Adhyaya 119

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि महादेवीं महाप्रभाम् । बलातिबलदैत्यघ्नीं नाम्नेति प्रथितां क्षितौ

ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਤਦ, ਹੇ ਮਹਾਦੇਵੀ, ਉਸ ਪਰਮ ਤੇਜਸਵੀ ਮਹਾਦੇਵੀ ਕੋਲ ਜਾਓ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ‘ਬਲਾਤਿਬਲ’ ਦੈਤਾਂ ਦੀ ਸੰਹਾਰਣੀ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।

Verse 2

अनादिनिधनां देवीं तत्र क्षेत्रे व्यवस्थिताम् । कोटिभूतपरीवारां सर्वदैत्यनिबर्हिणीम्

ਉਹ ਅਨਾਦਿ-ਅਨੰਤ ਦੇਵੀ ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀ ਹੈ; ਕਰੋੜਾਂ ਭੂਤਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ, ਸਭ ਦੈਤਾਂ ਦੀ ਨਾਸਕ ਹੈ।

Verse 3

देव्युवाच । बलातिबलदैत्यघ्नी कथमुक्ता त्वया प्रभो । बलातिबलनामानौ कथं दैत्यौ निपातितौ

ਦੇਵੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੁਸੀਂ ਉਸਨੂੰ ‘ਬਲਾਤਿਬਲ ਦੈਤਘਾਤਿਨੀ’ ਕਿਉਂ ਕਿਹਾ? ਅਤੇ ਬਲਾ ਤੇ ਅਤਿਬਲਾ ਨਾਮ ਵਾਲੇ ਉਹ ਦੋ ਦੈਤ ਕਿਵੇਂ ਮਾਰੇ ਗਏ?

Verse 4

कुत्र तिष्ठति सा देवी किंप्रभावा महेश्वर । माहात्म्यमखिलं तस्याः सर्वं विस्तरतो वद

ਹੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ, ਉਹ ਦੇਵੀ ਕਿੱਥੇ ਵੱਸਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸ਼ਕਤੀ ਕੀ ਹੈ? ਉਸ ਦੀ ਸਮੂਹ ਮਹਿਮਾ ਸਾਰਿਆਂ ਸਮੇਤ ਵਿਸਤਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸੋ।

Verse 5

ईश्वर उवाच । शृणु देवि प्रवक्ष्यामि कथां पापप्रणाशनीम् । यां श्रुत्वा मानवो भक्त्या मुच्यते सर्वपातकैः

ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਸੁਣੋ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਮੈਂ ਪਾਪ-ਨਾਸਕ ਕਥਾ ਸੁਣਾਵਾਂਗਾ; ਜਿਸਨੂੰ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਸੁਣ ਕੇ ਮਨੁੱਖ ਸਭ ਪਾਤਕਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 6

आसीद्रक्तासुरोनाम महिषस्य सुतो बली । महाकायो महाबाहुर्हिरण्याक्ष इवापरः

ਇੱਕ ਰਕਤਾਸੁਰ ਨਾਮ ਦਾ ਅਸੁਰ ਸੀ, ਮਹਿਸ਼ ਦਾ ਬਲਵਾਨ ਪੁੱਤਰ; ਮਹਾਕਾਯ, ਮਹਾਬਾਹੁ, ਜਿਵੇਂ ਹੋਰ ਹੀਰਣ੍ਯਾਕ੍ਸ਼ ਹੋਵੇ।

Verse 7

बलातिबल नामानौ तस्य पुत्रौ बभूवतुः । तौ विजित्य सुरान्सर्वान्देवेन्द्राग्निपुरोगमान्

ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਬਲਾਤੀ ਅਤੇ ਬਲ ਨਾਮ ਦੇ ਹੋਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੰਦਰ ਤੇ ਅਗਨੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ ਵਸ਼ ਕਰ ਲਿਆ।

Verse 8

त्रैलोक्येऽस्मिन्निरातंकौ चक्रतू राज्यमञ्जसा । तयोः सेना मुखे वीरास्त्रयस्त्रिंशत्प्रकीर्तिताः

ਇਸ ਤ੍ਰਿਲੋਕ ਵਿੱਚ ਉਹ ਨਿਡਰ ਹੋ ਕੇ ਸੁਖਾਲੇ ਹੀ ਰਾਜ ਕਰਦੇ ਰਹੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੈਨਾ ਦੇ ਅਗੇ ਤੈਂਤੀਹ ਵੀਰ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਦੱਸੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

Verse 9

रौद्रात्मानो महायोधाः सहस्राक्षौहिणीमुखाः । सिंहस्कन्धा महाकाया दुरात्मानो महाबलाः

ਉਹ ਰੌਦ੍ਰ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੇ ਮਹਾਯੋਧੇ ਸਨ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਅਕ੍ਸ਼ੌਹਿਣੀ ਸੈਨਾਵਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ। ਸਿੰਘ ਵਰਗੇ ਮੋਢੇ, ਮਹਾਕਾਯ; ਦੁਰਾਤਮਾ ਪਰ ਮਹਾਬਲ, ਅਤਿ ਭਿਆਨਕ ਸਨ।

Verse 10

धूम्राक्षो भीमदंष्ट्रश्च कालवश्यो महाहनुः । ब्रह्मघ्नो यज्ञकोपश्च स्त्रीघ्नः पापनिकेतनः

ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਧੂਮ੍ਰਾਕ੍ਸ਼, ਭੀਮਦੰਸ਼ਟ੍ਰ, ਕਾਲਵਸ਼੍ਯ, ਮਹਾਹਨੁ; ਬ੍ਰਹ੍ਮਘ੍ਨ, ਯਜ੍ਞਕੋਪ; ਸਤ੍ਰੀਘ੍ਨ ਅਤੇ ਪਾਪਨਿਕੇਤਨ ਆਦਿ ਨਾਮਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਨ।

