Adhyaya 109
ਇਹ ਅਧਿਆਇ ਸ਼ੈਵ ਸੰਵਾਦ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਈਸ਼ਵਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ‘ਤੀਰਥਸਮੁੱਚਯ’ ਦਾ ਸਾਰ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਉਹ ਸਭ ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਸਨਿੱਧ ਹਨ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਤੀਰਥ ਵਿੱਚ ਸਨਾਨ ਕਰਕੇ ਦੇਵ-ਦਰਸ਼ਨ ਕਰੇ ਅਤੇ ਉਸ ਤੀਰਥ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸ਼ਿਵ-ਨਾਮ ਦਾ ਕੀਰਤਨ ਕਰੇ, ਉਹ ਮੋਖਸ਼-ਅਭਿਮੁਖ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸ਼੍ਰੀ ਦੇਵੀ ਹਰ ਤੀਰਥ ਉੱਤੇ ਕਿਹੜਾ ਨਾਮ ਜਪਣਾ ਹੈ—ਇਸ ਦੀ ਪੂਰੀ ਸੂਚੀ ਮੰਗਦੀ ਹੈ। ਤਦ ਈਸ਼ਵਰ ਅਨੇਕ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਨਾਮ-ਰੂਪਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ—ਜਿਵੇਂ ਵਾਰਾਣਸੀ—ਮਹਾਦੇਵ, ਪ੍ਰਯਾਗ—ਮਹੇਸ਼ਵਰ, ਉੱਜਯਿਨੀ—ਮਹਾਕਾਲ, ਕੇਦਾਰ—ਈਸ਼ਾਨ, ਨੇਪਾਲ—ਪਸ਼ੁਪਾਲਕ, ਸ਼੍ਰੀਸ਼ੈਲ—ਤ੍ਰਿਪੁਰਾਂਤਕ ਆਦਿ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਫਲਸ਼੍ਰੁਤੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਸੂਚੀ ਦਾ ਸ੍ਰਵਣ/ਪਾਠ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਗਿਆਨੀ ਸਾਧਕ ਇਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਤಃ, ਦੁਪਹਿਰ ਅਤੇ ਸ਼ਾਮ—ਤਿੰਨਾਂ ਵੇਲਿਆਂ ਪੜ੍ਹਨ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਸ਼ਿਵ-ਦੀਖ਼ਿਤ। ਘਰ ਵਿੱਚ ਲਿਖ ਕੇ ਰੱਖਣ ਨਾਲ ਵੀ ਭੂਤ-ਪ੍ਰੇਤ ਉਪਦ੍ਰਵ, ਰੋਗ, ਸੱਪਾਂ ਦਾ ਡਰ, ਚੋਰਾਂ ਦਾ ਡਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਹਾਨੀਆਂ ਦੂਰ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
Shlokas
Verse 1
। ईश्वर उवाच । एतत्ते सर्वमाख्यातं यत्पृष्टोऽस्मि वरानने । सर्वेषामेव तीर्थानां सारं तीर्थसमुच्चयम्
ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਮੁਖ ਵਾਲੀ, ਜੋ ਕੁਝ ਤੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਸਭ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ। ਹੁਣ (ਸੁਣ)—ਸਾਰੇ ਤੀਰਥਾਂ ਦਾ ਸਾਰ, ਤੀਰਥ-ਸਮੁੱਚਯ।”
Verse 2
एतेष्वहं वरारोहे सर्वेष्वेव व्यवस्थितः । नाम्ना चान्येषु तीर्थेषु त्रिदशानां हितार्थतः
“ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਆਰੋਹਣ ਵਾਲੀ, ਮੈਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਸਚਿਤ ਵੱਸਦਾ ਹਾਂ; ਅਤੇ ਹੋਰ ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਹਿਤ ਲਈ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਾਮਾਂ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।”
Verse 3
यो मामेतेषु तीर्थेषु स्नात्वा पश्यति मानवः । कीर्तयेत्कीर्तनान्नाम्ना स नूनं मोक्षमाप्नुयात्
