
ਇਸ ਅਧਿਆਇ ਵਿੱਚ ਸੰਵਾਦ-ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਈਸ਼ਵਰ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਕਾਸ਼੍ਯਪੇਸ਼ਵਰ ਤੀਰਥ ਦਾ ਸੰਖੇਪ ਮਹਾਤਮ੍ਯ ਸੁਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਤੀਰਥ ਦਾ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ—ਪੂਰਬੀ ਦਿਸ਼ਾ-ਭਾਗ ਵਿੱਚ “ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਧਨੁਸ਼” ਦੇ ਅੰਤਰ ‘ਤੇ ਕਾਸ਼੍ਯਪੇਸ਼ਵਰ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਅਤੇ ਸੰਤਾਨ-ਲਾਭ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੋ “ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ” ਨਾਲ ਭਾਰਿਤ ਹੋਵੇ ਉਹ ਵੀ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਇਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਫਲਸ਼੍ਰੁਤੀ ਵਜੋਂ ਉਚਾਰਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਸਕੰਦ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਸਖੰਡ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਸਕਸ਼ੇਤਰਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਵਿੱਚ ਇਸ ਅਧਿਆਇ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਕੋਲੋਫ਼ਨ ਰਾਹੀਂ ਦਰਸਾਈ ਗਈ ਹੈ।
Verse 1
ईश्वर उवाच । क्रत्वीशात्पूर्वदिग्भागे धनुःषोडशकान्तरे । कश्यपेश्वरनामानं महापातकनाशनम्
ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਕ੍ਰਤਵੀਸ਼ਵਰ ਤੋਂ ਪੂਰਬ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਧਨੁ (ਧਨੁਸ਼-ਮਾਪ) ਦੀ ਦੂਰੀ ‘ਕਸ਼੍ਯਪੇਸ਼ਵਰ’ ਨਾਮਕ ਲਿੰਗ ਹੈ, ਜੋ ਮਹਾਪਾਤਕਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।
Verse 2
तं दृष्ट्वा मानवो देवि धनवान्पुत्रवान्भवेत् । सर्वपातकयुक्तोऽपि मुच्यते नात्र संशयः
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਉਸ (ਕਸ਼੍ਯਪੇਸ਼ਵਰ) ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਕੇ ਮਨੁੱਖ ਧਨਵਾਨ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰਵਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਵੀ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
Verse 213
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीति साहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये कश्यपेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम त्रयोदशोत्तरद्विशततमोऽध्यायः
ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੀ ਸਕੰਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੀ ਇਕਾਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੀ ਸੰਹਿਤਾ ਵਿੱਚ, ਸੱਤਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਸਖੰਡ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪ੍ਰਭਾਸਕਸ਼ੇਤਰਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਵਿੱਚ ‘ਕਸ਼੍ਯਪੇਸ਼ਵਰਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਵਰਣਨ’ ਨਾਮਕ ਦੋ ਸੌ ਤੇਰ੍ਹਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।