Adhyaya 90

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि चतुर्थं रुद्रमुत्तमम् । वृषभेश्वरनामानं कल्पलिंगं सुरप्रियम्

ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਫਿਰ, ਹੇ ਮਹਾਦੇਵੀ, ਚੌਥੇ ਉੱਤਮ ਰੁਦ੍ਰ ਕੋਲ ਜਾਓ—ਵ੍ਰਿਸ਼ਭੇਸ਼ਵਰ ਨਾਮ ਵਾਲੇ—ਜਿਸ ਦਾ ਕਲਪ-ਲਿੰਗ ਅਦਭੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਿਯ ਹੈ।

Verse 2

बालरूपी महादेवि यत्र ब्रह्मा स्वयं स्थितः । तस्यैव चोत्तरे भागे धनुषां त्रितये स्थितम्

ਹੇ ਮਹਾਦੇਵੀ, ਉਸ ਥਾਂ ਜਿੱਥੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਪ ਦਿਵ੍ਯ ਬਾਲਕ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਉਸੇ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਭਾਗ ਵਿੱਚ, ਤਿੰਨ ਧਨੁਸ਼ਾਂ ਦੇ ਫਾਸਲੇ ‘ਤੇ, ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਧਾਮ ਸਥਿਤ ਹੈ।

Verse 3

आद्यं महाप्रभावं हि नापुण्यो वेद मानवः । तस्यैव कल्पनामानि सांप्रतं प्रब्रवीमि ते

ਇਸ ਦੀ ਆਦਿ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਪੁਣ੍ਯ ਮਨੁੱਖ ਨਹੀਂ ਜਾਣ ਸਕਦਾ। ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਹੁਣ ਤੈਨੂੰ ਕਲਪਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਦੇ ਨਿਯਤ ਨਾਮ ਬਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।

Verse 4

पूर्वकल्पे महादेवि ब्रह्मेश्वर इति स्मृतः । ब्रह्मणाराधितः पूर्वं वर्षाणामयुतं प्रिये

ਹੇ ਮਹਾਦੇਵੀ, ਪੂਰਵ ਕਲਪ ਵਿੱਚ ਇਹ ‘ਬ੍ਰਹਮੇਸ਼ਵਰ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਹੇ ਪ੍ਰਿਯੇ, ਪਹਿਲਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਤੱਕ ਇਸ ਦੀ ਅਰਾਧਨਾ ਕੀਤੀ।

Verse 5

सृष्टिकामेन देवेन ततस्तुष्टो महेश्वरः । चतुर्विधां भूतसृष्टिं ततश्चक्रे पितामहः

ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲੇ ਉਸ ਦੇਵ (ਬ੍ਰਹਮਾ) ਦੀ ਅਰਾਧਨਾ ਨਾਲ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ। ਤਦ ਪਿਤਾਮਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਭੂਤਾਂ ਦੀ ਚਾਰ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਰਚੀ।

Verse 6

ब्रह्मणस्त्वीशभावेन गतस्तुष्टिं यतो हरः । तेन ब्रह्मेश्वरं नाम तस्मिंल्लिंगे पुराऽभवत्

ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਪ੍ਰਭੁ-ਭਾਵ ਭਰੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਹਰ (ਸ਼ਿਵ) ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਇਆ; ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਉਸ ਲਿੰਗ ਦਾ ਨਾਮ ‘ਬ੍ਰਹਮੇਸ਼ਵਰ’ ਪਿਆ।

Verse 7

ततो द्वितीयकल्पे तु संप्राप्ते वरवर्णिनि । रैवतेश्वरनामेति प्रख्यातं धरणीतले

ਫਿਰ, ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਵਰਣ ਵਾਲੀਏ, ਜਦ ਦੂਜਾ ਕਲਪ ਆਇਆ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਉਹ ‘ਰੈਵਤੇਸ਼ਵਰ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਿਆ।

Verse 8

रैवतो नाम राजाऽभूद्ब्रह्मांडे सचराचरे । जगद्योनिर्जिगायेदं तल्लिंगस्य प्रभावतः

ਇਸ ਬ੍ਰਹਮਾਂਡ ਵਿੱਚ, ਚਲ-ਅਚਲ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਸਮੇਤ, ਰੈਵਤ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਜਾ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਲਿੰਗ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਜਗਤ-ਯੋਨੀ (ਸੰਸਾਰ) ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ।

Verse 9

रैवतेश्वरनामाभूत्तेन लिंगं महाप्रभम् । पुनस्तृतीयकल्पे तु संप्राप्ते वरवर्णिनि

ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਮਹਾ-ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਲਿੰਗ ‘ਰੈਵਤੇਸ਼ਵਰ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ। ਫਿਰ, ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਵਰਣ ਵਾਲੀਏ, ਜਦ ਤੀਜਾ ਕਲਪ ਆਇਆ...

Verse 10

वृषभेश्वरनामाभूत्तस्य लिंगस्य भामिनि । ममैव वाहनं योऽसौ धर्मोयं वृषरूपधृक्

ਹੇ ਤੇਜਸਵੀ ਨਾਰੀਏ, ਉਸ ਲਿੰਗ ਦਾ ਨਾਮ ‘ਵ੍ਰਿਸ਼ਭੇਸ਼ਵਰ’ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਿਉਂਕਿ ਉਹੀ ਬਲਦ—ਜੋ ਧਰਮ-ਸਰੂਪ ਧਾਰਦਾ ਹੈ—ਮੇਰਾ ਹੀ ਵਾਹਨ ਹੈ।

Verse 11

तेन तत्पूजितं लिंगं दिव्याब्दानां सहस्रकम् । ततस्तुष्टेन देवेशि नीतः सायुज्यतां वृषः

ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਦਿਵ੍ਯ ਲਿੰਗ ਦੀ ਹਜ਼ਾਰ ਦਿਵ੍ਯ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਤੱਕ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ, ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੀ ਦੇਵੀ, ਪ੍ਰਸੰਨ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ (ਬੈਲ) ਨੂੰ ਸਾਯੁਜ੍ਯ—ਪਰਮ ਏਕਤਾ—ਵੱਲ ਲੈ ਗਿਆ।

Verse 12

तेन तल्लिंगमभवद्वृषभेशेति भूतले । ततश्चतुर्थे संप्राप्ते वाराहेकल्प संज्ञिते

ਉਸ ਕਾਰਨ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਉਹ ਲਿੰਗ ‘ਵ੍ਰਿਸ਼ਭੇਸ਼’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ। ਫਿਰ ਜਦੋਂ ਚੌਥਾ ਯੁਗ-ਚੱਕਰ, ਜੋ ‘ਵਾਰਾਹ ਕਲਪ’ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਆ ਪਹੁੰਚਿਆ, (ਉਸ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਜਾਰੀ ਰਹੀ)।

Verse 13

अष्टाविंशतिमे तत्र त्रेतायुगमुखे तदा । इक्ष्वाकुर्नाम राजाऽभूत्सूर्यवंशविभूषणः

ਉੱਥੇ ਅਠਾਈਂਵੇਂ (ਚੱਕਰ) ਵਿੱਚ, ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁਗ ਦੇ ਪ੍ਰਾਤਹਕਾਲ ਸਮੇਂ, ਇੱਖਵਾਕੁ ਨਾਮ ਦਾ ਰਾਜਾ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ—ਸੂਰਯਵੰਸ਼ ਦਾ ਭੂਸ਼ਣ।

Verse 14

स लिंगं पूजयामास त्रिकालं भक्तिभावितः । एकाहारो जिताहारो भूभिशायी जितेंद्रियः

ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਤਿੰਨਾਂ ਕਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਇਕ ਵਾਰ ਭੋਜਨ ਕਰਦਾ, ਆਹਾਰ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ ਹੋਇਆ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੌਂਦਾ ਅਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦਾ ਸੀ।

Verse 15

एवं काले बहुविधे ततस्तुष्टो महेश्वरः । ददौ राज्यं महोदग्रं संततिं पुत्र पौत्रिकीम्

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਨੇਕ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਤਪਾਂ ਵਿੱਚ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਬੀਤਣ ਉਪਰੰਤ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਹਾਨ ਉੱਨਤ ਰਾਜ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰ-ਪੌਤ੍ਰਾਂ ਤੱਕ ਅਟੁੱਟ ਸੰਤਾਨ ਬਖ਼ਸ਼ੀ।

Verse 16

इक्ष्वाक्वीश्वरनामाभूत्तेनेदं लिंगमुत्तमम् । यस्तं पूजयते भक्त्या देवं वृषभवाहनम्

ਉਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਇਹ ਪਰਮ ਲਿੰਗ ‘ਇਕਸ਼ਵਾਕਵੀਸ਼ਵਰ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ। ਜੋ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭ-ਵਾਹਨ ਦੇਵ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਪੁੰਨ ਪਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 17

सप्तजन्मकृतैः पापैर्मुच्यते नात्र संशयः । त्रिंशद्धनुष्प्रमाणेन तस्य क्षेत्रचतुर्द्दिशम्

ਸੱਤ ਜਨਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਉਹ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਉਸ ਖੇਤਰ ਦੀ ਚੌਹੀਂ ਦਿਸ਼ਾ ਤੀਹ ਧਨੁਸ਼ ਦੇ ਮਾਪ ਤੱਕ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਹੈ।

Verse 18

स्नानं जाप्यं बलिं होमं पूजां स्तोत्रमुदीरणम् । तस्मिंस्तीर्थे तु यः कुर्यात्तत्सर्वं चाक्षयं भवेत्

ਸਨਾਨ, ਜਪ, ਬਲੀ-ਅਰਪਣ, ਹੋਮ, ਪੂਜਾ ਅਤੇ ਸਤੋਤ੍ਰਾਂ ਦਾ ਉਚਾਰਣ—ਉਸ ਤੀਰਥ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਉਹ ਸਭ ਅਖੰਡ ਪੁੰਨ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 19

चतुष्कोणांतरा क्षेत्रमेवं मात्राप्रमाणतः । एकरात्रोषितो भूत्वा तस्य लिंगस्य सन्निधौ

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਾਪ ਅਨੁਸਾਰ ਖੇਤਰ ਚੌਕੋਣੇ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਹੈ। ਜੋ ਉਸ ਲਿੰਗ ਦੀ ਸਾਨਿਧ ਵਿੱਚ ਇਕ ਰਾਤ ਵਾਸ ਕਰੇ, ਉਹ ਉਕਤੇ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।

Verse 20

ब्रह्मचर्येण जागर्त्ति स पापैः संप्रमुच्यते । होमजाप्यसमाधिस्थो नृत्यगीतादिवादनैः

ਬ੍ਰਹਮਚਰਿਆ ਧਾਰ ਕੇ ਜੇ ਉਹ ਜਾਗਰਣ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੋਮ, ਜਪ ਅਤੇ ਸਮਾਧੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਰਹਿ ਕੇ, ਅਤੇ ਨ੍ਰਿਤ੍ਯ, ਗੀਤ ਤੇ ਵਾਜਿਆਂ ਦੀ ਭਕਤੀਮਈ ਅਰਪਣਾ ਨਾਲ ਵੀ, ਉਹ ਸ਼ੁੱਧਿਕਾਰਕ ਫਲ ਪਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 21

गोघ्नो वा ब्रह्महा पापी मुच्यते दुष्कृतैर्नरः । यः संप्रीणयते विप्रांस्तत्र भोज्यैः पृथग्विधैः

ਗੋਹੱਤਿਆਰਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੰਤਾ ਪਾਪੀ—ਉਹ ਨਰ ਵੀ ਆਪਣੇ ਦੁਸ਼ਕਰਮਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਉਥੇ ਵਿਪ੍ਰਾਂ ਨੂੰ ਨਾਨਾ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਭੋਜਨ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰੇ।

Verse 22

एकस्मिन्भोजिते विप्रे कोटिर्भवति भोजिता । भैरवं चैव केदारं पुष्करं द्रुतिजंगमम्

ਉਥੇ ਇਕ ਵਿਪ੍ਰ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਉਣ ਨਾਲ ਕੋਟਿ ਵਿਪ੍ਰਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਉਣ ਜਿਹਾ ਫਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਥੇ ਭੈਰਵ, ਕੇਦਾਰ, ਪੁਸ਼ਕਰ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਚਲਣ ਵਾਲਾ ਤੀਰਥ ਦ੍ਰੁਤਿਜੰਗਮ ਵੀ ਵਿਦਯਮਾਨ ਹਨ।

Verse 23

वाराणसी कुरुक्षेत्रं महा कालं च नैमिषम् । एतत्तीर्थाष्टकं देवि तस्मिंल्लिंगे व्यवस्थितम्