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਸਨਾਨ ਕਰਕੇ ਮੈਨੂੰ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰੇ ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਨਾਮ ਦਾ ਕੀਰਤਨ ਕਰੇ, ਉਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਮੋਖਸ਼ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
Verse 4
श्रीदेव्युवाच । येषु तीर्थेषु यन्नाम कीर्तनीयं तव प्रभो । तत्कार्त्स्येन मम ब्रूहि यच्चहं तव वल्लभा
ਸ਼੍ਰੀ ਦੇਵੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ! ਕਿਹੜੇ ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡਾ ਕਿਹੜਾ ਨਾਮ ਕੀਰਤਨਯੋਗ ਹੈ? ਮੇਰੇ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੱਸੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਪ੍ਰਿਯਾ ਹਾਂ।
Verse 5
ईश्वर उवाच । वाराणस्यां महादेवं प्रयागे च महेश्वरम् । नैमिषे देवदेवं च गयायां प्रपितामहम्
ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਵਾਰਾਣਸੀ ਵਿੱਚ (ਮੈਂ) ਮਹਾਦੇਵ, ਪ੍ਰਯਾਗ ਵਿੱਚ ਮਹੇਸ਼ਵਰ, ਨੈਮਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਦੇਵਦੇਵ, ਅਤੇ ਗਯਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਪਿਤਾਮਹ ਨਾਮ ਨਾਲ ਸਤੁਤ ਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।
Verse 6
कुरुक्षेत्रे विदुः स्थाणुं प्रभासे शशिशेखरम् । पुष्करे तु ह्यजागन्धिं विश्वं विश्वेश्वरे तथा
ਕੁਰੂਕਸ਼ੇਤਰ ਵਿੱਚ (ਮੈਨੂੰ) ਸਥਾਣੁ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਪ੍ਰਭਾਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਸ਼ਿਸੇਖਰ, ਪੁਸ਼ਕਰ ਵਿੱਚ ਅਜਾਗੰਧਿ, ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵੇਸ਼ਵਰ ਵਿੱਚ (ਮੈਂ) ਵਿਸ਼ਵ ਨਾਮ ਨਾਲ ਵੀ ਸਤੁਤ ਹਾਂ।
Verse 7
अट्टहासे महानादं महेन्द्रे च महाव्रतम् । उज्जयिन्यां महाकालं मरुकोटे महोत्कटम्
ਅੱਟਹਾਸ ਵਿੱਚ (ਮੈਂ) ਮਹਾਨਾਦ, ਮਹੇੰਦਰ ਵਿੱਚ ਮਹਾਵ੍ਰਤ, ਉੱਜਯਿਨੀ ਵਿੱਚ ਮਹਾਕਾਲ, ਅਤੇ ਮਰੁਕੋਟੇ ਵਿੱਚ ਮਹੋਤਕਟ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਾਂ।
Verse 8
शंकुकर्णे महातेजं गोकर्णे च महाबलम् । रुद्रकोट्यां महायोगं महालिंगं स्थलेश्वरे
ਸ਼ੰਕੁਕਰਣ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਮਹਾਤੇਜ ਹਾਂ; ਗੋਕਰਣ ਵਿੱਚ ਮਹਾਬਲ; ਰੁਦ੍ਰਕੋਟੀ ਵਿੱਚ ਮਹਾਯੋਗ; ਅਤੇ ਸਥਲੇਸ਼ਵਰ ਵਿੱਚ ਮਹਾਲਿੰਗ ਰੂਪ ਹਾਂ।
Verse 9
हर्षिते च तथा हर्षं वृषभं वृषभध्वजे । केदारे चैव ईशानं शर्वं मध्यमकेश्वरे
ਹਰਸ਼ਿਤ ਵਿੱਚ ਉਹ ਹਰਸ਼ (ਆਨੰਦ-ਦਾਤਾ) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਵ੍ਰਿਸ਼ਭਧ੍ਵਜ ਵਿੱਚ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭ-ਧ੍ਵਜਧਾਰੀ ਪ੍ਰਭੂ। ਕੇਦਾਰ ਵਿੱਚ ਈਸ਼ਾਨ; ਅਤੇ ਮੱਧ੍ਯਮਕੇਸ਼ਵਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਵ ਰੂਪ ਪੂਜਿਤ ਹੈ।
Verse 10
