
ਇਸ ਅਧਿਆਇ ਵਿੱਚ ਈਸ਼ਵਰ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਰਿਸ਼ੀ-ਤੋਯ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ, ਸੁੰਦਰ ਦਰਿਆ-ਕੰਢੇ ਸਥਿਤ ਵਿਨਾਇਕ ਦੇ ਉੱਤਮ ਤੀਰਥ ਵੱਲ ਪ੍ਰਸਥਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਦੇਵਤਾ ਗਣੇਸ਼/ਗਣਨਾਥ ਹਨ—ਦੇਵਗਣਾਂ ਦੇ ਨੇਤਾ—ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਪੁਰ-ਵਿਨਾਸ਼ਕ ਵਿਸ਼ਵ-ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਅਭਿੰਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਸ਼ੈਵ ਪਰੰਪਰਾ ਅਨੁਸਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਰਣਿਤ ਹੈ। ਪ੍ਰਭਾਸ ਦੇ ਮਹਾਕਸ਼ੇਤਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਉੱਚੇ ਗਜ-ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਿਹਾਜਮਾਨ ਹਨ ਅਤੇ ਅਣਗਿਣਤ ਗਣਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਯਾਤਰਾ ਨਿਰਵਿਘਨ ਰਹੇ, ਇਸ ਲਈ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰੇ ਯਤਨ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਫੁੱਲ, ਧੂਪ ਆਦਿ ਅਰਪਣ ਕਰਨ ਦੀ ਸਿਫ਼ਾਰਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਚਤੁਰਥੀ ਤਿਥੀ ਉੱਤੇ ਸਮੂਹਿਕ ਆਚਰਨ ਦਾ ਵੀ ਵਿਧਾਨ ਹੈ—ਸ਼ਹਿਰ ਵਾਸੀ ਵਾਰੰਵਾਰ ਚਤੁਰਥੀ ਨੂੰ ਮਹੋਤਸਵ ਕਰਨ, ਤਾਂ ਜੋ ਰਾਜ/ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਖੈਰ-ਖੁਸ਼ੀ (ਰਾਸ਼ਟਰ-ਖੇਮ) ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਕਾਰਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਵੇ।
Verse 1
ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि विनायकमनुत्तमम् । ऋषितोयातटे रम्ये सर्वविघ्ननिवारणम्
ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਫਿਰ, ਹੇ ਮਹਾਦੇਵੀ, ਰਿਸ਼ਿਤੋਯਾ ਦੇ ਸੁੰਦਰ ਤਟ ਉੱਤੇ ਸਾਰੇ ਵਿਘਨਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਨੁੱਤਮ ਵਿਨਾਇਕ ਕੋਲ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
Verse 2
योऽसौ देवगणाध्यक्षः साक्षाच्च त्रिपुरान्तकः । गजरूपं समाश्रित्य ह्युन्नते जगति स्थितः । प्राभासिके महाक्षेत्रे गणानां कोटिभिर्वृतः
ਉਹੀ ਦੇਵਗਣਾਂ ਦਾ ਅਧਿਪਤੀ, ਸਾਕਸ਼ਾਤ ਤ੍ਰਿਪੁਰਾਂਤਕ ਹੀ ਹੈ; ਹਾਥੀ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਉੱਚੇ ਠਾਠ ਨਾਲ ਖੜਾ ਹੈ—ਪ੍ਰਭਾਸ ਦੇ ਮਹਾਕਸ਼ੇਤਰ ਵਿੱਚ, ਕਰੋੜਾਂ ਗਣਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ।
Verse 3
तस्मात्सर्वप्रयत्नेन यात्रा निर्विघ्नहेतवे । आराध्यो गणनाथश्च पुष्पधूपादिभिः सदा
ਇਸ ਲਈ, ਨਿਰਵਿਘਨ ਯਾਤਰਾ ਦੇ ਹਿਤ ਲਈ ਪੂਰੇ ਯਤਨ ਨਾਲ ਸਦਾ ਗਣਨਾਥ ਜੀ ਦੀ ਅਰਾਧਨਾ ਕਰੋ, ਫੁੱਲਾਂ, ਧੂਪ ਆਦਿ ਭੇਟਾਂ ਨਾਲ।
Verse 4
चतुर्थ्यां च चतुर्थ्यां च सर्वैर्नगरवासिभिः । तस्मिन्महोत्सवः कार्यो राष्ट्रक्षेमार्थ सिद्धये
ਹਰ ਚਤੁਰਥੀ ਨੂੰ, ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਸਭ ਨਿਵਾਸੀ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਉੱਥੇ ਮਹੋਤਸਵ ਮਨਾਉਣ, ਤਾਂ ਜੋ ਰਾਜ ਦੀ ਖੈਰ-ਖੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਿੱਧ ਹੋਵੇ।
Verse 325
इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्य उन्नतस्वामिमाहात्म्यवर्णनं नाम पंचविंशत्युत्तरत्रिशततमोऽध्यायः
ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੀ ਸਕੰਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੀ ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਾਹਸ੍ਰੀ ਸੰਹਿਤਾ ਦੇ ਸੱਤਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਸਖੰਡ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪ੍ਰਭਾਸਕਸ਼ੇਤਰਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਵਿੱਚ ‘ਉੰਨਤਸ੍ਵਾਮੀ ਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਦਾ ਵਰਣਨ’ ਨਾਮ ਅਧਿਆਇ ੩੨੫ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।