Adhyaya 184

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । धौतपापं ततो गच्छेद्भृगुतीर्थसमीपतः । वृषेण तु भृगुस्तत्र भूयोभूयो धुतस्ततः

ਸ਼੍ਰੀ ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਫਿਰ ਉਥੋਂ ਧੌਤਪਾਪ ਨਾਮਕ ਤੀਰਥ ਵੱਲ ਜਾਵੇ, ਜੋ ਭ੍ਰਿਗੁ-ਤੀਰਥ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੈ। ਉਥੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ (ਬਲਦ) ਦੁਆਰਾ ਭ੍ਰਿਗੁ ਮੁਨੀ ਨੂੰ ਮੁੜ ਮੁੜ ਧੋਇਆ ਗਿਆ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋਇਆ।

Verse 2

धौतपापं तु तत्तेन नाम्ना लोकेषु विश्रुतम् । तत्र स्थितो महादेवस्तुष्ट्यर्थं भृगुसत्तमे

ਇਸ ਕਾਰਨ ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ‘ਧੌਤਪਾਪ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ—ਅਰਥਾਤ ‘ਪਾਪ ਧੋਇਆ ਹੋਇਆ’। ਉਥੇ ਮਹਾਦੇਵ ਵਸਦੇ ਹਨ, ਭ੍ਰਿਗੁ-ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ (ਭ੍ਰਿਗੁ ਮੁਨੀ) ਦੀ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਅਤੇ ਅਨੁਗ੍ਰਹ ਲਈ।

Verse 3

तत्र तीर्थे तु यः स्नात्वा शाठ्येनापि नरेश्वर । मुच्यते सर्वपापेभ्यो नात्र कार्या विचारणा

ਹੇ ਨਰਾਂ ਦੇ ਅਧਿਪਤੀ! ਜੋ ਕੋਈ ਉਸ ਤੀਰਥ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰ ਲਵੇ—ਭਾਵੇਂ ਕਪਟ ਨਾਲ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨ ਹੋਵੇ—ਉਹ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇੱਥੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ।

Verse 4

यस्तु सम्यग्विधानेन तत्र स्नात्वार्चयेच्छिवम् । देवान्पितॄन्समभ्यर्च्य मुच्यते सर्वपातकैः

ਪਰ ਜੋ ਕੋਈ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਉੱਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਅਰਚਨਾ ਕਰੇ, ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਭੀ ਯਥਾਵਿਧਿ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰੇ, ਉਹ ਸਭ ਘੋਰ ਪਾਤਕਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।

Verse 5

ब्रह्महत्या गवां वध्या तत्र तीर्थे युधिष्ठिर । प्रविशेन्न सदा भीता प्रविष्टापि क्षयं व्रजेत्

ਹੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ! ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਸਮਾਨ ਪਾਪ ਅਤੇ ਗਾਂਵਾਂ ਦੇ ਵਧ ਦਾ ਪਾਪ ਉਸ ਤੀਰਥ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਸਦਾ ਡਰਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਜੇ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਵੀ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 6

युधिष्ठिर उवाच । आश्चर्यभूतं लोकेऽस्मिन्कथयस्व द्विजोत्तम । प्रविशेन्न ब्रह्महत्या यथा वै धौतपाप्मनि

ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਦ੍ਵਿਜੋਤਮ! ਇਸ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅਦਭੁਤ ਗੱਲ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ—ਧੌਤ-ਪਾਪਮਨੀ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੱਤਿਆ ਦਾ ਪਾਪ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ?

Verse 7

ब्रह्महत्यासमं पापं भविता नेह किंचन । कथं वा धौतपापे तु प्रविष्टं नश्यते द्विज । एतद्विस्तरतः सर्वं पृच्छामि वद कौतुकात्

ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਸਮਾਨ ਪਾਪ ਇਸ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ। ਹੇ ਦ੍ਵਿਜ! ਧੌਤ-ਪਾਪ ਵਿੱਚ ਜੇ ਉਹ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਕਿਵੇਂ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ? ਇਹ ਸਭ ਮੈਂ ਭਗਤੀਭਾਵੀ ਕੌਤੁਹਲ ਨਾਲ ਵਿਸਥਾਰ ਤੋਂ ਪੁੱਛਦਾ ਹਾਂ—ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਦੱਸੋ।

Verse 8

मार्कण्डेय उवाच । आदिसर्गे पुरा शम्भुर्ब्रह्मणः परमेष्ठिनः । विकारं पञ्चमं दृष्ट्वा शिरोऽश्वमुखसन्निभम्

ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਆਦਿ-ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਪੁਰਾਤਨ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਪਰਮੇਸ਼ਠੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪੰਜਵੇਂ ਵਿਕਾਰ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਸ਼ੰਭੂ ਨੇ ਘੋੜੇ ਦੇ ਮੁਖ ਵਰਗਾ ਇੱਕ ਸ਼ਿਰ ਨਿਹਾਰਿਆ।

Verse 9

अङ्गुष्ठाङ्गुलियोगेन तच्छिरस्तेन कृन्तितम् । कृत्तमात्रे तु शिरसि ब्रह्महत्याऽभवत्तदा

ਅੰਗੂਠੇ ਤੇ ਉਂਗਲੀ ਦੇ ਜੋੜ ਨਾਲ ਉਸ ਸ਼ਿਰ ਨੂੰ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਪਰ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਸ਼ਿਰ ਕੱਟਿਆ ਗਿਆ, ਤਦੋਂ ਹੀ ਬ੍ਰਹਮਹਤਿਆ ਦਾ ਪਾਪ ਉੱਠ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਇਆ।

Verse 10

ब्रह्महत्यायुतश्चासीदुत्तरे नर्मदातटे । धुनितं तु यतो राजन्वृषेण धर्ममूर्तिना

ਹੇ ਰਾਜਨ, ਨਰਮਦਾ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਤਟ ਉੱਤੇ ਬ੍ਰਹਮਹਤਿਆ ਦਾ ਭਾਰੀ ਬੋਝ ਸੀ; ਪਰ ਧਰਮ-ਮੂਰਤੀ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਝਟਕ ਕੇ ਉਥੇ ਹੀ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

Verse 11

तत्र धौतेश्वरीं देवीं स्थापितां वृषभेण तु । ददर्श भगवाञ्छम्भुः सर्वदैवतपूजिताम्

ਉਥੇ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ੰਭੂ ਨੇ ਧੌਤੇਸ਼ਵਰੀ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭ ਨੇ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਜਿਸ ਦੀ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜਾ ਹੁੰਦੀ ਸੀ।

Verse 12

दृष्ट्वा धौतेश्वरीं दुर्गां ब्रह्महत्याविनाशिनीम् । तत्र विश्रममाणश्च शङ्करस्त्रिपुरान्तकः

ਧੌਤੇਸ਼ਵਰੀ ਦੁਰਗਾ ਨੂੰ—ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਹਤਿਆ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ—ਵੇਖ ਕੇ ਤ੍ਰਿਪੁਰਾਂਤਕ ਸ਼ੰਕਰ ਉਥੇ ਹੀ ਵਿਸ਼੍ਰਾਮ ਕਰਨ ਲੱਗਾ।

Verse 13

स शङ्करो ब्रह्महत्याविहीनं मेने त्मानं तस्य तीर्थस्य भावात् । सुविस्मितो देवदेवो वरेण्यो दृष्ट्वा दूरे ब्रह्महत्यां च तीर्थात्

ਉਸ ਤੀਰਥ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਸ਼ੰਕਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਹਤਿਆ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਜਾਣਿਆ। ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ, ਵਰੇਣ੍ਯ ਮਹਾਦੇਵ, ਅਤਿ ਵਿਸਮਿਤ ਹੋ ਕੇ ਵੇਖਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬ੍ਰਹਮਹਤਿਆ ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਘਾਟ ਤੋਂ ਦੂਰ ਖੜੀ ਹੈ।

Verse 14

विधौतपापं महितं धर्मशक्त्या विशेन्न हत्या देवीभयात्प्रभीता । रक्ताम्बरा रक्तमाल्योपयुक्ता कृष्णा नारी रक्तदामप्रसक्ता

ਧਰਮ-ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਮਹਿਮਾਵਾਨ ‘ਵਿਧੌਤਪਾਪ’ ਵਿੱਚ ਧੋਇਆ ਹੋਇਆ ਪਾਪ ਵੀ, ਦੇਵੀ ਦੇ ਭੈ ਨਾਲ ਕੰਬਦੀ ‘ਹਤਿਆ’ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਨਾ ਕਰ ਸਕੀ। ਉਹ ਕਾਲੀ ਨਾਰੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ—ਲਾਲ ਵਸਤ੍ਰ, ਲਾਲ ਮਾਲਾ, ਅਤੇ ਲਾਲ ਡੋਰੀ/ਹਾਰ ਨਾਲ ਲਪੇਟੀ ਹੋਈ।

Verse 15

मां वाञ्छन्ती स्कन्धदेशं रहस्ये दूरे स्थिता तीर्थवर्यप्रभावात् । संचिन्त्य देवो मनसा स्मरारिर्वासाय बुद्धिं तत्र तीर्थे चकार

ਮੈਨੂੰ ਲੋਚਦੀ ਹੋਈ ਵੀ, ਤੀਰਥ-ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਉਹ ਸਕੰਧ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਗੁਪਤ ਅੰਚਲ ਵਿੱਚ ਦੂਰ ਹੀ ਰਹੀ। ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ, ਸਮਰ-ਵੈਰੀ ਦੇਵ ਨੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਨਿਸਚੈ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਉਸੇ ਤੀਰਥ ਵਿੱਚ ਨਿਵਾਸ ਕਰੇਗਾ।

Verse 16

विमृश्य देवो बहुशः स्थितः स्वयं विधौतपापः प्रथितः पृथिव्याम् । बभूव तत्रैव निवासकारी विधूतपापनिकटप्रदेशे

ਬਾਰੰਬਾਰ ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ, ਦੇਵ ਨੇ ਆਪ ਉੱਥੇ ਹੀ ਠਹਿਰਨਾ ਚੁਣਿਆ; ਅਤੇ ਉਹ ਸਥਾਨ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ‘ਵਿਧੌਤਪਾਪ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਪਾਪ-ਵਿਧੂਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਥਾਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੀ ਆਪਣਾ ਨਿਵਾਸ ਬਣਾਇਆ।

Verse 17

तदाप्रभृति राजेन्द्र ब्रह्महत्याविनाशनम् । विधौतपापं तत्तीर्थं नर्मदायां व्यवस्थितम्

ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਹੇ ਰਾਜੇੰਦਰ, ਨਰਮਦਾ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਉਹ ਤੀਰਥ ‘ਵਿਧੌਤਪਾਪ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਇਆ—ਬ੍ਰਹਮਹਤਿਆ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ।

Verse 18

आश्वयुक्शुक्लनवमी तत्र तीर्थे विशिष्यते । दिनत्रयं तु राजेन्द्र सप्तम्यादिविशेषतः

ਉਸ ਤੀਰਥ ਵਿੱਚ ਆਸ਼ਵਯੁਜ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਦੀ ਨਵਮੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਹਿਮਾਵਾਨ ਹੈ। ਹੇ ਰਾਜੇੰਦਰ, ਸੱਤਮੀ ਤੋਂ ਆਰੰਭ ਹੋ ਕੇ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਵਰਤ-ਅਨੁਸ਼ਠਾਨ ਖਾਸ ਰੂਪ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਿਤ ਹੈ।

Verse 19

समुपोष्याष्टमीं भक्त्या साङ्गं वेदं पठेत्तु यः । अहोरात्रेण चैकेन ऋग्यजुःसामसंज्ञकम्

ਜੋ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਅਸ਼ਟਮੀ ਨੂੰ ਉਪਵਾਸ ਕਰੇ ਅਤੇ ਵੇਦ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਸਮੇਤ ਪਾਠ ਕਰੇ—਋ਗ, ਯਜੁ ਅਤੇ ਸਾਮ ਨਾਮਕ—ਇੱਕ ਦਿਨ ਤੇ ਇੱਕ ਰਾਤ ਦੇ ਅੰਦਰ,

Verse 20

अभ्यसन्ब्रह्महत्याया मुच्यते नात्र संशयः । वृषलीगमनं चैव यश्च गुर्वङ्गनागमः

ਇਸ ਅਭਿਆਸ ਨਾਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਪਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨੀਚ ਜਾਤਿ ਦੀ ਇਸਤ੍ਰੀ ਨਾਲ ਸੰਗ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਕੋਲ ਜਾਣ ਦਾ ਅਪਰਾਧ ਵੀ ਧੁਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 21

स्नात्वा ब्रह्मरसोत्कृष्टे कुम्भेनैव प्रमुच्यते । वन्ध्या स्त्रीजननी या तु काकवन्ध्या मृतप्रजा

ਬ੍ਰਹਮ-ਰਸ ਨਾਲ ਉਤਕ੍ਰਿਸ਼ਟ ਇਸ ਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਕੇਵਲ ਇੱਕ ਕਲਸ਼ ਨਾਲ ਸਨਾਨ ਕਰਕੇ ਮਨੁੱਖ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਾਂਝ ਇਸਤ੍ਰੀ, ਜਾਂ ਜਿਸ ਦੇ ਬੱਚੇ ਮਰੇ ਜਨਮਦੇ ਹੋਣ—ਜੋ ‘ਕਾਂ-ਬਾਂਝ’ ਕਹੀਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਜਿਸ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਮਰ ਜਾਵੇ—ਉਹ ਵੀ ਉਸ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾਂਦੀ ਹੈ।

Verse 22

सापि कुम्भोदकैः स्नाता जीवत्पुत्रा प्रजावती । अपठस्तु नरोपोष्य ऋग्यजुःसामसम्भवाम्

ਉਹ ਵੀ ਕਲਸ਼ ਦੇ ਜਲ ਨਾਲ ਸਨਾਨ ਕਰਕੇ ਜੀਵਤ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਸੰਤਾਨਵਤੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਅਤੇ ਜੋ ਪੁਰਸ਼ ਅਪਾਠ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ, ਸੰਯਮ ਧਾਰ ਕੇ, ਅਤੇ ਋ਗ-ਯਜੁ-ਸਾਮ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਵੇਦਿਕ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ-ਰੂਪ ਵਿਧੀ ਦਾ ਆਸਰਾ ਲੈ ਕੇ ਪੁੰਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।

Verse 23

ऋचमेकां जपन्विप्रस्तथा पर्वणि यो नृप । अनृचोपोष्य गायत्रीं जपेद्वै वेदमातरम्

ਹੇ ਰਾਜਨ! ਪਰਵਣ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸੰਧਿ-ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਇਕੋ ਰਿਚਾ ਵੀ ਜਪਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਧਨ੍ਯ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਤੇ ਜੋ ਰਿਚਾਵਾਂ ਨਹੀਂ ਪੜ੍ਹ ਸਕਦਾ, ਉਹ ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ ਵੇਦਮਾਤਾ ਗਾਇਤ੍ਰੀ ਦਾ ਨਿਸ਼ਚਯ ਹੀ ਜਪ ਕਰੇ।

Verse 24

जपन्नवम्यां विप्रेन्द्रो मुच्यते पापसञ्चयात् । एवं तु कथितं तात पुराणोक्तं महर्षिभिः

ਨਵਮੀ ਤਿਥੀ ਨੂੰ ਜਪ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਇਕੱਠ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਪ੍ਰਿਯ, ਮਹਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਕਿਹਾ ਹੋਇਆ ਇਹ ਪੁਰਾਣੋਕਤ ਉਪਦੇਸ਼ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

Verse 25

धौतपापं महापुण्यं शिवेन कथितं मम । प्राणत्यागं तु यः कुर्याज्जले वाग्नौ स्थलेऽपि वा

ਇਹ ਧੌਤਪਾਪ ਮਹਾਪੁਣ੍ਯ ਵਾਲਾ ਤੀਰਥ ਮੈਨੂੰ ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਆਪ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਅਤੇ ਜੋ ਕੋਈ ਉੱਥੇ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗ ਕਰੇ—ਜਲ ਵਿੱਚ, ਅੱਗ ਵਿੱਚ, ਜਾਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਵੀ—ਉਹ ਉੱਚ ਗਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।

Verse 26

स गच्छति विमानेन ज्वलनार्कसमप्रभः । हंसबर्हिप्रयुक्तेन सेव्यमानोऽप्सरोगणैः

ਉਹ ਅੱਗ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਵਰਗੀ ਜ੍ਵਾਲਾਮਈ ਕਾਂਤੀ ਵਾਲੇ ਵਿਮਾਨ ਵਿੱਚ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੰਸਾਂ ਅਤੇ ਮੋਰਾਂ ਨਾਲ ਜੁਤੇ ਉਸ ਰਥ ਨੂੰ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਗਣ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਤੇ ਸਨਮਾਨ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

Verse 27

शिवस्य परमं स्थानं यत्सुरैरपि दुर्लभम् । क्रीडते स्वेच्छया तत्र यावच्चन्द्रार्कतारकम्

ਉਹ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਪਰਮ ਧਾਮ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਦੁਰਲਭ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਆਨੰਦ ਨਾਲ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਜਦ ਤੱਕ ਚੰਦਰਮਾ, ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਤਾਰੇ ਟਿਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

Verse 28

धौतपापे तु या नारी कुरुते प्राणसंक्षयम् । तत्क्षणादेव सा पार्थ पुरुषत्वमवाप्नुयात्

ਹੇ ਪૃਥਾ-ਨੰਦਨ! ਧੌਤਪਾਪ ਤੀਰਥ ਵਿੱਚ ਜੇ ਕੋਈ ਨਾਰੀ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗ ਦੇਵੇ, ਤਾਂ ਉਸੇ ਖਣ ਉਹ ਪੁਰੁਸ਼-ਭਾਵ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।

Verse 29

अथ किं बहुनोक्तेन शुभं वा यदि वाशुभम् । तदक्षयफलं सर्वं धौतपापे कृतं नृप

ਹੇ ਰਾਜਨ! ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਕਹਿਣ ਦੀ ਕੀ ਲੋੜ? ਸ਼ੁਭ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਅਸ਼ੁਭ, ਧੌਤਪਾਪ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਸਭ ਕੁਝ ਅਖੰਡ ਫਲ ਦੇਂਦਾ ਹੈ।

Verse 30

संन्यसेन्नियमेनान्नं संन्यसेद्विषयादिकम् । फलमूलादिकं चैव जलमेकं न संत्यजेत्

ਨਿਯਮ ਨਾਲ ਪੱਕਾ ਅੰਨ ਤਿਆਗੇ, ਵਿਸ਼ਯ-ਭੋਗ ਆਦਿਕ ਛੱਡੇ; ਫਲ-ਮੂਲ ਆਦਿ ਨਾਲ ਜੀਵੇ, ਪਰ ਇਕ ਅਵਸ਼੍ਯਕ—ਜਲ—ਕਦੇ ਨਾ ਤਿਆਗੇ।

Verse 31

एवं यः कुरुते पार्थ रुद्रलोकं स गच्छति । तत्र भुक्त्वाखिलान्भोगाञ्जायते भुवि भूपतिः

ਹੇ ਪਾਰਥ! ਜੋ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਉਹ ਰੁਦ੍ਰਲੋਕ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉੱਥੇ ਸਭ ਭੋਗ ਭੋਗ ਕੇ ਫਿਰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰਾਜਾ ਬਣ ਕੇ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।

Verse 184

अध्याय

ਅਧਿਆਇ (ਅਧਿਆਇ-ਸਿਰਲੇਖ)।