Adhyaya 98

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि चंडेश्वरमिति श्रुतम् । सोमेशाद्वायवे भागे धनुषां षष्टिभिः स्थितम्

ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਫਿਰ, ਹੇ ਮਹਾਦੇਵੀ, ਚੰਡੇਸ਼ਵਰ ਨਾਮਕ ਤੀਰਥ/ਮੰਦਰ ਵੱਲ ਜਾਵੇ, ਜਿਵੇਂ ਸੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਸੋਮੇਸ਼ਵਰ ਤੋਂ ਵਾਯੁ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ, ਸੱਠ ਧਨੁਸ਼ ਦੀ ਦੂਰੀ ‘ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।

Verse 2

दिव्यं लिंगं महादेवि सर्वपातकनाशनम् । तत्पूर्वे तु युगे ख्यातं मनोः स्वायंभुवांतरे

ਹੇ ਮਹਾਦੇਵੀ, ਇਹ ਦਿਵ੍ਯ ਲਿੰਗ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਪਾਤਕਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਪੂਰਵ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ—ਸਵਾਇੰਭੁਵ ਮਨੂ ਦੇ ਮਨਵੰਤਰ ਦੇ ਅੰਦਰ।

Verse 3

त्रेतायुगमुखे देवि पृथिव्या संप्रतिष्ठितम् । पूर्वमन्वंतरे चास्मिंल्लिङ्गं पृथ्वीश्वरं प्रिये

ਹੇ ਦੇਵੀ, ਤ੍ਰੇਤਾ-ਯੁਗ ਦੇ ਆਰੰਭ ਵਿੱਚ ਇਹ ਧਰਤੀ ਵੱਲੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਇਆ। ਅਤੇ ਇਸ ਪੂਰਵ ਮਨਵੰਤਰ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਿਯੇ, ਇਹ ਲਿੰਗ ‘ਪ੍ਰਿਥਵੀਸ਼ਵਰ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ।

Verse 4

पुनश्चंद्रेण तत्प्राप्तं लिंगं चंद्रेश्वरं प्रिये । ब्रह्महत्यादिपापानां नाशनं पुण्यवर्द्धनम्

ਫਿਰ, ਪ੍ਰਿਯੇ, ਉਹੀ ਲਿੰਗ ਚੰਦਰਮਾ ਨੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ‘ਚੰਦਰੈਸ਼ਵਰ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ। ਇਹ ਬ੍ਰਹਮਹਤਿਆ ਆਦਿ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਅਤੇ ਪੁੰਨ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।

Verse 5

तं दृष्ट्वा मानवो देवि सप्तजन्मसमुद्भवैः । मुच्यते कल्मषैः सर्वैः कृतकृत्यस्तु जायते

ਹੇ ਦੇਵੀ, ਉਸ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਮਾਤ੍ਰ ਨਾਲ ਹੀ ਮਨੁੱਖ ਸੱਤ ਜਨਮਾਂ ਤੋਂ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਸਭ ਮਲਿਨਤਾ-ਰੂਪੀ ਕਲੰਕਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਤਕ੍ਰਿਤ੍ਯ—ਜੀਵਨ-ਲਕਸ਼ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ—ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 6

देव्युवाच । कथं पृथ्वीश्वरं ख्यातं तल्लिंगं पाप नाशनम् । कथं पुनः समाख्यातं चन्द्रेश्वरमिति प्रभो । एतद्विस्तरतो ब्रूहि श्रोतुकामाहमादरात्

ਦੇਵੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਉਹ ਪਾਪ-ਨਾਸਕ ਲਿੰਗ ‘ਪ੍ਰਿਥਵੀਸ਼ਵਰ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ? ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਹ ‘ਚੰਦਰੈਸ਼ਵਰ’ ਕਿਵੇਂ ਕਿਹਾ ਗਿਆ? ਇਹ ਸਭ ਮੈਨੂੰ ਵਿਸਤਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸੋ; ਮੈਂ ਆਦਰ ਨਾਲ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ।

Verse 7

ईश्वर उवाच । शृणु देवि प्रवक्ष्यामि कथा पापप्रणाशिनीम् । यां श्रुत्वा मुच्यते जंतुस्त्रिविधैः कर्मबन्धनैः

ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਦੇਵੀ, ਸੁਣੋ; ਮੈਂ ਪਾਪ-ਪ੍ਰਣਾਸ਼ਕ ਕਥਾ ਬਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਜਿਸ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ ਜੀਵ ਕਰਮ ਦੇ ਤਿੰਨ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਬੰਧਨਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 8

