मुनिप्रश्नवर्णनम् (Description of the Sages’ Questions)

Verse 1

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां प्रथमखंडे सृष्ट्युपाख्याने मुनिप्रश्नवर्णनो नाम प्रथमोऽध्यायः

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼੍ਰੀ ਸ਼ਿਵ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਦੂਜੇ ਭਾਗ ‘ਰੁਦ੍ਰਸੰਹਿਤਾ’ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਖੰਡ ‘ਸ੍ਰਿਸ਼ਟਿ-ਉਪਾਖਿਆਨ’ ਵਿੱਚ ‘ਮੁਨੀਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ’ ਨਾਮਕ ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਅਧਿਆਇ ਹੈ।

Verse 2

वन्दे शिवन्तम्प्रकृतेरनादिम्प्रशान्तमेकम्पुरुषोत्तमं हि । स्वमायया कृत्स्नमिदं हि सृष्ट्वा नभोवदन्तर्बहिरास्थितो यः

ਮੈਂ ਉਸ ਮੰਗਲਮਈ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ—ਜੋ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤੋਂ ਵੀ ਪਹਿਲਾਂ ਅਨਾਦਿ, ਪਰਮ ਸ਼ਾਂਤ, ਇਕੋ ਹੀ ਪੁਰੁਸ਼ੋਤਮ ਹੈ; ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਇਹ ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਰਚਿਆ ਅਤੇ ਜੋ ਆਕਾਸ਼ ਵਾਂਗ ਸਭ ਦੇ ਅੰਦਰ ਤੇ ਬਾਹਰ ਸਥਿਤ ਹੈ।

Verse 3

वन्देतरस्थं निजगूढरूपं शिवंस्वतस्स्रष्टुमिदम्विचष्टे । जगन्ति नित्यम्परितो भ्रमंति यत्सन्निधौ चुम्बकलोहवत्तम्

ਮੈਂ ਉਸ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਜੋ ਪਰਾਤਪਰ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਿਜ ਰੂਪ ਗੂੜ੍ਹ ਹੈ; ਜੋ ਆਪਣੇ ਸੁਭਾਵ ਨਾਲ ਹੀ ਇਸ ਪ੍ਰਪੰਚ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਨ ਦਾ ਸੰਕਲਪ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਦੀ ਸਨਿੱਧੀ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਸਦਾ ਘੁੰਮਦੇ ਹਨ—ਜਿਵੇਂ ਚੁੰਬਕ ਕੋਲ ਲੋਹਾ ਖਿੱਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 4

व्यास उवाच । जगतः पितरं शम्भुञ्जगतो मातरं शिवाम् । तत्पुत्रश्च गणाधीशन्नत्वैतद्वर्णयामहे

ਵਿਆਸ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਜਗਤ ਦੇ ਪਿਤਾ ਸ਼ੰਭੂ ਨੂੰ, ਜਗਤ ਦੀ ਮਾਤਾ ਸ਼ਿਵਾ ਨੂੰ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਗਣਾਧੀਸ਼ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਹੁਣ ਅਸੀਂ ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਵ੍ਰਿਤਾਂਤ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਾਂਗੇ।

Verse 5

एकदा मुनयस्सर्वे नैमिषारण्य वासिनः । पप्रच्छुर्वरया भक्त्या सूतन्ते शौनकादयः

ਇੱਕ ਵਾਰ ਨੈਮਿਸ਼ਾਰਣ੍ਯ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਸ਼ੌਨਕ ਆਦਿ ਸਭ ਮੁਨੀਆਂ ਨੇ ਉੱਤਮ ਭਗਤੀ ਨਾਲ, ਹੇ ਸੂਤ ਜੀ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ।

Verse 6

ऋषय ऊचुः । विद्येश्वरसंहितायाः श्रुता सा सत्कथा शुभा । साध्यसाधनखंडा ख्या रम्याद्या भक्तवत्सला

ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਅਸੀਂ ਵਿਦ੍ਯੇਸ਼ਵਰ-ਸੰਹਿਤਾ ਦੀ ਉਹ ਸ਼ੁਭ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸਤਕਥਾ ਸੁਣੀ ਹੈ, ਜੋ ‘ਸਾਧ੍ਯ-ਸਾਧਨ ਖੰਡ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਉਹ ਆਰੰਭ ਤੋਂ ਹੀ ਰਮਣੀਯ ਹੈ ਅਤੇ ਭਗਤਾਂ ਉੱਤੇ ਵਤਸਲ ਹੈ।

Verse 7

सूत सूत महाभाग चिरञ्जीव सुखी भव । यच्छ्रावयसि नस्तात शांकरीं परमां कथाम्

ਹੇ ਸੂਤ, ਹੇ ਮਹਾਭਾਗ! ਤੂੰ ਚਿਰੰਜੀਵੀ ਅਤੇ ਸੁਖੀ ਰਹਿ। ਹੇ ਤਾਤ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ ਸਾਨੂੰ ਸ਼ਾਂਕਰੀ—ਪਰਮ ਪਵਿੱਤਰ ਕਥਾ—ਸੁਣਾ ਰਿਹਾ ਹੈਂ।

Verse 8

पिबन्तस्त्वन्मुखाम्भोजच्युतं ज्ञानामृतम्वयम् । अवितृप्ताः पुनः किंचित्प्रष्टुमिच्छामहेऽनघ

ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਮੁਖ-ਕਮਲ ਤੋਂ ਝਰਦਾ ਗਿਆਨ-ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਪੀ ਰਹੇ ਹਾਂ, ਫਿਰ ਵੀ ਤ੍ਰਿਪਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਹੇ ਨਿਰਪਾਪ, ਅਸੀਂ ਹੋਰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਪੁੱਛਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ।

Verse 9

व्यासप्रसादात्सर्वज्ञो प्राप्तोऽसि कृतकृत्यताम् । नाज्ञातम्विद्यते किंचिद्भूतं भब्यं भवच्च यत्

ਵਿਆਸ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਸਰਵਜ੍ਞ ਹੋ ਗਏ ਹੋ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਤਕ੍ਰਿਤ੍ਯ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ ਹੋ। ਭੂਤ, ਭਵਿੱਖ ਅਤੇ ਵਰਤਮਾਨ—ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਕੁਝ ਵੀ ਅਜਾਣ ਨਹੀਂ।

Verse 10

गुरोर्व्यासस्य सद्भक्त्या समासाद्य कृपां पराम् । सर्वं ज्ञातं विशेषेण सर्वं सार्थं कृतं जनुः

ਗੁਰੂ ਵਿਆਸ ਪ੍ਰਤੀ ਸੱਚੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਰਮ ਕਿਰਪਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ ਤੁਸੀਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣ ਲਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਮਨੁੱਖਾ ਜਨਮ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਰਥਕ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ।

Verse 11

इदानीं कथय प्राज्ञ शिवरूपमनुत्तमम् । दिव्यानि वै चरित्राणि शिवयोरप्यशेषतः

ਹੁਣ, ਹੇ ਪ੍ਰਾਜ্ঞ, ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਅਨੁੱਤਮ ਸਰੂਪ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰ; ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ—ਦੋਹਾਂ ਦੇ ਦਿਵ੍ਯ ਚਰਿਤ੍ਰ ਵੀ ਬਿਨਾ ਕੁਝ ਛੱਡੇ ਪੂਰੇ ਸੁਣਾ।

Verse 12

अगुणो गुणतां याति कथं लोके महेश्वरः । शिवतत्त्वं वयं सर्वे न जानीमो विचारतः

ਜੋ ਸੱਚਮੁੱਚ ਗੁਣਾਤੀਤ ਹਨ, ਉਹ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਇਸ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਗੁਣਵਾਨ ਕਿਵੇਂ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ? ਅਸੀਂ ਸਭ ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ ਵੀ ਸ਼ਿਵ-ਤੱਤਵ ਨੂੰ ਯਥਾਰਥ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ।

Verse 13

सृष्टेः पूर्वं कथं शंभुस्स्वरूपेणावतिष्ठते । सृष्टिमध्ये स हि कथं क्रीडन्संवर्त्तते प्रभुः

ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ੰਭੂ ਆਪਣੇ ਸਵਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਟਿਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ? ਅਤੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਉਹੀ ਪ੍ਰਭੂ ਦਿਵ੍ਯ ਖੇਡ ਕਰਦਿਆਂ ਸੰਹਾਰ ਕਿਵੇਂ ਕਰਦੇ ਹਨ?