सुपर्णाक्षं सहस्राक्षे सुसूक्ष्मं कार्तिकेश्वरे । भवं वस्त्रापथे देवि ह्युग्रं कनखले तथा
ਸਹਸ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸੁਪਰਨਾਕ੍ਸ਼ ਰੂਪ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਕਾਰਤਿਕੇਸ਼ਵਰ ਵਿੱਚ ਸੁਸੂਖ੍ਮ (ਅਤਿ-ਸੂਖਮ) ਹੈ। ਹੇ ਦੇਵੀ, ਵਸਤ੍ਰਾਪਥ ਵਿੱਚ ਭਵ; ਅਤੇ ਕਨਖਲ ਵਿੱਚ ਉਗ੍ਰ ਰੂਪ ਮਾਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
Verse 11
भद्रकर्णे शिवं चैव दण्डके दण्डिनं तथा । ऊर्ध्वरेतं त्रिदण्डायां चण्डीशं कृमिजांगले
ਭਦ੍ਰਕਰਣ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸ਼ਿਵ ਰੂਪ ਅਰਾਧਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਦੰਡਕ ਵਿੱਚ ਦੰਡਿਨ (ਦੰਡ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਭੂ) ਹੈ। ਤ੍ਰਿਦੰਡਾ ਵਿੱਚ ਉਹ ਊਰਧ੍ਵਰੇਤਸ; ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਮਿਜਾਂਗਲ ਵਿੱਚ ਚੰਡੀਂਸ਼ ਰੂਪ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।
Verse 12
कृत्तिवासं तथैकाम्रे छागलेये कपर्दिनम् । कालिञ्जरे नीलकण्ठं श्रीकण्ठं मण्डलेश्वरे
ਏਕਾਮ੍ਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕ੍ਰਿੱਤਿਵਾਸ (ਚਮੜੇ ਦਾ ਵਸਤ੍ਰ ਧਾਰਣ ਵਾਲਾ) ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ; ਛਾਗਲੇਯ ਵਿੱਚ ਕਪર્દਿਨ (ਜਟਾਧਾਰੀ) ਹੈ। ਕਾਲਿੰਜਰ ਵਿੱਚ ਨੀਲਕੰਠ; ਅਤੇ ਮੰਡਲੇਸ਼ਵਰ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀਕੰਠ ਰੂਪ ਸਤੁਤ ਹੈ।
Verse 13
विजयं चैव काश्मीरे जयन्तं मरुकेश्वरे । हरिश्चन्द्रे हरं चैव पुरश्चन्द्रे च शंकरम्
ਕਾਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ‘ਵਿਜਯ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ; ਮਰੁਕੇਸ਼ਵਰ ਵਿੱਚ ‘ਜਯੰਤ’—ਸਦਾ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ। ਹਰਿਸ਼ਚੰਦਰ ਤੀਰਥ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਅਰਾਧਨਾ ‘ਹਰ’ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਪੁਰਸ਼ਚੰਦਰ ਵਿੱਚ ‘ਸ਼ੰਕਰ’—ਕਲਿਆਣਕਾਰੀ।
Verse 14
जटिं वामेश्वरे विन्द्यात्सौम्यं वै कुक्कुटेश्वरे । भूतेश्वरं भस्मगात्रे ओंकारेऽमरकण्टकम्
ਵਾਮੇਸ਼ਵਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ‘ਜਟਿਨ’—ਜਟਾਧਾਰੀ ਤਪਸਵੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਵੇ; ਕੁੱਕੁਟੇਸ਼ਵਰ ਵਿੱਚ ‘ਸੌਮ੍ਯ’—ਕੋਮਲ ਤੇ ਸ਼ਾਂਤ। ਭਸਮਗਾਤ੍ਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ‘ਭੂਤੇਸ਼ਵਰ’—ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ, ਅਤੇ ਓੰਕਾਰ ਵਿੱਚ ‘ਅਮਰਕੰਟਕ’—ਅਮਰ ਸ਼ਿਖਰ ਰੂਪ।
Verse 15
त्र्यंबकं च त्रिसंध्यायां विरजायां त्रिलोचनम् । दीप्तमर्केश्वरे ज्ञेयं नेपाले पशुपालकम्