ਵਾਰਾਣਸੀ, ਕੁਰੂਕਸ਼ੇਤਰ, ਮਹਾਕਾਲ ਅਤੇ ਨੈਮਿਸ਼—ਹੇ ਦੇਵੀ—ਇਹ ਅੱਠ ਤੀਰਥਾਂ ਦਾ ਸਮੂਹ ਉਸੇ ਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਿਤ ਹੈ।

Verse 24

माघे कृष्णचतुर्द्दश्यां तत्र यो जागृयान्निशि । संपूज्य विधिना देवं स तीर्थाष्टफलं लभेत्

ਮਾਘ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਚਤੁਰਦਸ਼ੀ ਦੀ ਰਾਤ ਜੋ ਉਥੇ ਜਾਗਰਣ ਕਰੇ ਅਤੇ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਦੇਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ, ਉਹ ਅੱਠ ਤੀਰਥਾਂ ਦਾ ਪੂਰਾ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।

Verse 25

ददाति तत्र यः पिण्डं नष्टेन्दौ शिवसंनिधौ । तृप्यन्ति पितरस्तस्य यावद्ब्रह्मदिनान्तकम्

ਅਮਾਵੱਸਿਆ ਨੂੰ ਉਥੇ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਸਨਿਧੀ ਵਿੱਚ ਜੋ ਪਿੰਡ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਦਿਨ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਤ੍ਰਿਪਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

Verse 26

दधिक्षीर घृतेनैव पंचगव्यकुशोदकैः । कुंकुमागरुकर्पूरैस्तल्लिगं पूजयेन्निशि

ਰਾਤ ਵੇਲੇ ਉਸ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਦਹੀਂ, ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਘਿਉ ਨਾਲ ਕਰੇ; ਪੰਚਗਵ੍ਯ ਅਤੇ ਕੁਸ਼-ਪਵਿੱਤਰ ਜਲ ਨਾਲ; ਅਤੇ ਕੇਸਰ, ਅਗਰੁ ਤੇ ਕਪੂਰ ਨਾਲ ਭੀ ਅਰਚਨਾ ਕਰੇ।

Verse 27

संमंत्र्याघोरमंत्रेण ध्यात्वा देवं सदाशिवम् । एवं कृत्वा महादेवि मुच्यते पंचपातकैः

ਅਘੋਰ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਸੰਮੰਤ੍ਰ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਸਦਾਸ਼ਿਵ ਦੇਵ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਮਹਾਦੇਵੀ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਨ ਨਾਲ ਪੰਜ ਮਹਾਪਾਤਕਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

Verse 28

अष्टम्यां च चतुर्द्दश्यां दध्ना संस्नापयेद्यदि । स ब्राह्मणश्चतुर्वेदो जायते नात्र संशयः

ਅਸ਼ਟਮੀ ਅਤੇ ਚਤੁਰਦਸ਼ੀ ਨੂੰ ਜੇ ਦਹੀਂ ਨਾਲ (ਪ੍ਰਭੂ ਦਾ) ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਚਾਰ ਵੇਦਾਂ ਦਾ ਗਿਆਤਾ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।

Verse 29

क्षीरेण स्नापयेद्देवि यदि तं वृषभेश्वरम् । सप्तधेनुसहस्राणां स फलं विंदते महत्

ਹੇ ਦੇਵੀ, ਜੇ ਕੋਈ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭੇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਸਨਾਨ ਕਰਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਸੱਤ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂਵਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਦੇ ਸਮਾਨ ਮਹਾਨ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।

Verse 30

जन्मांतरेण यत्पापं सांप्रतं यत्कृतं प्रिये । तत्सर्वं नाशमायाति घृतस्नानेन भामिनि

ਹੇ ਪ੍ਰਿਯੇ, ਜਨਮਾਂਤਰ ਦੇ ਜੋ ਪਾਪ ਹਨ ਅਤੇ ਜੋ ਹੁਣ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ—ਹੇ ਤੇਜਸਵੀਏ—ਘਿਉ ਨਾਲ ਸਨਾਨ ਕਰਾਉਣ ਨਾਲ ਉਹ ਸਭ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

Verse 31

पंचगव्येन यो देवि स्नापयेद्वृषभेश्वरम् । स दहेत्सर्वपापानि सर्वयज्ञफलं लभेत्

ਹੇ ਦੇਵੀ, ਜੋ ਕੋਈ ਪੰਚਗਵ੍ਯ ਨਾਲ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭੇਸ਼ਵਰ ਦਾ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਭ ਪਾਪ ਸਾੜ ਦੇਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਭ ਯਜਨਾਂ ਦਾ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।

