
ਇਸ ਅਧਿਆਇ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀ ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੂੰ ਨਰਮਦਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਸਥਿਤ ਨੰਦਿਤੀਰਥ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਕ੍ਰਮ-ਵਿਧਾਨ ਦੱਸਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਤੀਰਥ ਅਤਿ ਸ਼ੁਭ ਅਤੇ ਸਰਵ-ਪਾਪਹਰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ; ਪੂਰਵਕਾਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ੈਵ ਪਰਿਚਰ ਨੰਦੀ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਇਸ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੂਪ ਨਾਲ ਵਰਣਿਤ ਹੈ। ਨੰਦਿਨਾਥ ਵਿੱਚ ਅਹੋਰਾਤ੍ਰ-ਉਸ਼ਿਤ (ਇੱਕ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਠਹਿਰਨਾ) ਕਰਨ ਦਾ ਨਿਯਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ; ਸਮੇਂ-ਬੱਧ ਨਿਵਾਸ ਨਾਲ ਸਾਧਨਾ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਧਦਾ ਹੈ। ਨੰਦਿਕੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਪੰਚੋਪਚਾਰ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦੇ ਕੇ ਤੀਰਥ-ਸੇਵਾ ਨੂੰ ਸ਼ਾਸਤ੍ਰੋਕਤ ਭਕਤੀ-ਵਿਧੀ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਦਾਨ ਦਾ ਉਪਦੇਸ਼ ਵੀ ਹੈ—ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਰਤਨ-ਦਾਨ—ਜਿਸ ਨਾਲ ਯਾਤਰਾ ਧਰਮ ਅਤੇ ਨੈਤਿਕ ਵੰਡ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਫਲ ਵਜੋਂ ਪਿਨਾਕੀ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਪਰਮ ਧਾਮ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ, ਸਰਬ ਕਲਿਆਣ, ਅਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਸੰਗ ਦਿਵ੍ਯ ਭੋਗ ਦਾ ਵਰਣਨ ਹੈ—ਮੋਖਸ਼-ਭਾਵ ਅਤੇ ਸਵਰਗੀ ਇਨਾਮ ਦੀ ਪੁਰਾਣਿਕ ਮਿਲਾਪ-ਭਾਸ਼ਾ ਸਮੇਤ।
Verse 1
श्रीमार्कण्डेय उवाच । तस्यैवानन्तरं राजन्नन्दितीर्थं व्रजेच्छुभम् । सर्वपापहरं पुंसां नन्दिना निर्मितं पुरा
ਸ਼੍ਰੀ ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਸ਼ੁਭ ਨੰਦਿਤੀਰਥ ਨੂੰ ਜਾਓ—ਜੋ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸਭ ਪਾਪ ਹਰਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੋ ਪੁਰਾਤਨ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਨੰਦੀ ਨੇ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।
Verse 2
पापौघहतजन्तूनां मोक्षदं नर्मदातटे । अहोरात्रोषितो भूत्वा नन्दिनाथे युधिष्ठिर
ਨਰਮਦਾ ਦੇ ਤਟ ਉੱਤੇ ਇਹ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਢੇਰਾਂ ਨਾਲ ਦਬੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਮੋਖ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ, ਨੰਦਿਨਾਥ ਵਿੱਚ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਵਾਸ ਕਰਕੇ—
Verse 3
पञ्चोपचारपूजायामर्चयेन्नन्दिकेश्वरम् । रत्नानि चैव विप्रेभ्यो यो दद्याद्धर्मनन्दन
ਉਹ ਪੰਜ ਉਪਚਾਰਾਂ ਵਾਲੀ ਪੂਜਾ ਨਾਲ ਨੰਦਿਕੇਸ਼ਵਰ ਦਾ ਅਰਚਨ ਕਰੇ। ਅਤੇ ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਰਤਨ ਦਾਨ ਕਰੇ, ਹੇ ਧਰਮ ਦੇ ਆਨੰਦ—
Verse 4
स याति परमं स्थानं यत्र वासः पिनाकिनः । सर्वसौख्यसमायुक्तोऽप्सरोभिः सह मोदते
ਉਹ ਉਸ ਪਰਮ ਧਾਮ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਪਿਨਾਕੀਨ (ਸ਼ਿਵ) ਦਾ ਨਿਵਾਸ ਹੈ। ਸਭ ਸੁਖਾਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਸੰਗ ਉੱਥੇ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਹੈ।
Verse 94
। अध्याय
ਅਧਿਆਇ (ਗ੍ਰੰਥ ਦਾ ਅਧਿਆਇ-ਚਿੰਨ੍ਹ)।