Verse 11

विद्युन्माली च बन्धूकः शंकुकर्णो विभावसुः । देवांतको विकर्मा च दुर्भिक्ष क्रूर एव च

ਅਤੇ ਵਿਦ੍ਯੁਨ੍ਮਾਲੀ, ਬੰਧੂਕ, ਸ਼ੰਕੁਕਰਣ ਅਤੇ ਵਿਭਾਵਸੁ; ਦੇਵਾਂਤਕ, ਵਿਕਰਮਾ, ਦੁਰਭਿਖ੍ਸ਼ ਅਤੇ ਕ੍ਰੂਰ ਵੀ—ਇਹ ਸਭ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੁਖ ਸਰਦਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਨ।

Verse 12

हयग्रीवोऽश्वकर्णश्च केतुमान्वृषभो द्विजः । शरभः शलभो व्याघ्रो निकुंभो मणिको बकः

ਹਯਗ੍ਰੀਵ ਅਤੇ ਅਸ਼੍ਵਕਰਣ; ਕੇਤੁਮਾਨ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਭ ਅਤੇ ਦ੍ਵਿਜ; ਸ਼ਰਭ, ਸ਼ਲਭ, ਵ੍ਯਾਘ੍ਰ, ਨਿਕੁੰਭ, ਮਣਿਕ ਅਤੇ ਬਕ—ਇਹ ਨਾਮ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਣੇ ਗਏ।

Verse 13

शूर्पको विक्षरो माली कालो दण्डककेरलः । एते दैत्या महाकायास्तयोः सेनाधिकारिणः

ਸ਼ੂರ್ಪਕ, ਵਿਕ੍ਸ਼ਰ, ਮਾਲੀ, ਕਾਲ ਅਤੇ ਦੰਡਕ-ਕੇਰਲ—ਇਹ ਮਹਾਕਾਯ ਦੈਤ੍ਯ ਉਹ ਦੋ ਭਰਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਸੈਨਾਵਾਂ ਦੇ ਸੈਨਾਪਤੀ ਸਨ।

Verse 14

एवं तैः पृथिवी व्याप्ता पञ्चाशत्कोटि विस्तरा । एवं ज्ञात्वा तदा देवा भयेनोद्विग्नमानसाः

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪૃਥਵੀ ਨੂੰ—ਪੰਜਾਹ ਕੋਟਿ ਵਿਸਤਾਰ ਵਾਲੀ—ਘੇਰ ਕੇ ਵਿਆਪ ਲਿਆ। ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ ਦੇਵਤਾ ਡਰ ਕਾਰਨ ਮਨ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਵਿਹਲ ਹੋ ਗਏ।

Verse 15

सर्वैर्देवर्षिभिः सार्धं जग्मुस्ते हिमवद्वनम् । स्तोत्रेणानेन तां देवीं तुष्टुवुः प्रयतास्तदा

ਸਾਰੇ ਦੇਵਰਿਸ਼ੀਆਂ ਸਮੇਤ ਉਹ ਹਿਮਵਤ ਦੇ ਵਨ ਨੂੰ ਗਏ। ਤਦ ਸੰਯਮਿਤ ਚਿੱਤ ਨਾਲ, ਇਸ ਸਤੋਤ੍ਰ ਦੁਆਰਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੇਵੀ ਦੀ ਸ্তুਤੀ ਕੀਤੀ।

Verse 16

देवा ऊचुः । जयाक्षरे जयाऽनंते जयाऽव्यक्ते निरामये । जय देवि महामाये जय देवर्षिवंदिते

ਦੇਵਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜੈ ਹੋ ਅਖੰਡ ਅਕਸ਼ਰਾ! ਜੈ ਹੋ ਅਨੰਤ! ਜੈ ਹੋ ਅਵ੍ਯਕਤ, ਨਿਰਾਮਯਾ! ਜੈ ਹੋ ਦੇਵੀ ਮਹਾਮਾਇਆ! ਜੈ ਹੋ ਦੇਵਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਵੰਦਿਤੇ!

Verse 17

जय विश्वेश्वरे गंगे जय सर्वार्थसिद्धिदे । जय ब्रह्माणि कौमारि जय नारायणीश्वरि

ਜੈ ਹੋ ਵਿਸ਼੍ਵੇਸ਼੍ਵਰੀ ਗੰਗੇ! ਜੈ ਹੋ ਸਰਵ ਅਰਥਾਂ ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀ! ਜੈ ਹੋ ਬ੍ਰਹਮਾਣੀ, ਕੌਮਾਰੀ! ਜੈ ਹੋ ਨਾਰਾਇਣੀਸ਼੍ਵਰੀ, ਸਰਵੋਚ੍ਚ ਦੇਵੀ!

Verse 18

जय ब्रह्माणि चामुंडे जयेन्द्राणि महेश्वरि । जय मातर्महालक्ष्मि जय पार्वति सर्वगे

ਜੈ ਹੋ ਬ੍ਰਹਮਾਣੀ! ਜੈ ਹੋ ਚਾਮੁੰਡੇ! ਜੈ ਹੋ ਇੰਦਰਾਣੀ! ਜੈ ਹੋ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰੀ! ਜੈ ਹੋ ਮਾਤਾ ਮਹਾਲਕਸ਼ਮੀ! ਜੈ ਹੋ ਪਾਰਵਤੀ, ਜੋ ਸਭ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ ਹੈਂ!

Verse 19

जय देवि जगत्सृष्टे जयैरावति भारति । जयानंते जय जये जय देवि जलाविले

ਜੈ ਹੋ ਦੇਵੀ, ਜਗਤ ਦੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਮੂਲ! ਜੈ ਹੋ ਐਰਾਵਤੀ! ਜੈ ਹੋ ਭਾਰਤੀ! ਜੈ ਹੋ ਅਨੰਤ—ਜੈ, ਜੈ! ਜੈ ਹੋ ਦੇਵੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੂਪ ਉੱਛਲਦੇ ਜਲ ਵਰਗਾ ਹੈ!

Verse 20

जयेशानि शिवे शर्वे जय नित्यं जयार्चिते । मोक्षदे जय सर्वज्ञे जय धर्मार्थकामदे

ਜੈ ਹੋ ਈਸ਼ਾਨੀ! ਜੈ ਹੋ ਸ਼ਿਵੇ, ਸ਼ਰਵੇ! ਸਦਾ ਜੈ ਹੋ, ਜੈ-ਜੈ ਕਰਕੇ ਅਰਚਿਤੇ! ਜੈ ਹੋ ਮੋਖਸ਼ ਦੇਣ ਵਾਲੀ! ਜੈ ਹੋ ਸਰਵਜ੍ਞੇ! ਜੈ ਹੋ ਧਰਮ-ਅਰਥ-ਕਾਮ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ!

Verse 21

जय गायत्रि कल्याणि जय सह्ये विभावरि । जय दुर्गे महाकालि शिव दूति जयाऽजये

ਜੈ ਹੋ ਗਾਇਤ੍ਰੀ, ਕਲਿਆਣੀ! ਜੈ ਹੋ ਸਹਿਆ, ਪ੍ਰਭਾਵਾਨ ਰਾਤ੍ਰੀ! ਜੈ ਹੋ ਦੁਰਗੇ, ਮਹਾਕਾਲੀ! ਸ਼ਿਵ-ਦੂਤੀ, ਅਜਿਤੇ—ਤੈਨੂੰ ਜੈ ਹੋ।

Verse 22

जय चण्डे महामुण्डे जय नन्दे शिवप्रिये । जय क्षेमंकरि शिवे जय कल्याणि रेवति

ਜੈ ਹੋ ਚੰਡੇ, ਮਹਾਮੁੰਡੇ! ਜੈ ਹੋ ਨੰਦੇ, ਸ਼ਿਵ-ਪ੍ਰਿਯੇ! ਜੈ ਹੋ ਸ਼ਿਵੇ, ਕਲਿਆਣ-ਕਾਰੀ! ਜੈ ਹੋ ਕਲਿਆਣੀ, ਜੈ ਹੋ ਰੇਵਤੀ।

Verse 23

जयोमे सिद्धिमांगल्ये हरसिद्धे नमोस्तु ते । जयापर्णे जयानन्दे महिषाऽसुरघातिनि

ਜੈ ਹੋ ਸਿੱਧੀ ਤੇ ਮੰਗਲ ਦੇਣ ਵਾਲੀ; ਹਰਾ-ਸਿੱਧੇ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਜੈ ਹੋ ਜਯਾਪਰਣੇ, ਜੈ ਹੋ ਜਯਾਨੰਦੇ; ਮਹਿਸ਼ਾਸੁਰ-ਘਾਤਿਨੀ, ਤੈਨੂੰ ਜੈ ਹੋ।

Verse 24

जय मेधे विशालाक्षि जयानंगे सरस्वति । जयाशेषगुणावासे जयावर्ते सुरान्तके

ਜੈ ਹੋ ਮੇਧਾ, ਵਿਸ਼ਾਲ-ਨੇਤ੍ਰੀ; ਜੈ ਹੋ ਸਰਸਵਤੀ, ਨਿਰਮਲ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੀ। ਜੈ ਹੋ ਅਨੰਤ ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਆਸਰੇ; ਜੈ ਹੋ ਜਯਾਵਰਤੇ; ਜੈ ਹੋ ਵੈਰੀ-ਦਲ ਸੰਹਾਰਕ।

Verse 25

जय संकल्पसंसिद्धे जय त्रैलोक्यसुंदरि । जय शुंभनिशुंभघ्ने जय पद्मेऽद्रिसंभवे

ਜੈ ਹੋ ਪਵਿੱਤਰ ਸੰਕਲਪ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ; ਜੈ ਹੋ ਤ੍ਰਿਲੋਕੀ-ਸੁੰਦਰੀ। ਜੈ ਹੋ ਸ਼ੁੰਭ-ਨਿਸ਼ੁੰਭ ਸੰਹਾਰਣੀ; ਜੈ ਹੋ ਪਦਮਾ, ਅਦ੍ਰਿ-ਸੰਭਵਾ।

Verse 26

जय कौशिकि कौमारि जय वारुणि कामदे । नमोनमस्ते शर्वाणि भूयोभूयो जयाम्बिके

ਜੈ ਹੋ ਕੌਸ਼ਿਕੀ, ਜੈ ਹੋ ਕੌਮਾਰੀ; ਜੈ ਹੋ ਵਾਰੁਣੀ, ਜੈ ਹੋ ਕਾਮਨਾ-ਪੂਰਣੀ। ਹੇ ਸ਼ਰਵਾਣੀ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਨਮਸਕਾਰ; ਹੇ ਅੰਬਿਕੇ, ਮੁੜ ਮੁੜ ਜੈਕਾਰ ਹੋਵੇ।

Verse 27

त्राहि नस्त्राहि नो देवि शरण्ये शरणागतान्

ਹੇ ਦੇਵੀ, ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ, ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ; ਹੇ ਸ਼ਰਣਯੇ, ਸ਼ਰਨ ਆਏ ਹੋਇਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾ ਲੈ।

Verse 28

सैवं स्तुता भगवती देवैः सर्वैर्वरानने । आत्मानं दर्शयामास भाभासितदिगन्तरम्

ਇਉਂ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸਤੁਤ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਸੁੰਦਰ ਮੁਖ ਵਾਲੀ ਭਗਵਤੀ ਨੇ ਆਪਣਾ ਹੀ ਰੂਪ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਚੌਹੀਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਪਾ ਗਿਆ।

