Adhyaya 211
ਇਸ ਅਧਿਆਇ ਵਿੱਚ ਈਸ਼ਵਰ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਸ-ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਪੁਲਹੇਸ਼ਵਰ ਤੀਰਥ ਦਾ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਨੈਤ (ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮ) ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਧਨੁਸ਼-ਪ੍ਰਮਾਣ ਦੂਰੀ ’ਤੇ ਪੁਲਹੇਸ਼ਵਰ ਨਾਮ ਦਾ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਹੈ; ਉੱਥੇ ਜਾ ਕੇ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਪੁਲਹੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਭਕਤੀ-ਆਧਾਰਿਤ ਅਰਾਧਨਾ ਨਾਲ ਯਾਤਰਾ-ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਹਿਰਣ੍ਯ-ਦਾਨ (ਸੋਨਾ/ਧਨ ਦਾ ਦਾਨ) ਨੂੰ ਯਾਤਰਾ ਦੇ ਪੁੰਨ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕਰਤੱਬ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਕੋਲੋਫ਼ਨ ਰਾਹੀਂ ਇਸ ਨੂੰ ਸਕੰਦ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਸਖੰਡ, ਪ੍ਰਭਾਸਕਸ਼ੇਤਰਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਦਾ ੨੧੧ਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
Shlokas
Verse 1
ईश्वर उवाच । पुलस्त्येश्वरात्ततो देवि नैरृते धनुषाष्टके । पुलहेश्वरनामानं तं च भक्त्या प्रपूजयेत्
ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਦੇਵੀ, ਪੁਲਸਤ੍ਯੇਸ਼ਵਰ ਤੋਂ ਨੈਰ੍ਰਿਤ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਅੱਠ ਧਨੁ ਦੀ ਦੂਰੀ ‘ਪੁਲਹੇਸ਼ਵਰ’ ਨਾਮਕ ਸਥਾਨ ਹੈ; ਉਸ ਦੀ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
Verse 2
हिरण्यदानं दत्त्वा वै सम्यग्यात्राफलं लभेत्
ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ, ਸੋਨੇ ਦਾ ਦਾਨ ਦੇ ਕੇ ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਪੂਰਾ ਅਤੇ ਯਥਾਰਥ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
Verse 211
इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये पुलहेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनामैकादशोत्तरद्विशततमोऽध्यायः
ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੀ ਸਕੰਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੀ ਇਕਾਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੀ ਸੰਹਿਤਾ ਦੇ ਸੱਤਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਸਖੰਡ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪ੍ਰਭਾਸਕਸ਼ੇਤਰ-ਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਵਿੱਚ ‘ਪੁਲਹੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਦਾ ਵਰਣਨ’ ਨਾਮਕ ਅਧਿਆਇ, ਜੋ ਦੋ ਸੌ ਗਿਆਰਵਾਂ ਹੈ, ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।