ਤ੍ਰਿਸੰਧਿਆ ਵਿੱਚ ਉਹ ‘ਤ੍ਰਯੰਬਕ’—ਤਿੰਨ ਨੇਤਰਾਂ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ; ਵਿਰਜਾ ਵਿੱਚ ‘ਤ੍ਰਿਲੋਚਨ’—ਤ੍ਰਿਨੇਤ੍ਰ ਧਾਰੀ। ਅਰਕੇਸ਼ਵਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ‘ਦੀਪਤ’—ਤੇਜਸਵੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਣਿਆ ਜਾਵੇ, ਅਤੇ ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ‘ਪਸ਼ੁਪਾਲਕ’—ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਰਖਵਾਲਾ।
Verse 16
यमलिंगं च दुष्कर्णे कपाली करवीरके । जागेश्वरे त्रिशूली च श्रीशैले त्रिपुरांतकम्
ਦੁਸ਼ਕਰਣ ਵਿੱਚ ਉਹ ‘ਯਮਲਿੰਗ’ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੂਜਿਤ ਹੈ; ਕਰਵੀਰਕ ਵਿੱਚ ‘ਕਪਾਲੀ’—ਖੋਪੜੀ ਧਾਰਣ ਵਾਲਾ। ਜਾਗੇਸ਼ਵਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ‘ਤ੍ਰਿਸੂਲੀ’—ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਧਾਰੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀਸ਼ੈਲ ਵਿੱਚ ‘ਤ੍ਰਿਪੁਰਾਂਤਕ’—ਤ੍ਰਿਪੁਰ ਦਾ ਸੰਹਾਰਕ।
Verse 17
रोहणं तु अयोध्यायां पाताले हाटकेश्वरम् । कारोहणे नकुलीशं देविकायामुमापतिम्
ਅਯੋਧਿਆ ਵਿੱਚ ਉਹ ‘ਰੋਹਣ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਪਾਤਾਲ ਵਿੱਚ ‘ਹਾਟਕੇਸ਼ਵਰ’। ਕਾਰੋਹਣ ਵਿੱਚ ਉਹ ‘ਨਕੁਲੀਸ਼’ ਹੈ, ਅਤੇ ਦੇਵਿਕਾ ਵਿੱਚ ‘ਉਮਾਪਤਿ’—ਉਮਾ ਦੇ ਪਤੀ, ਮਹਾਦੇਵ।
Verse 18
भैरवे भैरवाकारममरं पूर्वसागरे । सप्तगोदावरे भीमं स्वयंभूर्निर्मलेश्वरे
ਭੈਰਵ-ਤੀਰਥ ਵਿੱਚ ਉਹ ਭੈਰਵ-ਰੂਪ ਅਮਰ ਪ੍ਰਭੂ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਪੂਰਬੀ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ‘ਅਮਰ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਪਤਗੋਦਾਵਰੀ ਵਿੱਚ ਉਹ ਭੀਮ (ਭਯਾਨਕ ਬਲਵਾਨ) ਹੈ ਅਤੇ ਨਿਰਮਲੇਸ਼ਵਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਵਯੰਭੂ, ਨਿਰਮਲ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ।
Verse 19
कर्णिकारे गणाध्यक्षं कैलासे तु गणाधिपम् । गंगाद्वारे हिमस्थानं जल लिंगे जलप्रियम्
ਕਰਣਿਕਾਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਗਣਾਧ੍ਯਕ੍ਸ਼ (ਗਣਾਂ ਦਾ ਅਧ੍ਯਕ੍ਸ਼) ਹੈ; ਕੈਲਾਸ ‘ਤੇ ਗਣਾਧਿਪ (ਗਣਾਂ ਦਾ ਨਾਥ) ਹੈ। ਗੰਗਾਦ੍ਵਾਰ (ਹਰਿਦ੍ਵਾਰ) ਵਿੱਚ ਉਹ ਹਿਮਸਥਾਨ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਲ-ਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਜਲਪ੍ਰਿਯ—ਇਉਂ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਰੂਪ ਆਪਣੇ ਪਵਿੱਤਰ ਆਸਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ।
Verse 20
अनलं वाडवेऽग्नौ च भीमं बदरिकाश्रमे । श्रेष्ठे कोटीश्वरं चैव वाराहं विन्ध्यपर्वते
ਵਾਡਵ ਅਗਨੀ ਵਿੱਚ ਉਹ ਅਨਲ (ਅੱਗ-ਸਰੂਪ) ਹੈ; ਬਦਰੀਕਾ ਆਸ਼੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਉਹ ਭੀਮ ਹੈ। ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕੋਟੀਸ਼ਵਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਿਂਧ੍ਯ ਪਰਬਤ ‘ਤੇ ਉਹ ਵਾਰਾਹ ਹੈ—ਇਹ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਪਵਿੱਤਰ ਧਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਲਿੰਗ-ਰੂਪ ਹਨ।
Verse 21
हेमकूटे विरूपाक्षं भूर्भुवं गन्धमादने । लिंगेश्वरे च वरदं लंकायां च नरांतकम्
ਹੇਮਕੂਟ ‘ਤੇ ਉਹ ਵਿਰੂਪਾਕ੍ਸ਼ ਹੈ; ਗੰਧਮਾਦਨ ‘ਤੇ ਉਹ ਭੂਰਭੁਵ (ਭੂ ਅਤੇ ਭੁਵ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਆਧਾਰ) ਹੈ। ਲਿੰਗੇਸ਼ਵਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਵਰਦ (ਵਰ ਦੇਣ ਵਾਲਾ) ਹੈ, ਅਤੇ ਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਉਹ ਨਰਾਂਤਕ (ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਦਾ ਸੰਹਾਰਕ) ਹੈ—ਇਉਂ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਰੂਪ ਸਥਾਨਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਘੋਸ਼ਿਤ ਹਨ।
Verse 22
अष्टषष्टिरियं देवि तवाख्याता विशेषतः । पठतां शृण्वतां वापि सर्वपातकनाशिनी
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਇਹ ਅਠਾਹਠ (ਪਵਿੱਤਰ ਨਾਮਾਂ/ਧਾਮਾਂ) ਦੀ ਮਾਲਾ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੂਪ ਨਾਲ ਸੁਣਾਈ ਹੈ। ਜੋ ਇਸ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਕੇਵਲ ਸੁਣਦੇ ਵੀ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਭ ਪਾਪ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
Verse 23
तस्मात्सर्वप्रयत्नेन कीर्तनीया विचक्षणैः । कालत्रयेऽपि शुचिभिर्विशेषाच्छिवदीक्षितैः
ਇਸ ਲਈ ਬੁੱਧਿਮਾਨ ਜਨ ਪੂਰੇ ਯਤਨ ਨਾਲ ਇਸ ਦਾ ਕੀਰਤਨ ਕਰਨ; ਤਿੰਨਾਂ ਵੇਲਿਆਂ (ਸਵੇਰ, ਦੁਪਹਿਰ, ਸ਼ਾਮ) ਪਵਿੱਤਰ ਰਹਿ ਕੇ, ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਜੋ ਸ਼ਿਵ-ਦੀਖਿਆ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ਿਤ ਹਨ।
Verse 24
लिखितापि वरारोहे यस्यैषा तिष्ठते गृहे । न तत्र जायते दोषो भूतप्रेतसमुद्भवः
ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਕਟਿਭਾਗ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ, ਜੇ ਇਹ ਕੇਵਲ ਲਿਖਿਆ ਹੋਇਆ ਵੀ ਜਿਸ ਦੇ ਘਰ ਟਿਕਿਆ ਰਹੇ, ਉੱਥੇ ਭੂਤਾਂ ਜਾਂ ਪ੍ਰੇਤਾਂ ਤੋਂ ਉਪਜਣ ਵਾਲਾ ਕੋਈ ਦੋਸ਼ ਕਦੇ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ।
Verse 25
न व्याधेर्न च सर्पाणां न चौराणां वरानने । नान्येषां भूभुजादीनां कदाचिदपि कुत्रचित्
ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਮੁਖ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ, ਨਾ ਰੋਗ ਦਾ ਡਰ, ਨਾ ਸੱਪਾਂ ਦਾ, ਨਾ ਚੋਰਾਂ ਦਾ; ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਰਾਜਿਆਂ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਰਿੰਦਿਆਂ ਆਦਿ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਭੈ ਦਾ—ਕਦੇ ਵੀ, ਕਿਤੇ ਵੀ।