Adhyaya 192
ਇਸ ਅਧਿਆਇ ਵਿੱਚ ਈਸ਼ਵਰ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਤੱਤਵ-ਉਪਦੇਸ਼ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਿਤ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਲਿੰਗ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਮਹਾਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਲਿੰਗ ਮੋක්ෂਸਵਾਮਿਨ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ‘ਪੰਜ ਧਨੁਸ਼’ ਦੀ ਮਾਪ-ਸੀਮਾ ਅੰਦਰ ਉਸ ਦਾ ਸਥਾਨ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਕੇ ਯਾਤਰਾ-ਕ੍ਰਮ ਦੀ ਸੂਖਮਤਾ ਦਰਸਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਦਰਸ਼ਨ-ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਫਲਸ਼੍ਰੁਤੀ ਅਨੁਸਾਰ—ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਉਸ ਲਿੰਗ ਦਾ ਸਮ੍ਯਕ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਤੀਰਥ-ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਵਾਚਿਕ ਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਪਾਪ ਉਸ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਕੋਲੋਫ਼ਨ ਰਾਹੀਂ ਇਸ ਨੂੰ ਸਕੰਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ 81,000 ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੇ ਸੰਕਲਨ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਭਾਸ ਖੰਡ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪ੍ਰਭਾਸਕਸ਼ੇਤਰਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਅੰਦਰ ‘ਵਿਸ਼ਵਕਰਮੇਸ਼ਵਰ-ਮਾਹਾਤਮ੍ਯ’ ਨਾਮਕ ਅਧਿਆਇ ਵਜੋਂ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
Shlokas
Verse 1
ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि विश्वकर्मप्रतिष्ठितम् । लिंगं महाप्रभावं हि मोक्षस्वामिन उत्तरे
ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਫਿਰ, ਹੇ ਮਹਾਦੇਵੀ, ਮੋક્ષਸ੍ਵਾਮੀ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਿਤ, ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਾਲੇ ਉਸ ਲਿੰਗ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਜਾਵੇ।
Verse 2
धनुषां पंचके देवि स्थितं पातकनाशनम्
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਪੰਜ ਧਨੁਸ਼ (ਧਨੁਸ਼-ਮਾਪ) ਦੀ ਦੂਰੀ ਉੱਤੇ ਉਹ ਪਾਵਨ ਸਥਾਨ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ।
Verse 3
तं दृष्ट्वा मानवः सम्यग्यात्राफलमवाप्नुयात् । वाचिकं मानसं पापं दर्शनात्तस्य नश्यति
ਉਸ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਕੇ ਮਨੁੱਖ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਪੂਰਾ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਉਸੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਬਾਣੀ ਅਤੇ ਮਨ ਦੇ ਪਾਪ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
Verse 192
इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये विश्वकर्मेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम द्विनवत्युत्तरशततमोऽध्यायः
ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੀ ਸਕੰਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੀ ਇਕਾਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੀ ਸੰਹਿਤਾ ਦੇ ਸੱਤਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਸਖੰਡ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪ੍ਰਭਾਸਕਸ਼ੇਤਰ-ਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਵਿੱਚ ‘ਵਿਸ਼ਵਕਰਮੇਸ਼ਵਰ-ਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਦਾ ਵਰਣਨ’ ਨਾਮਕ ਇਕ ਸੌ ਬਾਨਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਹੋਈ।