Mantra 29
Rishi: Traditionally transmitted within the Yājñavalkya-lineage for the Vājasaneyin Śukla Yajurveda
Devata: Rudra (Śiva), in manifold epithets
Chandas: Mixed/prose-like yajus-formulae (yajus), not a single fixed metrical chandas
Samhita Patha (Devanagari)
नम॑: कप॒र्दिने॑ च॒ व्यु॒प्तकेशाय च॒ नम॑: सहस्रा॒क्षाय॑ च श॒तध॑न्वने च॒ नमो॑ गिरिश॒याय॑ च शिपिवि॒ष्टाय॑ च॒ नमो॑ मी॒ढुष्ट॑माय॒ चेषु॑मते च
Transliteration
námaḥ kapardíne ca vyùptakeśāya ca námaḥ sahasrā́kṣāya ca śatádhanvane ca námo giriśayā́ya ca śipiviṣṭā́ya ca námo mīḍhúṣṭamāya ceṣúmate ca
Translation
ਕਪર્દਿਨ (ਜਟਾਧਾਰੀ) ਨੂੰ ਨਮਹ, ਅਤੇ ਵ੍ਯੁਪ੍ਤਕੇਸ਼ (ਖੁੱਲ੍ਹੇ/ਵਿਖਰੇ ਕੇਸਾਂ ਵਾਲੇ) ਨੂੰ ਨਮਹ; ਸਹਸ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ (ਹਜ਼ਾਰ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ) ਨੂੰ ਨਮਹ, ਅਤੇ ਸ਼ਤਧਨ੍ਵਨ (ਸੌ ਧਨੁੱਖਾਂ ਵਾਲੇ) ਨੂੰ ਨਮਹ; ਗਿਰਿਸ਼ਯ (ਪਹਾੜ-ਨਿਵਾਸੀ) ਨੂੰ ਨਮਹ, ਅਤੇ ਸ਼ਿਪਿਵਿਸ਼ਟ (ਤੇਜ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ਿਤ) ਨੂੰ ਨਮਹ; ਮੀਢੁਸ਼੍ਟਮ (ਅਤਿ ਦਾਤਾਰ) ਨੂੰ ਨਮਹ, ਅਤੇ ਇਸ਼ੁਮਤ (ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਸਜ्जਿਤ) ਨੂੰ ਨਮਹ।
Padapatha (Word Analysis)
नमः । कपर्दिने । च । व्युप्त-केशाय । च । नमः । सहस्र-अक्षाय । च । शत-धन्वने । च । नमः । गिरि-शयाय । च । शिपि-विश्टाय । च । नमः । मीढुष्टमाय । च । इषु-मतॆ । च
Word by Word
नमःobeisance; salutation
नमः:
—
TypeIndeclinable
Rootनमस्
कपर्दिनेto the one with braided/knotted hair
कपर्दिने:
Sampradāna
TypeNoun/Adjective
Rootकपर्दिन्
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
व्युप्तकेशायto the one whose hair is shaven/closely cut
व्युप्तकेशाय:
Sampradāna
TypeNoun/Adjective
Rootव्युप्तकेश
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
नमःobeisance
नमः:
—
TypeIndeclinable
Rootनमस्
सहस्राक्षायto the thousand-eyed one
सहस्राक्षाय:
Sampradāna
TypeNoun/Adjective
Rootसहस्राक्ष
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
शतधन्वनेto the one with a hundred bows
शतधन्वने:
Sampradāna
TypeNoun/Adjective
Rootशतधन्वन्
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
नमःobeisance
नमः:
—
TypeIndeclinable
Rootनमस्
गिरिशयायto the mountain-dweller
गिरिशयाय:
Sampradāna
TypeNoun/Adjective
Rootगिरिशय
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
शिपिविष्टायto the one entered into/abiding in ‘शिपि’ (radiance/spotless form)
शिपिविष्टाय:
Sampradāna
TypeNoun/Adjective
Rootशिपिविष्ट
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
नमःobeisance
नमः:
—
TypeIndeclinable
Rootनमस्
मीढुष्टमायto the most bountiful/greatest giver
मीढुष्टमाय:
Sampradāna
TypeNoun/Adjective
Rootमीढुष्टम
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
इषुमतेto the arrow-possessing one
इषुमते:
Sampradāna
TypeNoun/Adjective
Rootइषुमत्
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
Entities Mentioned
R
Rudra (Śiva)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes