Adhyaya 30

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । नर्मदोत्तरकूले तु दारुतीर्थमनुत्तमम् । यत्र सिद्धो महाभाग तपस्तप्त्वा द्विजोत्तमः

ਸ਼੍ਰੀ ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਨਰਮਦਾ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਦਾਰੁ-ਤੀਰਥ ਨਾਮ ਦਾ ਅਨੁੱਤਮ ਤੀਰਥ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਮਹਾਭਾਗ, ਦ੍ਵਿਜੋੱਤਮ ਨੇ ਤਪ ਕਰ ਕੇ ਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਿੱਧ ਬਣਿਆ।

Verse 2

युधिष्ठिर उवाच । कोऽसौ द्विजवरश्रेष्ठः सिद्धस्तत्र महामुने । दारुकेति सुतः कस्य एतन्मे वक्तुमर्हसि

ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਮਹਾਮੁਨੇ, ਉੱਥੇ ਸਿੱਧੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਉਹ ਦ੍ਵਿਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਕੌਣ ਹੈ? ‘ਦਾਰੁਕ’—ਉਹ ਕਿਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ? ਕਿਰਪਾ ਕਰ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਦੱਸੋ।

Verse 3

श्रीमार्कण्डेय उवाच । भार्गवे विपुले वंशे धीमतो देवशार्मणः । दारुर्नाम महाभागो वेदवेदाङ्गपारगः

ਸ਼੍ਰੀ ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਵਿਸ਼ਾਲ ਭਾਰਗਵ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਦੇਵਸ਼ਰਮਨ ਨਾਮ ਦਾ ਇਕ ਧੀਮਾਨ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਮਹਾਭਾਗ ਪੁੱਤਰ ਦਾਰੁ ਨਾਮ ਦਾ ਸੀ, ਜੋ ਵੇਦ ਅਤੇ ਵੇਦਾਂਗਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਰੰਗਤ ਸੀ।

Verse 4

ब्रह्मचारी गृहस्थश्च वानप्रस्थो विधिक्रमात् । यतिधर्मविधानेन चचार विपुलतपः

ਉਸ ਨੇ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਪਹਿਲਾਂ ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ, ਫਿਰ ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਅਤੇ ਫਿਰ ਵਾਨਪ੍ਰਸਥ ਆਸ਼੍ਰਮ ਧਾਰਿਆ; ਅਤੇ ਯਤੀ-ਧਰਮ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਬਹੁਤ ਵਿਸ਼ਾਲ ਤਪੱਸਿਆ ਕੀਤੀ।

Verse 5

ध्यायन्वै स महादेवं निराहारो युधिष्ठिर । उवास तीर्थे तस्मिन् वै यावत्प्राणपरिक्षयम्

ਹੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ! ਉਹ ਮਹਾਦੇਵ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦਾ, ਨਿਰਾਹਾਰ ਰਹਿੰਦਾ, ਅਤੇ ਉਸੇ ਤੀਰਥ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਦੇ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਤੱਕ ਵੱਸਦਾ ਰਿਹਾ।

Verse 6

तस्य नाम्ना तु तत्तीर्थं त्रिषु लोकेषु विश्रुतम् । तत्र स्नात्वा विधानेन अर्चयेत्पितृदेवताः

ਉਸ ਦੇ ਨਾਮ ਕਰਕੇ ਉਹ ਤੀਰਥ ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਿਆ। ਉੱਥੇ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਸਨਾਨ ਕਰਕੇ ਪਿਤ੍ਰਾਂ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

Verse 7

सत्यवादी जितक्रोधः सर्वभूतहिते रतः । सर्वान्कामानवाप्नोति राजन्नत्रैव सवर्था

ਜੋ ਸੱਚ ਬੋਲਦਾ ਹੈ, ਕ੍ਰੋਧ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਹਿਤ ਵਿੱਚ ਰਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ—ਹੇ ਰਾਜਨ—ਇੱਥੇ ਹੀ (ਇਸ ਤੀਰਥ ਰਾਹੀਂ) ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਸਭ ਕਾਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।

Verse 8

यः कुर्यादुपवासं च सत्यशौचपरायणः । सौत्रामणिफलं चास्य सम्भवत्यविचारितम्

ਜੋ ਉਪਵਾਸ ਕਰੇ ਅਤੇ ਸੱਚ ਤੇ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਵਿੱਚ ਪਰਾਇਣ ਰਹੇ, ਉਸ ਲਈ ਸੌਤ੍ਰਾਮਣੀ ਯਜ੍ਞ ਦਾ ਫਲ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ, ਬਿਨਾ ਸੰਦੇਹ, ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 9

ऋग्वेदजापी ऋग्वेदी साम वा सामपारगः । यजुर्वेदी यजुर्जप्त्वा लभते फलमुत्तमम्

ਚਾਹੇ ਕੋਈ ਰਿਗਵੇਦ ਦਾ ਜਾਪ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ, ਰਿਗਵੇਦ ਦਾ ਵਿਦਵਾਨ ਹੋਵੇ, ਸਾਮਵੇਦੀ ਜਾਂ ਸਾਮਨ ਗਾਇਨ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁਣ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਯਜੁਰਵੇਦੀ—ਆਪਣੇ ਹੀ ਵੇਦ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਕੇ ਉਹ ਇੱਥੇ ਸਰਵੋਤਮ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।

Verse 10

प्राणांस्त्यजति यो मर्त्यस्तस्मिंस्तीर्थे विधानतः । अनिवर्तिका गतिस्तस्य इत्येवं शङ्करोऽब्रवीत्

ਜੋ ਮਰਤਿਆ ਉਸ ਤੀਰਥ ਵਿੱਚ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਗਤੀ ਅਨਿਵਰਤਨੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ੰਕਰ (ਸ਼ਿਵ) ਨੇ ਕਿਹਾ।

Verse 30

। अध्याय

ਅਧਿਆਇ। (ਪਾਠ ਦਾ ਅਧਿਆਇ-ਸਿਰਲੇਖ)