Verse 14

तदन्ते च कथन्देवस्स तिष्ठति महेश्वरः । कथम्प्रसन्नतां याति शंकरो लोकशंकरः

ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਉਹ ਦੇਵ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਕਿਵੇਂ ਟਿਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ? ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮੰਗਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸ਼ੰਕਰ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ?

Verse 15

स प्रसन्नो महेशानः किं प्रयच्छति सत्फलम् । स्वभक्तेभ्यः परेभ्यश्च तत्सर्वं कथयस्व नः

ਜਦੋਂ ਮਹੇਸ਼ਾਨ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਕਿਹੜਾ ਸੱਚਾ ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਫਲ ਬਖ਼ਸ਼ਦੇ ਹਨ? ਉਹ ਸਭ ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ।

Verse 16

सद्यः प्रसन्नो भगवान्भवतीत्यनुशश्रुम । भक्तप्रयासं स महान्न पश्यति दयापरः

ਅਸੀਂ ਸੁਣਿਆ ਹੈ ਕਿ ਭਗਵਾਨ ਭਵ (ਸ਼ਿਵ) ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਸ਼ਰਨ ਆਉਣ ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਦਇਆਲੂ ਉਹ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਭੂ ਭਗਤ ਦੀ ਮਿਹਨਤ ਤੇ ਕਲੇਸ਼ ਨੂੰ ਵੀ ਗਿਣਦੇ ਨਹੀਂ।

Verse 17

ब्रह्माविष्णुर्महेशश्च त्रयो देवाश्शिवांगजाः । महेशस्तत्र पूर्णांशस्स्वयमेव शिवोऽपरः

ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਅਤੇ ਮਹੇਸ਼—ਇਹ ਤਿੰਨੇ ਦੇਵ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਅੰਗਜ ਹਨ। ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹੇਸ਼ ਪੂਰਨ ਅੰਸ਼ ਹੈ; ਉਹ ਸਾਖਾਤ ਸ਼ਿਵ ਹੀ ਹੈ, ਸ਼ਿਵ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ।

Verse 18

तस्याविर्भावमाख्याहि चरितानि विशेषतः । उमाविर्भावमाख्याहि तद्विवाहं तथा प्रभो

ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਉਸ ਦੇ ਦਿਵ੍ਯ ਅਵਿਰਭਾਵ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਚਰਿਤ੍ਰ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ਤੇ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਸੁਣਾਓ। ਉਮਾ ਦੇ ਅਵਿਰਭਾਵ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਵਾਹ ਦੀ ਕਥਾ ਵੀ ਵਰਣਨ ਕਰੋ।

Verse 19

तद्गार्हस्थ्यं विशेषेण तथा लीलाः परा अपि । एतत्सर्वं तदन्यच्च कथनीयं त्वयाऽनघ

ਉਸ ਦੇ ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ਤੇ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਪਰਮ ਦਿਵ੍ਯ ਲੀਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਵਰਣਨ ਕਰੋ। ਹੇ ਨਿਰਪਾਪ, ਇਹ ਸਭ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੋਰ ਸਭ ਕੁਝ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

Verse 20

व्यास उवाच । इति पृष्टस्तदा तैस्तु सूतो हर्षसमन्वितः । स्मृत्वा शंभुपदांभोजम्प्रत्युवाच मुनीश्वरान्

ਵਿਆਸ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਤੇ ਸੂਤ ਹರ್ಷ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ। ਸ਼ੰਭੂ (ਸ਼ਿਵ) ਦੇ ਚਰਨ-ਕਮਲਾਂ ਦਾ ਸਿਮਰਨ ਕਰਕੇ ਉਸ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਮੁਨੀਸ਼ਵਰਾਂ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।

Verse 21

सूत उवाच । सम्यक्पृष्टं भवद्भिश्च धन्या यूयं मुनीश्वराः । सदाशिवकथायां वो यज्जाता नैष्ठिकी मतिः

ਸੂਤ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਤੁਸੀਂ ਬਿਲਕੁਲ ਠੀਕ ਪੁੱਛਿਆ ਹੈ। ਹੇ ਮੁਨੀਸ਼ਵਰੋ, ਤੁਸੀਂ ਧੰਨ ਹੋ; ਕਿਉਂਕਿ ਸਦਾਸ਼ਿਵ-ਕਥਾ ਲਈ ਤੁਹਾਡੇ ਅੰਦਰ ਨਿਸ਼ਠਾਵਾਨ, ਏਕਾਗ੍ਰ ਨਿਸ਼ਚਯ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ ਹੈ।

Verse 22

सदाशिवकथाप्रश्नः पुरुषांस्त्रीन्पुनाति हि । वक्तारं पृच्छकं श्रोतॄञ्जाह्नवीसलिलं यथा

ਸਦਾਸ਼ਿਵ-ਕਥਾ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਇਸਤ੍ਰੀ-ਪੁਰਖ ਸਭ ਲਈ ਤਿੰਨਾਂ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦਾ ਹੈ—ਵਕਤਾ, ਪ੍ਰਸ਼ਨਕਰਤਾ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੋਤਿਆਂ ਨੂੰ—ਜਿਵੇਂ ਜਾਹਨਵੀ (ਗੰਗਾ) ਦਾ ਜਲ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

Verse 23

शंभोर्गुणानुवादात्को विरज्येत पुमान्द्विजाः । विना पशुघ्नं त्रिविधजनानन्दकरात्सदा

ਹੇ ਦਵਿਜੋ! ਸ਼ੰਭੂ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਕੀਰਤਨ ਤੋਂ ਕੌਣ ਵਿਰਕਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਪਸ਼ੁਘਨ—ਜੋ ਸਦਾ ਤ੍ਰਿਵਿਧ ਜਨਾਂ ਨੂੰ ਆਨੰਦ ਦਿੰਦਾ ਹੈ—ਉਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਹਰ ਵੇਲੇ ਐਸਾ ਹर्ष ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੋਰ ਕੌਣ ਹੈ?

Verse 24

गीयमानो वितृष्णैश्च भवरोगौषधोऽपि हि । मनःश्रोत्राभिरामश्च यत्तस्सर्वार्थदस्स वै

ਵਿਤ੍ਰਿਸ਼ਣ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਗਾਇਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਉਹ ਸੱਚਮੁੱਚ ਭਵ-ਰੋਗ ਦੀ ਔਖਧ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਨ ਅਤੇ ਕੰਨ ਨੂੰ ਰਮਣੀਅ ਲੱਗਣ ਕਰਕੇ ਉਹੀ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਸਭ ਪੁਰੁਸ਼ਾਰਥ ਬਖ਼ਸ਼ਦਾ ਹੈ।

Verse 25

कथयामि यथाबुद्धि भवत्प्रश्नानुसारतः । शिवलीलां प्रयत्नेन द्विजास्तां शृणुतादरात्

ਤੁਹਾਡੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਆਪਣੀ ਬੁੱਧੀ ਦੇ ਯਥਾਸੰਭਵ ਮੈਂ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਦਿਵ੍ਯ ਲੀਲਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਹੇ ਦ੍ਵਿਜ ਮੁਨੀਓ, ਇਸ ਨੂੰ ਯਤਨ ਨਾਲ ਅਤੇ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਸੁਣੋ।

Verse 26

भवद्भिः पृच्छ्यते यद्वत्तत्तथा नारदेन वै । पृष्टं पित्रे प्रेरितेन हरिणा शिवरूपिणा

ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਹੁਣ ਪੁੱਛ ਰਹੇ ਹੋ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਰਦ ਨੇ ਵੀ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਪੁੱਛਿਆ ਸੀ—ਪਿਤਾ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਨਾਲ—ਹਰੀ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਨੇ ਸ਼ਿਵ-ਰੂਪ ਧਾਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।

Verse 27

ब्रह्मा श्रुत्वा सुतवचश्शिवभक्तः प्रसन्नधीः । जगौ शिवयशः प्रीत्या हर्षयन्मुनिसत्तमम्

ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਸ਼ਿਵ-ਭਗਤ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਚਿੱਤ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਪ੍ਰੇਮ-ਹਰਖ ਨਾਲ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਯਸ਼ ਗਾਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਉੱਤਮ ਮੁਨੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ।

Verse 28

व्यास । सूतोक्तमिति तद्वाक्यमाकर्ण्य द्विजसत्तमाः । पप्रच्छुस्तत्सुसंवादं कुतूहलसमन्विताः

ਵਿਆਸ ਨੇ ਕਿਹਾ—‘ਇਹ ਸੂਤ ਦਾ ਕਿਹਾ ਹੋਇਆ ਹੈ’ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਦ੍ਵਿਜ ਰਿਸ਼ੀ ਕੌਤੂਹਲ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ ਅਤੇ ਉਸ ਉੱਤਮ, ਮੰਗਲਮਈ ਸੰਵਾਦ ਨੂੰ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਜਾਣਨ ਲਈ ਫਿਰ ਪੁੱਛਣ ਲੱਗੇ।

Verse 29

ऋषय ऊचुः । सूत सूत महाभाग शैवोत्तम महामते । श्रुत्वा तव वचो रम्यं चेतो नस्सकुतूहलम्

ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਹੇ ਸੂਤ, ਹੇ ਸੂਤ! ਮਹਾਭਾਗ, ਸ਼ੈਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਮਹਾਮਤੀ! ਤੇਰੇ ਮਨੋਹਰ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਸਾਡੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਜਾਣਨ ਦੀ ਤੀਵ੍ਰ ਉਤਸੁਕਤਾ ਜਾਗ ਪਈ ਹੈ।

Verse 30

कदा बभूव सुखकृद्विधिनारदयोर्महान् । संवादो यत्र गिरिशसु लीला भवमोचिनी

ਵਿਧੀ (ਬ੍ਰਹਮਾ) ਅਤੇ ਨਾਰਦ ਦਾ ਉਹ ਮਹਾਨ, ਸੁਖਦ ਸੰਵਾਦ ਕਦੋਂ ਹੋਇਆ—ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗਿਰੀਸ਼ (ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ) ਦੀ ਭਵ-ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਦਿਵ੍ਯ ਲੀਲਾ ਵਰਣਿਤ ਹੋਈ?

Verse 31

विधिनारदसंवादपूर्वकं शांकरं यशः । ब्रूहि नस्तात तत्प्रीत्या तत्तत्प्रश्नानुसारतः

ਹੇ ਤਾਤ! ਵਿਧਾਤਾ ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਨਾਰਦ ਦੇ ਸੰਵਾਦ ਅਨੁਸਾਰ ਜੋ ਸ਼ੰਕਰ ਦਾ ਯਸ਼ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਪ੍ਰੀਤ ਨਾਲ ਸੁਣਾਓ; ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਕ-ਇਕ ਗੱਲ ਦੱਸੋ।

Verse 32

इत्याकर्ण्य वचस्तेषां मुनीनां भावितात्मनाम् । सूतः प्रोवाच सुप्रीतस्तत्संवादानुसारतः

ਉਨ੍ਹਾਂ ਭਾਵਿਤ ਆਤਮਾ ਵਾਲੇ ਮੁਨੀਆਂ ਦੇ ਬਚਨ ਇਉਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਸੂਤ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਸੇ ਸੰਵਾਦ ਦੇ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਬੋਲਿਆ।