Adhyaya 94

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि भैरवेश्वरमुत्तमम् । तस्यैव वह्निकोणस्थं धनुषांदशके स्थितम्

ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਫਿਰ, ਹੇ ਮਹਾਦੇਵੀ, ਉੱਤਮ ਭੈਰਵੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਇਸੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਅਗਨੀ-ਕੋਣ (ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ) ਵਿੱਚ, ਦਸ ਧਨੁਸ਼ ਦੀ ਦੂਰੀ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।

Verse 2

सर्वकामप्रदं देवि दारिद्र्यौघविनाशनम् । पूर्वं चण्डेश्वरंनाम ख्यातं कृतयुगे प्रिये

ਹੇ ਦੇਵੀ, ਇਹ ਸਭ ਕਾਮਨਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦਰਿਦ੍ਰਤਾ ਦੇ ਪ੍ਰਵਾਹ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਪ੍ਰਿਯੇ, ਕ੍ਰਿਤ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ‘ਚੰਡੇਸ਼ਵਰ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ।

Verse 3

चण्डोनाम गणो देवि तेन चाराधितं पुरा । दिव्याब्दानां सहस्रं तु तेन चण्डेश्वरं स्मृतम्

ਹੇ ਦੇਵੀ, ਪਹਿਲਾਂ ‘ਚੰਡ’ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਗਣ ਉਸ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦਾ ਸੀ; ਉਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹਜ਼ਾਰ ਦਿਵ੍ਯ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਤੱਕ ਉਹ ‘ਚੰਡੇਸ਼ਵਰ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਿਹਾ।

Verse 4

तं दृष्ट्वा देवदेवेशं स्पृष्ट्वा च सुसमाहितः । मुच्यते सकलात्पापादाजन्ममरणांतिकात्

ਉਸ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ-ਈਸ਼ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਅਤੇ ਅਤਿ ਇਕਾਗ੍ਰ ਚਿੱਤ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਸਪਰਸ਼ ਕਰ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਜਨਮ ਤੋਂ ਮੌਤ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਲੱਗੇ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 5

तत्र कृष्णचतुर्दश्यां मासे भाद्रपदे प्रिये । उपवास परो भूत्वा यः करोति प्रजागरम् । स याति परमं स्थानं यत्र देवो महेश्वरः

ਉੱਥੇ, ਹੇ ਪ੍ਰਿਯੇ, ਭਾਦ੍ਰਪਦ ਮਾਸ ਦੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਚਤੁਰਦਸ਼ੀ ਨੂੰ ਜੋ ਉਪਵਾਸ-ਪਰਾਇਣ ਹੋ ਕੇ ਰਾਤ ਭਰ ਜਾਗਰਣ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਉਸ ਪਰਮ ਧਾਮ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਦੇਵ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।

Verse 6

वाचिकं मानसं पापं कर्मणा यदुपार्जितम् । तत्सर्वं नाशमायाति तस्य लिंगस्य दर्शनात्

ਬਾਣੀ ਅਤੇ ਮਨ ਦੇ ਪਾਪ—ਅਤੇ ਕਰਮਾਂ ਰਾਹੀਂ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਇਕੱਠਾ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ—ਉਸ ਲਿੰਗ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਮਾਤ੍ਰ ਨਾਲ ਹੀ ਸਭ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 7

तिला हिरण्यं वस्त्राणि तत्र देयं मनीषिणे । सर्वकिल्विषनाशार्थं सम्यग्यात्राफलेप्सुना

ਉੱਥੇ ਤਿਲ, ਸੋਨਾ ਅਤੇ ਵਸਤ੍ਰ ਕਿਸੇ ਯੋਗ੍ਯ ਵਿਦਵਾਨ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ—ਤੀਰਥ-ਯਾਤਰਾ ਦੇ ਸੱਚੇ ਫਲ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਵੱਲੋਂ—ਤਾਂ ਜੋ ਸਭ ਕਿਲਵਿਸ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਣ।

Verse 8

भैरवाकारमास्थाय कल्पान्ते स हरेद्यतः । विश्वं समग्रं देवेशि तेनासौ भैरवः स्मृतः

ਹੇ ਦੇਵੇਸ਼ੀ! ਕਲਪਾਂਤ ਵੇਲੇ ਉਹ ਭੈਰਵ-ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਸਮੂਹ ਵਿਸ਼ਵ ਨੂੰ ਸੰਹਾਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਉਹ ‘ਭੈਰਵ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਸਿਮਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 9

अस्मिन्कल्पे महादेवि प्रभासक्षेत्रमास्थितः । बभूव भैरवो रुद्रः कल्पान्ते लिंगमूर्तिमान्

ਹੇ ਮਹਾਦੇਵੀ! ਇਸੇ ਕਲਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭਾਸ-ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਨਿਵਾਸ ਕਰਦਿਆਂ ਰੁਦ੍ਰ ਭੈਰਵ ਬਣਿਆ; ਅਤੇ ਕਲਪਾਂਤ ਵੇਲੇ ਉਹ ਲਿੰਗ-ਮੂਰਤੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਿਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

Verse 10

एवं संक्षेपतः प्रोक्तं माहात्म्यं भैरवेश्वरम् । यच्छ्रुत्वा मुच्यते जन्तुः पातकादतिभैरवात्

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਭੈਰਵੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਕਹੀ ਗਈ ਹੈ; ਜਿਸ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ ਜੀਵ ਅਤਿ ਭਿਆਨਕ ਪਾਪ ਤੋਂ ਵੀ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।