Verse 29

नमस्कृत्य तु तामूचुः सुरास्ते भयनाशनीम् । बलातिबलनामानौ हत्वा दैत्यौ महाबलौ । तेषां चैव महत्सैन्यं पाह्यतो महतो भयात्

ਉਸ ਭਯ-ਨਾਸਿਨੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਉਹ ਦੇਵ ਬੋਲੇ: “ਬਲਾਤਿਬਲ ਨਾਮ ਦੇ ਮਹਾਬਲੀ ਦੈਤਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਹੁਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸੈਨਾ ਤੋਂ ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ; ਇਸ ਮਹਾਨ ਡਰ ਤੋਂ ਬਚਾ ਲੈ।”

Verse 30

तेषां तद्वचनं श्रुत्वा दत्त्वा तेभ्योऽभयं ततः । बभूवाद्भुतरूपा सा त्रिनेत्रा चेन्दुशेखरा

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਭਯ ਦਾਨ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਅਦਭੁਤ ਰੂਪ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ ਤ੍ਰਿਨੇਤ੍ਰਾ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੂੰ ਸ਼ਿਰੋਭੂਸ਼ਣ ਬਣਾਇਆ।

Verse 31

सिंहारूढा महादेवि नानाशस्त्रास्त्रधारिणी । सुवक्त्रा विंशतिभुजा स्फूर्जद्विद्युल्लतोपमा

ਸਿੰਘ ਉੱਤੇ ਆਰੂੜ੍ਹਾ, ਹੇ ਮਹਾਦੇਵੀ, ਨਾਨਾ ਸ਼ਸਤ੍ਰ-ਅਸਤ੍ਰ ਧਾਰਣ ਵਾਲੀ; ਸੁੰਦਰ ਮੁਖ ਵਾਲੀ, ਵੀਹ ਭੁਜਾਵਾਂ ਵਾਲੀ—ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਲਕੀਰ ਵਾਂਗ ਚਮਕੀ।

Verse 32

ततों ऽबिका निनादोच्चैः साट्टहासं मुहुर्मुहुः

ਤਦੋਂ ਅੰਬਿਕਾ ਨੇ ਉੱਚੀ ਗੱਜਣਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਮੁੜ ਮੁੜ ਅਟਾਹਾਸ ਭਰੀ ਗੂੰਜਦਾਰ ਹਾਸੀ ਹੱਸਦੀ ਰਹੀ।

Verse 33

तस्या नादेन घोरेण कृत्स्नमापूरितं नभः । प्रकंपिताखिला चोर्वी सरिद्वारिधिमेखला

ਉਸ ਦੀ ਭਿਆਨਕ ਗੱਜਣਾ ਨਾਲ ਸਾਰਾ ਆਕਾਸ਼ ਭਰ ਗਿਆ; ਅਤੇ ਨਦੀਆਂ ਤੇ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਧਰਤੀ ਸਾਰੀ ਤੀਬਰ ਕੰਬ ਉਠੀ।

Verse 34

शैलतुंगस्तनी रम्या प्रमदेव भयातुरा । तेऽपि तत्रासुराः प्राप्ताश्चतुरंगबलान्विताः

ਪਹਾੜੀ ਚੋਟੀਆਂ ਵਰਗੇ ਉੱਚੇ ਸਤਨਾਂ ਵਾਲੀ ਸੁੰਦਰ ਪ੍ਰਮਦਾ-ਦੇਵੀ ਡਰ ਨਾਲ ਵਿਆਕੁਲ ਹੋ ਗਈ। ਉੱਥੇ ਚਤੁਰੰਗ ਸੈਨਾ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਅਸੁਰ ਵੀ ਆ ਪਹੁੰਚੇ।

Verse 35

सम्यग्विदितविक्रान्ताः कालान्तकयमोपमाः । रक्षो दानवदैत्याश्च पाताले येऽपि संस्थिताः

ਉਹ ਸਮਰ-ਵਿਕ੍ਰਮ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਨ, ਕਾਲਾਂਤਕ ਯਮ ਵਰਗੇ; ਰਾਖਸ਼, ਦਾਨਵ ਅਤੇ ਦੈਤ੍ਯ—ਪਾਤਾਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ ਵੀ—ਸਭ ਨਿਕਲ ਆਏ।

Verse 36

ते सर्व एव दैत्येन्द्राः कोटिशः समुपागताः । ततोऽभवन्महायुद्धं देव्यास्तत्रासुरैः सह

ਉਹ ਸਾਰੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਇੰਦਰ ਕਰੋੜਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ। ਤਦ ਉੱਥੇ ਦੇਵੀ ਅਤੇ ਅਸੁਰਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਮਹਾਂਯੁੱਧ ਛਿੜ ਗਿਆ।

Verse 37

बभूव सर्वब्रह्माण्डे ह्यकाण्डक्षयकारणम् । अक्षौहिणीसहस्राणि त्रयस्त्रिंशत्सुरेश्वरि

ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੀ ਮਹਾਰਾਣੀ! ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅਚਾਨਕ ਸੰਹਾਰ ਦਾ ਕਾਰਣ ਬਣਿਆ; ਤੇਤੀਹ ਹਜ਼ਾਰ ਅਕਸ਼ੌਹਿਣੀ ਸੈਨਾਵਾਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈਆਂ।

Verse 38

एकविंशत्सहस्राणि शतान्यष्टौ च सप्ततिः । सानुगानां सयोधानां रथानां वातरंहसाम्

ਇੱਕੀ ਹਜ਼ਾਰ, ਅੱਠ ਸੌ ਅਤੇ ਸੱਤਰ ਰਥ—ਹਵਾ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼—ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਹਾਇਕਾਂ ਅਤੇ ਯੋਧਿਆਂ ਸਮੇਤ।

Verse 39

हत्वा सा लीलया देवी निन्ये क्षयमनाकुला

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੀਲਾ ਮਾਤ੍ਰ ਨਾਲ ਸੰਹਾਰ ਕੇ, ਉਹ ਦੇਵੀ ਨਿਸ਼ਚਿੰਤ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਵੱਲ ਲੈ ਗਈ।

Verse 40

ततो देव्या हतानां च दानवानां महौजसाम् । गजवाजिरथानां च शरीरैरावृता मही

ਫਿਰ ਦੇਵੀ ਦੁਆਰਾ ਮਾਰੇ ਗਏ ਮਹਾਬਲਵਾਨ ਦਾਨਵਾਂ ਦੇ, ਅਤੇ ਹਾਥੀਆਂ, ਘੋੜਿਆਂ ਤੇ ਰਥਾਂ ਦੇ ਸ਼ਰੀਰਾਂ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਢੱਕ ਗਈ।

Verse 41

कबंधनृत्यसंकुले स्रवद्वसास्थिकर्द्दमे । रणाजिरे निशाचरास्ततो विचेरुरूर्जिताः

ਉਸ ਰਣਭੂਮੀ ਵਿੱਚ—ਸਿਰ-ਹੀਣ ਧੜਾਂ ਦੇ ਨਾਚ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ, ਅਤੇ ਵਹਿੰਦੀ ਚਰਬੀ ਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਕੀਚੜ ਨਾਲ ਲਿਪਟੀ—ਤਦ ਬਲਵਾਨ ਨਿਸ਼ਾਚਰ ਇਧਰ-ਉਧਰ ਵਿਚਰਣ ਲੱਗੇ।

Verse 42

शृगाल गृधवायसाः परं प्रपातमादधुः । क्वचित्परे निशाचराः प्रपीतशोणितोत्कटाः । प्रतर्प्य चात्मनः पितॄन्समर्चयंस्तथा ऋषीन्

ਗਿਦੜ, ਗਿਧ ਅਤੇ ਕਾਂ ਬੇਹਿਸਾਬ ਝਪਟ ਪਏ। ਕਿਤੇ ਹੋਰ ਨਿਸ਼ਾਚਰ—ਲਹੂ ਪੀ ਕੇ ਉਗਰ ਹੋਏ—ਆਪਣੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਦੇ ਅਤੇ ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਰਹੇ।

Verse 43

गजान्नरांस्तुरंगमान्बभक्षिरे सुनिर्घृणाः । रथोडुपैस्तथा परे तरंति शोणितार्णवम्

ਉਹ ਨਿਰਦਈ ਹੋ ਕੇ ਹਾਥੀਆਂ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਖਾ ਗਏ। ਹੋਰਾਂ ਨੇ ਰਥਾਂ ਨੂੰ ਨੌਕਾ ਬਣਾ ਕੇ ਲਹੂ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕੀਤਾ।

Verse 44

इति प्रगाढसंगरे सुरारिसंघसंकुले । विराजतेऽम्बिका धनुः शराऽसिशूलधारिणी

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਦਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਉਸ ਘੋਰ ਸੰਗਰ ਵਿੱਚ ਅੰਬਿਕਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਹੋਈ—ਧਨੁਸ਼, ਬਾਣ, ਤਲਵਾਰ ਅਤੇ ਸ਼ੂਲ ਧਾਰਣ ਕਰਦੀ।

Verse 45

गजेन्द्रदर्पमर्द्दनी तुरंगयूथपोथिनी । सुरारिसैन्यनाशिनी इतस्ततः प्रपश्यती

ਉਹ ਗਜੇਂਦ੍ਰਾਂ ਦੇ ਅਹੰਕਾਰ ਨੂੰ ਕੁਚਲਣ ਵਾਲੀ, ਘੋੜਿਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡਾਂ ਨੂੰ ਚੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਦੇਵ-ਵੈਰੀ ਸੈਨਾਵਾਂ ਦੀ ਨਾਸਕ—ਉਹ ਇਧਰ-ਉਧਰ ਨਿਹਾਰਦੀ ਰਹੀ।

Verse 46

सिंहाष्टकयुक्ते महा प्रेतके भूधरहंसशुभ्रोज्जलद्भास्वराभे वृषभसमाने मानिनीमथो ते दैत्येन्द्रवीराः पश्यंतः समुद्भूतरोषास्ततोऽपि जग्मुर्नदन्तो रवन्तो रवं मेघनादाः

ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ—ਅੱਠ ਸਿੰਹਾਂ ਨਾਲ ਜੁਤੀ ਮਹਾਂ ਪ੍ਰੇਤਿਕਾ-ਸਮਾਨ ਸਵਾਰੀ ਉੱਤੇ ਆਰੂੜ੍ਹ, ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਚਮਕਦੇ ਧਵਲ ਹੰਸ ਵਾਂਗ ਦਿਪਤ ਤੇ ਤੇਜਸਵੀ, ਅਤੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭ ਵਾਂਗ ਗਰਵਿਤ—ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਵੀਰ ਇੰਦਰ-ਸਮਾਨ ਨਾਇਕ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਉੱਭਰ ਪਏ; ਫਿਰ ਵੀ ਅੱਗੇ ਵਧੇ, ਗੱਜਦੇ-ਦਹਾੜਦੇ, ਮੇਘਾਂ ਦੀ ਗਰਜ ਵਰਗਾ ਨਾਦ ਕਰਦੇ।

Verse 47

हाहाकारं विकुर्वाणा हन्यमानास्ततोऽसुराः । केचित्समुद्रं विविशुरद्रीन्केचिच्च दानवाः

ਮਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਅਸੁਰ ਹਾਹਾਕਾਰ ਕਰਨ ਲੱਗੇ। ਕੋਈ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਘੁੱਸ ਪਏ, ਤੇ ਕੁਝ ਦਾਨਵ ਪਹਾੜਾਂ ਵੱਲ ਭੱਜ ਗਏ।

Verse 48

केचिल्लुञ्चितमूर्धानो जाल्मा भूत्वा वनेऽवसन् । दयाधर्मं ब्रुवाणाश्च निर्ग्रंथव्रतमास्थिताः

ਕੁਝ ਦੇ ਸਿਰ ਮੁੰਡੇ ਗਏ; ਦੁਖੀ-ਦੁਰਦਸ਼ਾ ਹੋ ਕੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸੇ। ‘ਦਇਆ’ ਤੇ ‘ਧਰਮ’ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਵੀ ਉਹ ਨਿਰਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦਾ ਵਰਤ ਧਾਰ ਬੈਠੇ।

Verse 49

केचित्प्राणपरा भीताः पाखण्डाश्रममास्थिताः । हेतुवादपरा मूढा निःशौचा निरपेक्षकाः

ਕੁਝ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਦੇ ਲਾਲਚੀ ਤੇ ਡਰੇ ਹੋਏ ਪਾਖੰਡੀਆਂ ਦੇ ਆਸ਼੍ਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾ ਲੁਕੇ। ਤਰਕ-ਵਾਦ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲੀਨ ਮੂੜ੍ਹ, ਉਹ ਅਸ਼ੁੱਧ ਤੇ ਸਦਾਚਾਰ ਤੋਂ ਬੇਪਰਵਾਹ ਹੋ ਗਏ।

Verse 50

ते चाद्यापीह दृश्यन्ते लोके क्षपणकाः किल । तथैव भिन्दकाश्चान्ये शिवशास्त्रबहिष्कृताः

ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਅੱਜ ਵੀ ਇਹ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ‘ਕ੍ਸ਼ਪਣਕ’ ਨਾਂ ਨਾਲ ਦਿੱਸਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋਰ ‘ਭਿੰਦਕ’ ਵੀ ਹਨ—ਜੋ ਸ਼ਿਵ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ।

Verse 51

केचित्कौलव्रता ह्यस्मिन्दृश्यन्ते सकलैर्जनैः । सुरास्त्रीमांसभूयिष्ठा विकर्मस्थाश्च लिङ्गिनः

ਇੱਥੇ ਕੁਝ ਕੌਲ-ਵ੍ਰਤ ਧਾਰਣ ਵਾਲੇ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦਿਸਦੇ ਹਨ; ਸੁਰਾ, ਇਸਤ੍ਰੀ ਅਤੇ ਮਾਸ ਵਿੱਚ ਅਧਿਕ ਰੁਚੀ ਰੱਖਦੇ, ਧਾਰਮਿਕ ਚਿੰਨ੍ਹ ਧਾਰੇ ਹੋਏ ਵੀ ਨਿਸਿਧ ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਲਿੰਗਧਾਰੀ ਹਨ।

Verse 52

प्रायो नैष्कृतिकाः पापा जिह्वोपस्थपरायणा । एवं देव्या हताः सर्वे बलातिबलसंयुताः

ਅਧਿਕਤਰ ਉਹ ਪਾਪੀ ਤੇ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ ਸਨ, ਜੀਭ ਅਤੇ ਕਾਮਨਾ ਦੀ ਤ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਵਿੱਚ ਲੀਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇਵੀ ਨੇ, ਬਲਾਤਿਬਲ ਜਿਹੀ ਮਹਾਬਲਤਾ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਹਨਾਂ ਸਭ ਨੂੰ ਸੰਹਾਰ ਦਿੱਤਾ।

Verse 53

प्रभासं क्षेत्रमासाद्य संस्थिता सा तदाम्बिका । योगिनीनां चतुःषष्ट्या संयुता पापनाशिनी । बलातिबलनाशीति प्रभासे प्रथिता क्षितौ

ਪ੍ਰਭਾਸ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਅੰਬਿਕਾ ਮਾਤਾ ਉੱਥੇ ਆਸਨਾਸੀਨ ਹੋਈ, ਚੌਂਸਠ ਯੋਗਿਨੀਆਂ ਨਾਲ ਸੰਯੁਕਤ, ਪਾਪਨਾਸਿਨੀ। ਪ੍ਰਭਾਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ‘ਬਲਾਤਿਬਲਨਾਸ਼ਿਨੀ’—ਬਲਾਤਿਬਲ ਦਾ ਸੰਹਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ—ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਈ।

Verse 54

देव्युवाच । चतुःषष्टिस्त्वया प्रोक्ता योगिन्यो याः सुरेश्वर । तासां नामानि मे ब्रूहि सर्वपापहराणि च

ਦੇਵੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੁਸੀਂ ਚੌਂਸਠ ਯੋਗਿਨੀਆਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਵੀ ਦੱਸੋ—ਜੋ ਨਾਮ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਹਰਣ ਵਾਲੇ ਹਨ।”

Verse 55

ईश्वर उवाच । शृणु देवि प्रवक्ष्यामि योगिनीनां महोदयम् । सर्वरक्षाकरं दिव्यं महाभयविनाशनम्

ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਸੁਣੋ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਮੈਂ ਯੋਗਿਨੀਆਂ ਦੇ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਕਟਾਵੇ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਾਂਗਾ—ਦਿਵ੍ਯ, ਸਭ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਅਤੇ ਮਹਾਂਭਯ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ।”

Verse 56

आदौ तत्र महालक्ष्मीर्नंदा क्षेमंकरी तथा । शिवदूती महाभद्रा भ्रामरी चन्द्रमण्डला

ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉੱਥੇ ਮਹਾਲਕਸ਼ਮੀ, ਨੰਦਾ ਅਤੇ ਖੇਮੰਕਰੀ ਹਨ; ਅਤੇ ਸ਼ਿਵਦੂਤੀ, ਮਹਾਭਦ੍ਰਾ, ਭ੍ਰਾਮਰੀ ਤੇ ਚੰਦਰਮੰਡਲਾ ਵੀ ਹਨ।

Verse 57

रेवती हरसिद्धिश्च दुर्गा विषमलोचना । सहजा कुलजा कुब्जा मायावी शांभवी क्रिया

ਉਹ ਰੇਵਤੀ ਅਤੇ ਹਰਸਿੱਧੀ ਹੈ; ਉਹ ਦੁਰਗਾ ਹੈ—ਅਦਭੁਤ, ਅਸਮਾਨ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਾਲੀ। ਉਹ ਸਹਜਾ, ਕੁਲਜਾ ਅਤੇ ਕੁਬਜਾ ਹੈ; ਉਹ ਮਾਯਾਵੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਭਵੀ ਕ੍ਰਿਆ—ਸ਼ਿਵ-ਜਨਿਤ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਮ-ਸ਼ਕਤੀ।

Verse 58

आद्या सर्वगता शुद्धा भावगम्या मनोतिगा । विद्याविद्या महामाया सुषुम्ना सर्वमंगला

ਉਹ ਆਦਿਆ ਹੈ, ਸਰਵਵਿਆਪੀ ਤੇ ਸ਼ੁੱਧ—ਅੰਦਰਲੀ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ, ਮਨ ਤੋਂ ਪਰੇ। ਉਹ ਵਿਦਿਆ ਵੀ ਹੈ ਤੇ ਅਵਿਦਿਆ ਵੀ, ਮਹਾਮਾਇਆ; ਉਹ ਸੁਸ਼ੁਮਨਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਮੰਗਲ ਦੀ ਮੂਲ ਸਰੋਤ ਹੈ।

Verse 59

ओंकारात्मा महादेवि वेदार्थजननी शिवा । पुराणान्वीक्षिकी दीक्षा चामुण्डा शंकरप्रिया

ਹੇ ਮਹਾਦੇਵੀ, ਤੇਰਾ ਸਰੂਪ ਹੀ ਓੰਕਾਰ ਹੈ; ਤੂੰ ਸ਼ਿਵਾ ਹੈਂ—ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਅਰਥ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਮਾਤਾ। ਤੂੰ ਪੁਰਾਣ ਹੈਂ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਮਨਨ-ਚਿੰਤਨ; ਤੂੰ ਦੀਕਸ਼ਾ ਆਪ ਹੈਂ; ਤੂੰ ਚਾਮੁੰਡਾ ਹੈਂ, ਸ਼ੰਕਰ ਦੀ ਪ੍ਰਿਯਾ।

Verse 60

ब्राह्मी शांतिकरी गौरी ब्रह्मण्या ब्राह्मणप्रिया । भद्रा भगवती कृष्णा ग्रहनक्षत्रमालिनी

ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮੀ ਹੈ—ਸ਼ਾਂਤੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ; ਉਹ ਗੌਰੀ ਹੈ—ਧਰਮ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਿਯ। ਉਹ ਭਦ੍ਰਾ ਹੈ, ਭਗਵਤੀ ਧੰਨ ਮਾਤਾ; ਉਹ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਗ੍ਰਹਾਂ ਅਤੇ ਨਕਸ਼ਤਰਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਧਾਰਨ ਕਰਦੀ ਹੈ।

Verse 61

त्रिपुरा त्वरिता नित्या सांख्या कुंडलिनी ध्रुवा । कल्याणी शोभना निरया निष्कला परमा कला

ਉਹ ਤ੍ਰਿਪੁਰਾ ਅਤੇ ਤ੍ਵਰਿਤਾ ਹੈ; ਉਹ ਨਿਤ੍ਯਾ, ਸਾਂਖ੍ਯਾ, ਕੁੰਡਲਿਨੀ ਅਤੇ ਧ੍ਰੁਵ-ਸਥਿਰਾ ਹੈ। ਉਹ ਕਲਿਆਣੀ ਤੇ ਸ਼ੋਭਨਾ ਹੈ; ਉਹ ਅਵਤਾਰ-ਰਹਿਤ, ਨਿਸ਼ਕਲ ਤੇ ਨਿਰਮਲ—ਸੱਚਮੁੱਚ ਪਰਮ ਕਲਾ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ।

Verse 62

योगिनी योगसद्भावा योगगम्या गुहाशया । कात्यायनी उमा शर्वा ह्यपर्णेति प्रकीर्तिता

ਉਹ ਯੋਗਿਨੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਸੱਚਾ ਸਵਰੂਪ ਯੋਗ ਹੈ; ਯੋਗ ਰਾਹੀਂ ਹੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹਿਰਦੇ ਦੀ ਗੁਹਾ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਕਾਤ੍ਯਾਯਨੀ, ਉਮਾ, ਸ਼ਰਵਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਅਪਰਣਾ ਨਾਮ ਨਾਲ ਵੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।

Verse 63

चतुःषष्टिर्महादेवि एवं ते परिकीर्तिताः । स्तोत्रेणानेन दिव्येन भक्त्या यः स्तौति चंडिकाम्

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਮਹਾਦੇਵੀ, ਤੇਰੇ ਚੌਂਸਠ ਨਾਮ ਉਚਾਰੇ ਗਏ। ਜੋ ਭਗਤ ਇਸ ਦਿਵ੍ਯ ਸਤੋਤ੍ਰ ਨਾਲ ਭਕਤੀ-ਭਾਵ ਨਾਲ ਚੰਡਿਕਾ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ—

