
ਇਸ ਅਧਿਆਇ ਵਿੱਚ ਈਸ਼ਵਰ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤੀਰਥ-ਨਿਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਵਰਤ-ਵਿਧਾਨ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਉੱਤਰ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ‘ਅੱਠ ਧਨੁਸ਼’ ਦੀ ਦੂਰੀ ’ਤੇ ਸੂਰਜ-ਸਰੂਪ ਬਕੁਲਸਵਾਮੀ ਦਾ ਧਾਮ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਦੁੱਖ-ਸ਼ੋਕ ਅਤੇ ਕਲੇਸ਼ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਅਗੇ ਵਿਧੀ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਐਤਵਾਰ (ਰਵਿਵਾਰ) ਨੂੰ ਸਪਤਮੀ ਤਿਥੀ ਆਵੇ, ਤਾਂ ਰਾਤ ਭਰ ਜਾਗਰਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਰਤ ਦਾ ਫਲ ਸਭ ਮਨੋਕਾਮਨਾਵਾਂ ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਅਤੇ ਸੂਰਜਲੋਕ ਵਿੱਚ ਮਾਨ-ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਤੇ ਉੱਚਤਾ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਸਕੰਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਸ ਖੰਡ, ਪ੍ਰਭਾਸਖੇਤਰਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਅੰਦਰ ‘ਬਕੁਲਸਵਾਮੀ-ਮਾਹਾਤਮ੍ਯ’ ਅਧਿਆਇ ਵਜੋਂ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
Verse 1
ईश्वर उवाच । तस्मादुत्तरदिग्भागे धनुषामष्टभिः प्रिये । बकुलस्वामिनं सूर्यं तं पश्येद्दुःखनाशनम्
ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਉਥੋਂ, ਹੇ ਪ੍ਰਿਯੇ, ਉੱਤਰ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਅੱਠ ਧਨੁਸ਼ ਦੀ ਦੂਰੀ ‘ਤੇ ਬਕੁਲ-ਸਵਾਮੀ ਨਾਮੇ ਸੂਰਯ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ—ਉਹ ਦੁੱਖਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।”
Verse 2
रविवारेण सप्तम्यां कुर्याज्जागरणं नरः । सर्वान्कामानवाप्नोति सूर्यलोके महीयते
ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਸਪਤਮੀ ਤਿਥੀ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖ ਜਾਗਰਣ ਕਰੇ; ਉਹ ਸਭ ਇੱਛਤ ਕਾਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੂਰ੍ਯਲੋਕ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਵਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
Verse 312
इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये बकुलस्वामिमाहात्म्यवर्णनंनाम द्वाद शोत्तरत्रिशततमोऽध्यायः
ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੀ ਸਕਾਂਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੀ ਇਕਾਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੀ ਸੰਹਿਤਾ ਦੇ ਸੱਤਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਸਖੰਡ, ਪਹਿਲੇ ਪ੍ਰਭਾਸਕਸ਼ੇਤਰਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਵਿੱਚ ‘ਬਕੁਲਸ੍ਵਾਮੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦਾ ਵਰਣਨ’ ਨਾਮ ਤਿੰਨ ਸੌ ਬਾਰ੍ਹਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।