आसीत्पूर्वं महादेवि दैत्यभारार्द्दिता मही साऽधो व्रजंती सहसा गोरूपा संबभूव ह

ਹੇ ਮਹਾਦੇਵੀ! ਪੂਰਵਕਾਲ ਵਿੱਚ ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਭਾਰ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਪੀੜਿਤ ਹੋ ਗਈ। ਜਦ ਉਹ ਹੇਠਾਂ ਧੱਸਣ ਲੱਗੀ, ਤਦ ਅਚਾਨਕ ਉਹ ਗਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ।

Verse 9

इतस्ततो धावमाना न लेभे निर्वृतिं क्वचित् । ततो वर्षशते पूर्णे भ्रममाणा क्वचित्क्वचित्

ਇਧਰ-ਉਧਰ ਦੌੜਦੀ ਹੋਈ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਤੇ ਵੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨਾ ਮਿਲੀ। ਫਿਰ ਪੂਰੇ ਸੌ ਵਰ੍ਹੇ ਬੀਤ ਜਾਣ ਉਪਰੰਤ ਵੀ, ਉਹ ਕਦੇ ਇੱਥੇ ਕਦੇ ਓਥੇ ਭਟਕਦੀ ਰਹੀ।

Verse 10

आससाद महाक्षेत्रं प्रभासमिति विश्रुतम् । देवदानवगंधर्वैः सेवितं पापनाशनम्

ਅੰਤ ਉਹ ਪ੍ਰਭਾਸ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਮਹਾਨ ਪਵਿੱਤਰ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚੀ—ਜਿਸ ਦੀ ਸੇਵਾ ਦੇਵ, ਦਾਨਵ ਅਤੇ ਗੰਧਰਵ ਕਰਦੇ ਹਨ—ਜੋ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।

Verse 11

तत्र स्थित्वा महाक्षेत्रे कृत्वा मनसि निश्चयम् । लिंगं प्रतिष्ठयामास भक्त्या परमया युता

ਉਸ ਮਹਾਨ ਪਵਿੱਤਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਟਿਕ ਕੇ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਦ੍ਰਿੜ ਨਿਸ਼ਚਯ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਪਰਮ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਇੱਕ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਕੀਤੀ।

Verse 12

वर्षाणां च शतं साग्रं कृते तपसि दुश्चरे । तुतोष भगवान्रुद्रो धरित्रीं वाक्यमब्रवीत्

ਕਠਿਨ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਦਿਆਂ ਸੌ ਤੋਂ ਕੁਝ ਵੱਧ ਵਰ੍ਹੇ ਬੀਤ ਗਏ। ਤਦ ਭਗਵਾਨ ਰੁਦ੍ਰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ ਅਤੇ ਧਰਿਤ੍ਰੀ ਨੂੰ ਬਚਨ ਕਹੇ।

Verse 13

देवि विश्वंभरे सर्वं तपः सुचरितं त्वया । मा शोकं कुरु कल्याणि भविष्यति तवेप्सितम्

ਦੇਵੀ, ਹੇ ਵਿਸ਼ਵੰਭਰੇ! ਇਹ ਸਾਰਾ ਤਪ ਤੇਰਾ ਸੁਚਰਿਤ੍ਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੁਚੱਜੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸੰਪੰਨ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਹੇ ਕਲਿਆਣੀ, ਸ਼ੋਕ ਨਾ ਕਰ; ਜੋ ਤੂੰ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈਂ, ਉਹ ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ ਪੂਰਾ ਹੋਵੇਗਾ।

Verse 14

दैत्या नाशं गमिष्यंति विष्णुना निहता भुवि । भवित्री त्वं महादेवि दैत्यभारविवर्जिता

ਦੈਤ੍ਯ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਮਾਰੇ ਜਾ ਕੇ ਨਾਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਣਗੇ। ਅਤੇ ਤੂੰ, ਹੇ ਮਹਾਦੇਵੀ, ਦੈਤ੍ਯਾਂ ਦੇ ਭਾਰ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਜਾਵੇਂਗੀ।

Verse 15

इदं त्वया स्थापितं यल्लिंगं परमशोभनम् । धरित्रीनाम्ना विख्यातं लोके ख्यातिं गमिष्यति

ਇਹ ਪਰਮ ਸ਼ੋਭਾਵਾਨ ਲਿੰਗ ਜੋ ਤੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਲੋਕ ਵਿੱਚ ‘ਧਰਿਤ੍ਰੀ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਕੇ ਖਿਆਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਵੇਗਾ।

Verse 16

अत्राहं संस्थितो नित्यं लिंगरूपी महाप्रभुः । स्थास्यामि कल्पेकल्पे वै नृणां पापापहारकः

ਇੱਥੇ ਮੈਂ ਨਿਤ੍ਯ ਲਿੰਗ-ਰੂਪ ਮਹਾਪ੍ਰਭੂ ਵਜੋਂ ਸਥਿਤ ਹਾਂ। ਹਰ ਯੁਗ, ਹਰ ਕਲਪ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਟਿਕਾਂਗਾ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਹਰਣ ਵਾਲਾ।

Verse 17

मूर्त्यष्टकसमायुक्तो लिंगे ऽस्मिन्संस्थितः सदा । नृणां नाशयिता पापं पूर्वजन्मशतार्जितम्

ਅੱਠ ਦਿਵ੍ਯ ਮੂਰਤੀਆਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਮੈਂ ਇਸ ਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਸਥਿਤ ਹਾਂ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸੈਂਕੜੇ ਪੂਰਵ ਜਨਮਾਂ ਤੋਂ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ।

Verse 18

भाद्रे कृष्णतृतीयायां यश्चैतं पूजयिष्यति । सोऽश्वमेधसहस्रस्य फलमाप्स्यत्यसंशयम्

ਭਾਦ੍ਰਪਦ ਦੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪੱਖ ਦੀ ਤੀਜੀ ਤਿਥੀ ਨੂੰ ਜੋ ਇਸ (ਲਿੰਗ) ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ, ਉਹ ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਹਜ਼ਾਰ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜਨਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਪੁੰਨ ਫਲ ਪਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 19

सर्वतीर्थाभिषेकस्य सर्वेषां दानकर्मणाम् । भविष्यति फलं तस्य लिंगस्यैवास्य पूजनात्

ਇਸੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਭਗਤ ਨੂੰ ਸਭ ਤੀਰਥਾਂ ਦੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਅਤੇ ਹਰ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਦਾਨ-ਕਰਮਾਂ ਤੋਂ ਜੋ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

Verse 20

धनुषां षोडशं यावत्समंतात्परिमंडलम् । क्षेत्रमस्य समाख्यातं प्राणिनां मुक्तिदायकम्

ਇਸ ਖੇਤਰ ਦੀ ਸੀਮਾ ਚੌਹਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਧਨੁ ਦੀ ਮਾਪ ਤੱਕ ਗੋਲ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਵਾਂਗ ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ; ਇਹ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਨੂੰ ਮੁਕਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।

Verse 21

तस्मिन्मृताः प्राणिनो ये कामतो वाप्यकामतः । कृमि कीटसमा वापि ते यांति परमां गतिम्

ਉੱਥੇ ਜੋ ਪ੍ਰਾਣੀ ਮਰਦੇ ਹਨ—ਚਾਹੇ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਜਾਂ ਬਿਨਾ ਇੱਛਾ ਦੇ—ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਕੀੜੇ-ਮਕੌੜਿਆਂ ਵਰਗੇ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਣ, ਉਹ ਪਰਮ ਗਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

Verse 22

यो दद्यात्काञ्चनं मेरुं कृत्स्नां वाऽपि वसुन्धराम् । यः पूजयति पृथ्वीशं स तयोरधिकः स्मृतः

ਜੇ ਕੋਈ ਸੋਨੇ ਦਾ ਮੇਰੂ ਪਰਬਤ ਜਾਂ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਹੀ ਦਾਨ ਕਰ ਦੇਵੇ, ਤਾਂ ਵੀ ਜੋ ਪૃਥਵੀਸ਼ (ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ) ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦੋਹਾਂ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

Verse 23

ईश्वर उवाच । इति दत्त्वा वरान्देवस्तत्रैवांतरधीयत । पृथिवीश्वरनामाभूत्तत्प्रभृत्येव शंकरः

ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਰ ਦੇ ਕੇ ਦੇਵਤਾ ਓਥੇ ਹੀ ਅੰਤਰਧਿਆਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਸ਼ੰਕਰ ‘ਪ੍ਰਿਥਵੀਸ਼ਵਰ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ।

Verse 24

पुनरस्मिन्महाकल्पे वाराह इति विश्रुते । कदाचिद्दक्षशापेन क्षीणश्चन्द्रो बभूव ह

ਫਿਰ ਇਸ ਮਹਾਕਲਪ ਵਿੱਚ, ਜੋ ‘ਵਰਾਹ ਕਲਪ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ, ਇਕ ਵਾਰ ਦਕਸ਼ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਕਾਰਨ ਚੰਦਰਮਾ ਕ్షੀਣ ਹੋ ਗਿਆ।

Verse 25

पपात भूतले देवि यक्ष्मणा पीडितः शशी । क्षेत्रं प्रभासमासाद्य तन्महोदधिसंनिधौ

ਹੇ ਦੇਵੀ, ਯਕਸ਼ਮਾ ਰੋਗ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਸ਼ਸ਼ੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ। ਪ੍ਰਭਾਸ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਪਾ ਕੇ ਉਹ ਮਹਾਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਟਿਕ ਗਿਆ।

Verse 26

दृष्ट्वा पृथ्वीश्वरं लिंगं सप्रभावं महाप्रभम् । तत्पूजानिरतो भूत्वा वर्षाणां तु सहस्रकम्

ਪ੍ਰਿਥਵੀਸ਼ਵਰ ਲਿੰਗ ਨੂੰ—ਜੋ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਤੇ ਮਹਾ-ਤੇਜਸਵੀ ਸੀ—ਵੇਖ ਕੇ ਉਹ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਿਆ, ਪੂਰੇ ਹਜ਼ਾਰ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਤੱਕ।

Verse 27

अतपत्स तपो रौद्रं शीर्णपर्णांबुभक्षकः । यतः समभवद्दीप्त्या सर्वाह्लादकरः शशी

ਉਸ ਨੇ ਰੌਦ੍ਰ ਤਪ ਕੀਤਾ, ਝੜੇ ਪੱਤਿਆਂ ਤੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਗੁਜ਼ਾਰਿਆ। ਉਸ ਤਪ ਦੇ ਬਲ ਨਾਲ ਚੰਦਰਮਾ ਮੁੜ ਦਿਪਤ ਹੋਇਆ, ਸਭ ਨੂੰ ਆਨੰਦ ਦੇਣ ਵਾਲਾ।

Verse 28

तल्लिंगस्यैव माहात्म्यात्ततश्चंद्रेश्वरोऽभवत् । तस्य लिंगस्य माहात्म्याच्चंद्रमा गतकल्मषः

ਉਸੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਕਰਕੇ ਉਹ ਫਿਰ ‘ਚੰਦਰేశਵਰ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ; ਅਤੇ ਉਸ ਲਿੰਗ ਦੀ ਹੀ ਮਹਿਮਾ ਨਾਲ ਚੰਦਰਮਾ ਕਲੰਕ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਗਿਆ।

Verse 29

अवाप सिद्धिमत्युग्रां स्पर्शलिंगप्रकाशिनीम् । सोमनाथेति यां प्राहुः प्रसिद्धां लिंगरूपिणीम्

ਉਸ ਨੇ ਅਤਿ ਉਗ੍ਰ ਤੇ ਅਦਭੁਤ ਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ—ਜੋ ਸਪਰਸ਼-ਜਨਮ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪ੍ਰਭਾ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਅਤੇ ਜੋ ਲਿੰਗ-ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ, ‘ਸੋਮਨਾਥ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਵਿਖਿਆਤ।

Verse 30

इति संक्षेपतः प्रोक्तं माहात्म्यं चन्द्रदैवतम् । श्रुतं हरति पापानि तथाऽरोग्यं प्रयच्छति

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਚੰਦਰ-ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਕਹੀ ਗਈ। ਇਸ ਨੂੰ ਸੁਣਨਾ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਰੋਗ-ਰਹਿਤਤਾ, ਅਰੋਗਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।

Verse 98

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये मध्ययात्रायां पृथ्वीश्वर माहात्म्यवर्णनंनामाष्टनवतितमोध्यायः

ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੀ ਸਕੰਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੀ ਇਕਿਆਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੀ ਸੰਹਿਤਾ ਦੇ ਸੱਤਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਸਖੰਡ ਵਿੱਚ, ਪਹਿਲੇ ਪ੍ਰਭਾਸਕਸ਼ੇਤਰ-ਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਦੇ ਮੱਧਯਾਤਰਾ-ਭਾਗ ਅੰਦਰ ‘ਪ੍ਰਿਥਵੀਸ਼ਵਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦਾ ਵਰਣਨ’ ਨਾਮਕ ਅਠਾਨਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਹੋਈ।