Adhyaya 357
“ਈਸ਼ਵਰ ਉਵਾਚ” ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਇਹ ਅਧਿਆਇ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਸ਼ੁਕਸਥਾਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸਥਿਤ ਅਨੁੱਤਮ ਸ਼੍ਰਿੰਗੇਸ਼ਵਰ ਤੀਰਥ ਵੱਲ ਜਾਣ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਜਾ ਕੇ ਵਿਧੀਵਤ ਸਨਾਨ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਸ਼੍ਰਿੰਗੇਸ਼ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ—ਇਹ ਰਸਮੀ ਹਦਾਇਤਾਂ ਸਪਸ਼ਟ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਖੇਤਰ ਨੂੰ “ਸਰਵ ਪਾਤਕ ਨਾਸਕ” ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ; ਠੀਕ ਤੀਰਥ-ਆਚਰਨ ਨਾਲ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਫਲ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਨ ਵਜੋਂ ਰਿਸ਼੍ਯਸ਼੍ਰਿੰਗ ਦੇ ਪੂਰਵਕਾਲੀਨ ਸ਼ੁੱਧੀ ਅਤੇ ਉੱਧਾਰ ਦਾ ਉਲੇਖ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਸਕੰਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਸਖੰਡ, ਪ੍ਰਭਾਸਖੇਤਰਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਅੰਦਰ “ਸ਼੍ਰਿੰਗੇਸ਼ਵਰਮਾਹਾਤਮ੍ਯਵਰਨਨ” ਅਧਿਆਇ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
Shlokas
Verse 1
ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि शृंगेश्वरमनुत्तमम् । शुकस्थानस्य सान्निध्ये सर्वपातकनाशनम्
ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਤਦ, ਹੇ ਮਹਾਦੇਵੀ, ਅਤੁੱਲ ਸ਼੍ਰਿੰਗੇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਜਾਵੋ। ਸ਼ੁਕ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੀ ਉਹ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।”
Verse 2
स्नात्वा तत्रैव विधिवच्छृंगेशं पूजयेन्नरः । मुक्तः स्यात्पातकैः सर्वैरृष्यशृंगो यथा पुरा
ਉੱਥੇ ਹੀ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਸਨਾਨ ਕਰਕੇ ਮਨੁੱਖ ਸ਼੍ਰਿੰਗੇਸ਼ ਦਾ ਪੂਜਨ ਕਰੇ। ਉਹ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਜਿਵੇਂ ਪੁਰਾਤਨ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਰਿਸ਼੍ਯਸ਼੍ਰਿੰਗ ਹੋਇਆ ਸੀ।
Verse 356
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये शृंगेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम षट्पञ्चाशदुत्तरत्रिशततमोऽध्यायः
ਇਉਂ ਸ਼੍ਰੀ ਸਕੰਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੀ ਇਕਾਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੀ ਸੰਹਿਤਾ ਦੇ ਸੱਤਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਸਖੰਡ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪ੍ਰਭਾਸ-ਖੇਤਰ-ਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਵਿੱਚ “ਸ਼੍ਰਿੰਗੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਦਾ ਵਰਣਨ” ਨਾਮਕ ਤਿੰਨ ਸੌ ਸਤਾਵੰਜਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।