Adhyaya 217
ਇਸ ਅਧਿਆਇ ਵਿੱਚ ਈਸ਼ਵਰ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਦੇਵਰਾਜੇਸ਼ਵਰ ਦਾ ਸੰਖੇਪ ਮਹਾਤਮ੍ਯ ਸੁਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਗੌਤਮੇਸ਼ਵਰ ਤੋਂ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਵੱਧ ਦੂਰ ਨਹੀਂ, ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਧਨੁ ਦੀ ਦੂਰੀ ’ਤੇ ਦੇਵਰਾਜੇਸ਼ਵਰ ਲਿੰਗ ਸਥਿਤ ਹੈ—ਇਹ ਸਥਾਨ-ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਥਾਪਕ ਪਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ—ਇਹ ਕਾਰਣ-ਫਲ ਕ੍ਰਮ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਅਗੇ ਨਿਯਮਰੂਪ ਉਪਦੇਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸਮਾਹਿਤ, ਏਕਾਗ੍ਰ ਮਨ ਨਾਲ ਉਸ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮਨੁੱਖੀ ਦੇਹ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਪਾਤਕਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਕੋਲੋਫ਼ਨ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਸਕੰਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ (81,000 ਸ਼ਲੋਕ), ਪ੍ਰਭਾਸ ਖੰਡ, ਪ੍ਰਭਾਸਕਸ਼ੇਤਰਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਦੇ ਅੰਦਰ ‘ਦੇਵਰਾਜੇਸ਼ਵਰ-ਮਾਹਾਤਮ੍ਯ’ ਨਾਮਕ 217ਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਹੈ।
Shlokas
Verse 1
ईश्वर उवाच । गौतमेश्वरतो देवि पश्चिमे नातिदूरतः । धनुःषोडशभिर्देवि देवराजेश्वरः स्थितः
ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਹੇ ਦੇਵੀ, ਗੌਤਮੇਸ਼ਵਰ ਤੋਂ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਬਹੁਤ ਦੂਰ ਨਹੀਂ—ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਧਨੁਸ਼ ਦੀ ਦੂਰੀ ‘ਤੇ—ਦੇਵਰਾਜੇਸ਼ਵਰ ਦਾ ਪਵਿੱਤਰ ਧਾਮ ਸਥਿਤ ਹੈ।”
Verse 2
लिंगं स स्थापयामास ततः पापैर्व्यमुच्यत । यस्तं समाहितमनाः पूजयिष्यति मानवः । स च मानवसंभूतात्पातकात्संप्रमोक्ष्यति
ਉਸ ਨੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਤਦ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇਕਾਗ੍ਰ ਚਿੱਤ ਨਾਲ ਉਸ (ਲਿੰਗ) ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇਗਾ, ਉਹ ਵੀ ਮਨੁੱਖੀ ਕਰਤੂਤਾਂ ਤੋਂ ਉਪਜੇ ਪਾਤਕਾਂ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾਵੇਗਾ।
Verse 217
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये देवराजेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम सप्तदशोत्तरद्विशततमोऽध्यायः
ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੀ ਸਕੰਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ—ਇਕਿਆਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੀ ਸੰਹਿਤਾ ਦੇ ਅੰਦਰ—ਸੱਤਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਸ ਖੰਡ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਪਹਿਲੇ ਭਾਗ ਪ੍ਰਭਾਸ-ਖੇਤਰ-ਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਵਿੱਚ, “ਦੇਵਰਾਜੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦਾ ਵਰਣਨ” ਨਾਮਕ ਅਧਿਆਇ, ਜੋ ਦੋ ਸੌ ਸਤਾਰ੍ਹਵਾਂ ਹੈ, ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।