Adhyaya 54

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि गंधर्वेश्वरमुत्तमम् । दण्डपाणेस्तु भवनादुत्तरे निकटे स्थितम्

ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਫਿਰ, ਹੇ ਮਹਾਦੇਵੀ, ਉੱਤਮ ਗੰਧਰਵੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਜਾਵੇ। ਉਹ ਦੰਡਪਾਣੀ ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਤੋਂ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਨੇੜੇ ਹੀ ਸਥਿਤ ਹੈ।

Verse 2

यत्र गंधर्वराजो वै घनवाहेति विश्रुतः । तस्य गंधर्वसेनेति ख्याता पुत्री महाप्रभा

ਉੱਥੇ ਹੀ ਗੰਧਰਵਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਜੋ ‘ਘਨਵਾਹ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ, ਵੱਸਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਭਾ ਵਾਲੀ ਧੀ ‘ਗੰਧਰਵਸੇਨਾ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਖਿਆਤ ਸੀ।

Verse 3

शिखंडिना गणेनैव सा शप्ता रूपगर्विता । ततो गोशृंगऋषिणा दत्तस्तस्या अनुग्रहः

ਆਪਣੀ ਰੂਪ-ਗਰਵਿਤਾ ਵਿੱਚ ਮਸਤ, ਉਹ ਸ਼ਿਖੰਡਿਨ ਨਾਮਕ ਗਣ ਵੱਲੋਂ ਸ਼ਾਪਿਤ ਹੋਈ। ਤਦੋਂ ਗੋਸ਼੍ਰਿੰਗ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਉਸ ਉੱਤੇ ਆਪਣੀ ਕਿਰਪਾ ਬਖ਼ਸ਼ੀ।

Verse 4

सोमवारव्रतेनैव सोमेशाराधनं प्रति । ततः क्षेत्रं समागत्य तपः कृत्वा सुदुश्चरम्

ਸੋਮਵਾਰ-ਵ੍ਰਤ ਧਾਰ ਕੇ, ਭਗਵਾਨ ਸੋਮੇਸ਼ ਦੀ ਅਰਾਧਨਾ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ, ਉਹ ਫਿਰ ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਅਤੇ ਅਤਿ ਕਠਿਨ ਤਪੱਸਿਆ ਕੀਤੀ।

Verse 5

लिंगं प्रतिष्ठयामास तत्र गंधर्वराट् स्वयम् । तथैव पुत्र्या तस्यैव तत्र लिंगं प्रतिष्ठितम्

ਉੱਥੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਆਪ ਹੀ ਇੱਕ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਕੀਤੀ; ਅਤੇ ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਦੀ ਆਪਣੀ ਧੀ ਨੇ ਵੀ ਉੱਥੇ ਲਿੰਗ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਿਤ ਕੀਤਾ।

Verse 6

अथ तत्रैव देवेशि दंडपाणेः समीपतः । घनवाहेश्वरं नाम यो लिंगं यत्नतोऽर्चयेत्

ਫਿਰ ਓਥੇ ਹੀ, ਹੇ ਦੇਵੇਸ਼ੀ, ਦੰਡਪਾਣੀ ਦੇ ਨੇੜੇ, ਜੋ ਕੋਈ ਯਤਨ ਨਾਲ ‘ਘਨਵਾਹੇਸ਼ਵਰ’ ਨਾਮਕ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ…

Verse 7

गंधर्वलोकमाप्नोति दृष्ट्वा स प्रयतः शुचिः । इति ते कथितं देवि गांधर्वं लिंगमुत्तमम्

ਉਸ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਕੇ, ਸੰਯਮੀ ਤੇ ਸ਼ੁੱਧ ਭਗਤ ਗੰਧਰਵ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਤੈਨੂੰ ਉੱਤਮ ਗੰਧਰਵ-ਲਿੰਗ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

Verse 8

तृतीयं सर्वपापानां नाशनं पुण्यवर्द्धनम् । अग्नितीर्थे नरः स्नात्वा पूज्य गंधर्वपूजितम्

ਤੀਜਾ (ਲਿੰਗ/ਧਾਮ) ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਅਤੇ ਪੁੰਨ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਅਗਨੀਤੀਰਥ ਵਿੱਚ ਸਨਾਨ ਕਰ ਕੇ ਮਨੁੱਖ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ ਜੋ ਗੰਧਰਵਾਂ ਵੱਲੋਂ ਵੀ ਪੂਜਿਤ ਹੈ।

Verse 9

अयने चोत्तरे प्राप्ते निर्वाणमधिगच्छति । श्रुत्वा ऽभिनंद्य माहात्म्यं मुच्यते महतो भयात्

ਜਦੋਂ ਉੱਤਰੀ ਅਯਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੁਕਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ ਅਤੇ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਕੇ ਮਨੁੱਖ ਮਹਾਨ ਭਯ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 54

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्र माहात्म्ये गन्धर्वेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम चतुःपंचाशोऽध्यायः

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼੍ਰੀ ਸਕੰਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੀ ਏਕਾਸ਼ੀਤੀ-ਸਾਹਸ੍ਰੀ ਸੰਹਿਤਾ ਦੇ ਸੱਤਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਸਖੰਡ ਵਿੱਚ, ਪਹਿਲੇ ‘ਪ੍ਰਭਾਸਕਸ਼ੇਤਰ ਮਾਹਾਤਮ੍ਯ’ ਅਧਿਆਇ-ਭਾਗ ਅੰਦਰ ‘ਗੰਧਰਵੇਸ਼ਵਰ ਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਦਾ ਵਰਣਨ’ ਨਾਮਕ ਚੌਵੰਜਾ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।