Verse 32

तद्दृष्ट्वा ब्रह्महा गोघ्नः स्तेयी च गुरुतल्पगः । शरणागतघाती च मित्रविश्रंभघातकः

ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੱਤਿਆਰਾ, ਗੋ-ਹੱਤਿਆਰਾ, ਚੋਰ, ਗੁਰੂ ਦੀ ਸ਼ੈਯਾ ਭੰਗ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸ਼ਰਨ ਆਏ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਮਿੱਤਰ ਦੇ ਭਰੋਸੇ ਨੂੰ ਤੋੜਨ ਵਾਲਾ ਵੀ—ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਪਾਪ ਤੋਂ ਕੰਬ ਉਠਦਾ ਹੈ।

Verse 33

दुष्टपापसमाचारो मातृहा पितृहा तथा । मुच्यते सर्वपापैस्तु तल्लिंगाराधनोद्यतः

ਜੋ ਦੁਰਾਚਾਰੀ ਪਾਪਾਂ ਵਿੱਚ ਰਚਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ—ਹਾਂ, ਮਾਤਾ-ਹੱਤਿਆਰਾ ਜਾਂ ਪਿਤਾ-ਹੱਤਿਆਰਾ ਵੀ—ਜੇ ਉਹ ਉਸੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਅਰਾਧਨਾ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 34

कार्तिकं सकलं यस्तु पूजयेद्ब्रह्मणा सह । ब्रह्मेश्वरं महालिंगं स मुक्तः पातकैर्भवेत्

ਜੋ ਕੋਈ ਪੂਰੇ ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਦੌਰਾਨ ਬ੍ਰਹਮਾ ਸਮੇਤ ਬ੍ਰਹਮੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਮਹਾਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ, ਉਹ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 35

तेन दत्तं भवेत्सर्वं गुरवस्तेन तोषिताः । श्राद्धं कृतं गयातीर्थे तेन तप्तं महत्तपः । येन देवाधिदेवोऽसौपूजितो वृषभेश्वरः

ਉਸ ਨੇ ਜਿਵੇਂ ਸਭ ਦਾਨ ਦੇ ਦਿੱਤੇ ਹੋਣ; ਉਸ ਨਾਲ ਗੁਰੂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਉਸ ਨੇ ਗਯਾ-ਤੀਰਥ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਕਰ ਲਿਆ; ਉਸ ਨੇ ਮਹਾਨ ਤਪ ਕੀਤਾ—ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਨੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਅਧਿਦੇਵ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਹੈ।

Verse 36

इति ते कथितं देवि माहात्म्यं देवपूजितम् । वृषभेश्वरदेवस्य कल्पलिंगस्य भामिनि

ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭੇਸ਼ਵਰ ਦੇਵ ਦੇ ਕਲਪਲਿੰਗ ਦੀ ਉਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਮਹਿਮਾ ਕਹੀ ਹੈ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਭੀ ਪੂਜਿਤ ਹੈ, ਹੇ ਸੁੰਦਰਿ।

Verse 37

यः शृणोति महादेवि माहात्म्यं दैवदेवतम् । मूर्खो वा पंडितो वाऽपि स याति परमां गतिम्

ਹੇ ਮਹਾਦੇਵੀ, ਜੋ ਕੋਈ ਇਸ ਦਿਵ੍ਯ-ਦੇਵਤਾਮਯ ਮਹਿਮਾ ਨੂੰ ਸੁਣਦਾ ਹੈ—ਮੂਰਖ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਪੰਡਿਤ—ਉਹ ਪਰਮ ਗਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

Verse 90

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्य एकादशरुद्रमाहात्म्ये वृषवाहनेश्वरमाहाम्यवर्णनंनाम नवतितमोऽध्यायः

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼੍ਰੀ ਸਕੰਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੀ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰੀ ਸੰਹਿਤਾ ਦੇ ਸੱਤਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਸਖੰਡ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪ੍ਰਭਾਸਖੇਤਰਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਅੰਦਰ, ਏਕਾਦਸ਼ ਰੁਦ੍ਰਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਵਿੱਚ ‘ਵ੍ਰਿਸ਼ਵਾਹਨੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦਾ ਵਰਣਨ’ ਨਾਮ ਨੱਬੇਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।