Verse 64

तं पुत्रमिव शर्वाणी सर्वापत्स्वभिरक्षति । चतुर्दश्यामथाष्टम्यां नवम्यां च विशेषतः

ਉਸ ਭਗਤ ਦੀ ਸ਼ਰਵਾਣੀ ਹਰ ਆਪੱਤੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਉਸ ਦਾ ਆਪਣਾ ਪੁੱਤਰ ਹੋਵੇ—ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਚੌਦਵੀਂ ਤਿਥੀ, ਅੱਠਵੀਂ ਅਤੇ ਨੌਵੀਂ ਨੂੰ।

Verse 65

उपवासैकभक्तेन तथैवायाचितेन च । गृहीतनियमा देवि ये जपंति च चंडिकाम्

ਹੇ ਦੇਵੀ, ਜੋ ਨਿਯਮ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ ਚੰਡਿਕਾ ਦਾ ਜਪ ਕਰਦੇ ਹਨ—ਉਪਵਾਸ ਨਾਲ, ਇਕ-ਭਕਤ (ਇੱਕ ਵਾਰ ਭੋਜਨ) ਨਾਲ, ਅਤੇ ਬਿਨਾ ਮੰਗੇ ਮਿਲੇ ਅੰਨ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ—

Verse 66

वर्षार्धं वर्षमेकं वा सिद्धास्ते तत्त्वचारिणः । आश्वयुक्छुक्लपक्षे च मन्वादिष्वष्टकासु च

ਅੱਧੇ ਵਰ੍ਹੇ ਜਾਂ ਪੂਰੇ ਵਰ੍ਹੇ ਪਿੱਛੋਂ ਉਹ ਸਿੱਧ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ—ਤੱਤ੍ਵ ਦੇ ਆਚਾਰੀ, ਸੱਚ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਹੋਏ। ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਆਸ਼ਵਯੁਜ ਦੇ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਮਨਵਾਦੀ ਆਦਿ ਅਸ਼ਟਕਾ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ।

Verse 67

कृत्वा महोत्सवं देवीं यजेच्छ्रेयोऽभिवृद्धये । पादुके धारयेद्देव्या दुर्गाभक्तो हिरण्मये

ਦੇਵੀ ਦਾ ਮਹੋਤਸਵ ਕਰ ਕੇ, ਕਲਿਆਣ ਅਤੇ ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਦੇ ਵਾਧੇ ਲਈ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਦੁਰਗਾ-ਭਕਤ ਦੇਵੀ ਦੀਆਂ ਸੁਵਰਨ ਪਾਦੁਕਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਚਿੰਨ੍ਹ ਵਜੋਂ ਧਾਰਨ ਕਰੇ।

Verse 68

प्रमादविघ्नशांत्यर्थं क्षुरिकां च सदा पुमान् । पशुमांसासवैश्चैवमासुरं भावमाश्रिताः

ਅਲਸਤਾ ਅਤੇ ਵਿਘਨਾਂ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਮਨੁੱਖ ਸਦਾ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਛੁਰੀ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਰੱਖੇ। ਪਰ ਜੋ ਪਸ਼ੂ-ਮਾਸ ਅਤੇ ਮਦਿਰਾ ਆਦਿ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਇਸ ਨਾਲ ਆਸੁਰੀ ਭਾਵ ਧਾਰਨ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।

Verse 69

ये यजन्त्यम्बिकां ते स्युर्दैत्या ऐश्वर्यभोगिनः । देवत्वं सात्त्विका यांति सात्त्विकीं भक्तिमास्थिताः

ਜੋ ਅੰਬਿਕਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਦੈਤ੍ਯ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਐਸ਼ਵਰ੍ਯ ਅਤੇ ਭੋਗਾਂ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਜੋ ਸਾਤ੍ਤਵਿਕ ਹਨ, ਸਾਤ੍ਤਵਿਕ ਭਕਤੀ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਦੇਵਤ੍ਵ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।

Verse 70

एतत्ते कथितं देवि माहात्म्यं पापनाशनम् । बलातिबलनाशिन्या देव्या सर्वार्थसाधकम् । प्रभासक्षेत्रसंस्थायाः संक्षेपात्कीर्तिवर्धनम्

ਹੇ ਦੇਵੀ, ਇਹ ਪਾਪਨਾਸ਼ਕ ਮਹਾਤਮ੍ਯ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਕਿਹਾ—ਉਸ ਦੇਵੀ ਦਾ ਜੋ ਬਲਾਤਿਬਲ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਭ ਉਦੇਸ਼ ਸਿਧ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਪ੍ਰਭਾਸ-ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਦੇਵੀ ਦਾ ਇਹ ਸੰਖੇਪ ਵਰਣਨ ਕੀਰਤੀ ਅਤੇ ਪੁੰਨ-ਪ੍ਰਤਾਪ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।

Verse 119

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये बलातिबलदैत्यघ्नीमाहात्म्यवर्णनंनामैकोनविंशत्युत्तरशततमोऽध्यायः

ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਪਵਿੱਤਰ ਸ਼੍ਰੀ ਸਕੰਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ—ਇਕਾਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੀ ਸੰਹਿਤਾ ਦੇ ਅੰਦਰ—ਸੱਤਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਸਖੰਡ ਅਤੇ ਪਹਿਲੇ ਪ੍ਰਭਾਸਕਸ਼ੇਤਰ-ਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਵਿੱਚ, “ਬਲਾਤਿਬਲ ਦੈਤ੍ਯ-ਘਾਤਿਨੀ ਦੇਵੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦਾ ਵਰਣਨ” ਨਾਮਕ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ; ਇਹ ਅਧਿਆਇ 119 ਹੈ।