हरिम्

nāgā devarṣayaścaiva nadyaḥ sarve ca parvatāḥ / abhigamya mahātmānaṃ stuvanti puruṣaṃ harim

Os Nagas, os Devarishis, todos os rios e montanhas aproximam-se do grande Ser, o Purusha Hari, e O louvam.

nāgāḥNāgas (serpents)
nāgāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootnāga (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन)
devarṣayaḥDevarṣis
devarṣayaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootdeva-ṛṣi (प्रातिपदिक: deva + ṛṣi)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन); तत्पुरुष ‘divine seers’
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चयबोधक)
evaindeed
eva:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
FormEmphatic particle (निपात)
nadyaḥrivers
nadyaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootnadī (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन)
sarveall
sarve:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन); agrees with parvatāḥ
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चयबोधक)
parvatāḥmountains
parvatāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootparvata (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन)
abhigamyahaving approached
abhigamya:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootabhi-√gam (धातु; गम्)
FormAbsolutive/Gerund (क्त्वा-प्रत्यय; ल्यप्), ‘having approached’
mahātmānamthe great-souled one
mahātmānam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootmahā-ātman (प्रातिपदिक: mahā + ātman)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Accusative (2nd/द्वितीया), Singular (एकवचन); कर्मधारय ‘great-souled one’
stuvantipraise
stuvanti:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√stu (धातु; स्तु)
FormPresent (लट्), 3rd person (प्रथमपुरुष), Plural (बहुवचन); parasmaipada
puruṣamthe Person
puruṣam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootpuruṣa (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Accusative (2nd/द्वितीया), Singular (एकवचन)
harimHari (Viṣṇu)
harim:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roothari (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Accusative (2nd/द्वितीया), Singular (एकवचन); apposition to puruṣam