दाक्षयज्ञप्रस्थान-प्रश्नः (Satī Inquires about the Departure for Dakṣa’s Sacrifice)

Verse 1

ब्रह्मोवाच । यदा ययुर्दक्षमखमुत्सवेन सुरर्षयः । तस्मिन्नैवांतरे देवो पर्वते गंधमादने

ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਜਦੋਂ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਦੇਵਰਿਸ਼ੀ ਦਕਸ਼ ਦੇ ਯੱਗ-ਉਤਸਵ ਲਈ ਚਲੇ, ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਪ੍ਰਭੂ ਗੰਧਮਾਦਨ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਵਿਹਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।

Verse 2

धारागृहे वितानेन सखीभिः परिवारिता । दाक्षायणी महाक्रीडाश्चकार विविधास्सती

ਵਰਖਾ-ਗ੍ਰਿਹ ਵਿੱਚ, ਛਤਰੀ ਹੇਠਾਂ ਸਖੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਦਾਕਸ਼ਾਯਣੀ ਸਤੀ ਨੇ ਅਨੇਕਾਂ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਮਨੋਹਰ ਖੇਡਾਂ ਕੀਤੀਆਂ।

Verse 3

क्रीडासक्ता तदा देवी ददर्शाथ मुदा सती । दक्षयज्ञे प्रयांतं च रोहिण्या पृच्छ्य सत्वरम्

ਉਸ ਵੇਲੇ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਦੇਵੀ ਸਤੀ ਨੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਕੋਈ ਦਕਸ਼ ਦੇ ਯੱਗ ਵੱਲ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਰੋਹਿਣੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛ ਕੇ ਉਸ ਘਟਨਾ ਵੱਲ ਮਨ ਜੋੜ ਲਿਆ।

Verse 4

दृष्ट्वा सीमंतया भूतां विजयां प्राह सा सती । स्वसखीं प्रवरां प्राणप्रियां सा हि हितावहाम्

ਸੀਮੰਤ ਦੇ ਗਹਿਣੇ ਨਾਲ ਸਜੀ ਵਿਜਯਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਸਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਉਹ ਉਸ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਸਖੀ, ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਵਰਗੀ ਪਿਆਰੀ ਅਤੇ ਸੱਚਮੁੱਚ ਭਲਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸੀ।

Verse 5

सत्युवाच । हे सखीप्रवरे प्राणप्रिये त्वं विजये मम । क्व गमिष्यति चन्द्रोयं रोहिण्यापृच्छ्य सत्वरम्

ਸਤੀ ਨੇ ਆਖਿਆ— ਹੇ ਸਖੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠੇ, ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਪਿਆਰੀਏ! ਮੇਰੀ ਜਿੱਤ ਵਿੱਚ ਤੂੰ ਹੀ ਮੇਰਾ ਆਸਰਾ ਹੈਂ। ਤੁਰੰਤ ਰੋਹਿਣੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛ— ਇਹ ਚੰਦਰਮਾ ਕਿੱਥੇ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ?

Verse 6

ब्रह्मोवाच । तथोक्ता विजया सत्या गत्वा तत्सन्निधौ द्रुतम् । क्व गच्छसीति पप्रच्छ शशिनं तं यथोचितम्

ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ— ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਦੇਸ਼ ਮਿਲਣ ਤੇ ਸਤ੍ਯਵਤੀ ਵਿਜਯਾ ਤੁਰੰਤ ਉਸ ਦੇ ਸਨਿਧਾਨ ਵਿੱਚ ਗਈ ਅਤੇ ਯਥੋਚਿਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਉਸ ਸ਼ਸ਼ੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ— “ਤੂੰ ਕਿੱਥੇ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈਂ?”

Verse 7

विजयोक्तमथाकर्ण्य स्वयात्रां पूर्वमादरात् । कथितं तेन तत्सर्वं दक्षयज्ञोत्सवादिकम्

ਵਿਜਯਾ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਸਤੀ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਆਦਰ ਨਾਲ ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੀ ਯਾਤਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਦਕਸ਼ ਦੇ ਯਜ੍ਞ-ਉਤਸਵ ਆਦਿ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਸਾਰੀ ਗੱਲ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਸੁਣਾ ਦਿੱਤੀ।

Verse 8

तच्छ्रुत्वा विजया देवीं त्वरिता जातसंभ्रमा । कथयामास तत्सर्वं यदुक्तं शशिना सतीम्

ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਦੇਵੀ ਵਿਜਯਾ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਉਤਾਵਲੀ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਸ਼ਸ਼ੀ (ਚੰਦ੍ਰਮਾ) ਵੱਲੋਂ ਕਹੀ ਗਈ ਸਾਰੀ ਗੱਲ ਸਤੀ ਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ।

Verse 9

तच्छ्रुत्वा कालिका देवी विस्मिताभूत्सती तदा । विमृश्य कारणं तत्राज्ञात्वा चेतस्यचिंतयत्

ਉਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੇਵੀ ਸਤੀ ਹੈਰਾਨ ਰਹਿ ਗਈ। ਉੱਥੇ ਕਾਰਨ ਬਾਰੇ ਸੋਚਿਆ ਪਰ ਸਮਝ ਨਾ ਆਇਆ, ਤਾਂ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਚਿੰਤਨ ਕਰਨ ਲੱਗੀ।

Verse 10

दक्षः पिता मे माता च वीरिणी नौ कुतस्सती । आह्वानं न करोति स्म विस्मृता मां प्रियां सुताम्

ਦੱਖ ਮੇਰਾ ਪਿਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵੀਰੀਣੀ ਮੇਰੀ ਮਾਤਾ—ਫਿਰ ਮੈਂ ਸਤੀ ਕਿਵੇਂ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰ ਰਹਾਂ? ਪਰ ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ, ਆਪਣੀ ਪਿਆਰੀ ਧੀ ਨੂੰ, ਭੁਲਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ; ਉਹ ਸੱਦਾ ਨਹੀਂ ਭੇਜਦਾ।

Verse 11

पृच्छेयं शंकरं तत्र कारणं सर्वमादरात् । चिंतयित्वेति सासीद्वै तत्र गंतुं सुनिश्चया

ਉਸ ਨੇ ਸੋਚਿਆ, “ਉੱਥੇ ਮੈਂ ਆਦਰ ਨਾਲ ਸ਼ੰਕਰ ਜੀ ਨੂੰ ਇਸ ਸਭ ਦਾ ਕਾਰਨ ਪੁੱਛਾਂਗੀ।” ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਸਤੀ ਨੇ ਉੱਥੇ ਜਾਣ ਦਾ ਪੱਕਾ ਨਿਸ਼ਚਯ ਕਰ ਲਿਆ।

Verse 12

अथ दाक्षायणी देवी विजयां प्रवरां सखीम् । स्थापयित्वा द्रुतं तत्र समगच्छच्छिवांतिकम्

ਤਦੋਂ ਦਾਕ੍ਸ਼ਾਯਣੀ ਦੇਵੀ (ਸਤੀ) ਨੇ ਆਪਣੀ ਉੱਤਮ ਸਖੀ ਵਿਜਯਾ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਟਿਕਾ ਕੇ ਤੁਰੰਤ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਸਨਿਧਾਨ ਵੱਲ ਚਲੀ ਗਈ।

Verse 13

ददर्श तं सभामध्ये संस्थितं बहुभिर्गणैः । नंद्यादिभिर्महावीरैः प्रवरैर्यूथयूथपै

ਉਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਭਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਬਿਰਾਜਮਾਨ ਵੇਖਿਆ; ਨੰਦੀ ਆਦਿ ਮਹਾਵੀਰ, ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਦਲ-ਨਾਇਕ ਅਤੇ ਬਹੁਤੇ ਗਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਘੇਰੇ ਹੋਏ ਸਨ।

Verse 14

दृष्ट्वा तं प्रभुमीशानं स्वपतिं साथ दक्षजा । प्रष्टुं तत्कारणं शीघ्रं प्राप शंकरसंनिधिम्

ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਪਰਮੇਸ਼ੁਰ ਈਸ਼ਾਨ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਦਕਸ਼ ਦੀ ਧੀ ਸਤੀ ਉਸ ਗੱਲ ਦਾ ਕਾਰਨ ਤੁਰੰਤ ਪੁੱਛਣ ਲਈ ਛੇਤੀ ਸ਼ੰਕਰ ਦੇ ਸਨਿਧਾਨ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੀ।

Verse 15

शिवेन स्थापिता स्वांके प्रीतियुक्तेन स्वप्रिया । प्रमोदिता वचोभिस्सा बहुमानपुरस्सरम्

ਪ੍ਰੀਤਿ ਨਾਲ ਭਰੇ ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਿਯਾ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਬਿਠਾਇਆ। ਉਹ ਮਹਾਨ ਸਨਮਾਨ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਦੇ ਸਨੇਹ ਭਰੇ ਬਚਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਈ।

Verse 16

अथ शंभुर्महालीलस्सर्वेशस्सुखदस्सताम् । सतीमुवाच त्वरितं गणमध्यस्थ आदरात्

ਤਦ ਅਦਭੁਤ ਮਹਾਲੀਲਾ ਵਾਲੇ, ਸਰਵੇਸ਼ਵਰ, ਸੱਜਣਾਂ ਨੂੰ ਸੁਖ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ੰਭੂ—ਗਣਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਬੈਠੇ ਹੋਏ—ਆਦਰ ਨਾਲ ਤੁਰੰਤ ਸਤੀ ਨੂੰ ਬੋਲੇ।

Verse 17

शंभुरुवाच । किमर्थमागतात्र त्वं सभामध्ये सविस्मया । कारणं तस्य सुप्रीत्या शीघ्रं वद सुमध्यमे

ਸ਼ੰਭੂ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਤੂੰ ਕਿਹੜੇ ਕਾਰਨ ਕਰਕੇ ਅਚੰਭੇ ਨਾਲ ਇਸ ਸਭਾ ਦੇ ਵਿਚ ਆਈ ਹੈਂ? ਹੇ ਸੁਮੱਧਿਆਮੇ, ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਜਲਦੀ ਦੱਸ।

Verse 18

ब्रह्मोवाच । एवमुक्ता तदा तेन महेशेन मुनीश्वर । सांजलिस्सुप्रणम्याशु सत्युवाच प्रभुं शिवा

ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਹੇ ਮੁਨੀਸ਼ਵਰ, ਮਹੇਸ਼ ਨੇ ਇਉਂ ਆਖਿਆ ਤਾਂ ਸਤੀ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਡੂੰਘਾ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਭੂ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।

Verse 19

सत्युवाच । पितुर्मम महान् यज्ञो भवतीति मया श्रुतम् । तत्रोत्सवो महानस्ति समवेतास्सुरर्षयः

ਸਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਮੈਂ ਸੁਣਿਆ ਹੈ ਕਿ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਮਹਾਨ ਯਜ੍ਞ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਵੱਡਾ ਉਤਸਵ ਹੈ ਅਤੇ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਰਿਸ਼ੀ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਹਨ।

Verse 20

पितुर्मम महायज्ञे कस्मात्तव न रोचते । गमनं देवदेवेश तत्सर्वं कथय प्रभो

ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਮਹਾਯੱਗ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਨੂੰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਰੁਚੀ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ? ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵੇਸ਼, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਉੱਥੇ ਨਾ ਜਾਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਸਾਰਾ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ।

Verse 21

सुहृदामेष वै धर्मस्सुहृद्भिस्सह संगतिः । कुर्वंति यन्महादेव सुहृदः प्रीतिवर्द्धिनीम्

ਸੱਚੇ ਮਿੱਤਰਾਂ ਦਾ ਇਹੀ ਧਰਮ ਹੈ ਕਿ ਮਿੱਤਰਾਂ ਨਾਲ ਸੰਗਤ ਰੱਖਣ; ਅਤੇ ਹੇ ਮਹਾਦੇਵ, ਉਹ ਕੰਮ ਕਰਨ ਜੋ ਆਪਸੀ ਪ੍ਰੀਤ ਤੇ ਸਦਭਾਵ ਵਧਾਉਣ।

Verse 22

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन मयागच्छ सह प्रभो । यज्ञवाटं पितुर्मेद्य स्वामिन् प्रार्थनया मम

ਇਸ ਲਈ ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਪੂਰੇ ਯਤਨ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਚਲੋ—ਅੱਜ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਯੱਗ-ਵਾਟ ਵਿੱਚ। ਹੇ ਸਵਾਮੀ, ਮੈਂ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰਕੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦੀ ਹਾਂ।

Verse 23

ब्रह्मोवाच । तस्यास्तद्वचनं श्रुत्वा सत्या देवो महेश्वरः । दक्ष वागिषुहृद्विद्धो बभाषे सूनृतं वचः

ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਸਤੀ ਦੇ ਉਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਦੇਵ ਮਹੇਸ਼ਵਰ, ਭਾਵੇਂ ਦਕਸ਼ ਦੇ ਬੋਲਾਂ ਦੇ ਬਾਣ ਨਾਲ ਹਿਰਦਾ ਵਿਧਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਤਾਂ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਮਿੱਠੇ ਤੇ ਸੱਚੇ ਬਚਨ ਕਹੇ।

Verse 24

महेश्वर उवाच । दक्षस्तव पिता देवी मम द्रोही विशेषतः

ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਹੇ ਦੇਵੀ, ਤੇਰਾ ਪਿਤਾ ਦਕਸ਼ ਖਾਸ ਤੌਰ ਤੇ ਮੇਰਾ ਵਿਰੋਧੀ ਅਤੇ ਦ੍ਰੋਹੀ ਹੈ।

Verse 25

यस्य ये मानिनस्सर्वे ससुरर्षिमुखाः परे । ते मूढा यजनं प्राप्ताः पितुस्ते ज्ञानवर्जिताः

ਦਕਸ਼-ਪੱਖ ਦੇ ਹੋਰ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਸਮੇਤ ਉਹ ਸਾਰੇ ਅਹੰਕਾਰੀ ਲੋਕ ਮੋਹ ਵਿੱਚ ਪੈ ਕੇ, ਗਿਆਨ ਤੋਂ ਖਾਲੀ ਹੋ ਕੇ, ਤੇਰੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਯੱਗ ਵਿੱਚ ਆ ਪਹੁੰਚੇ।

Verse 26

अनाहूताश्च ये देवी गच्छंति परमंदिरम् । अवमानं प्राप्नुवंति मरणादधिकं तथा

ਹੇ ਦੇਵੀ, ਜੋ ਬਿਨਾਂ ਸੱਦੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੇ ਪਰਮ ਨਿਵਾਸ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਅਪਮਾਨ ਪਾਂਦੇ ਹਨ—ਇਹ ਅਪਮਾਨ ਮੌਤ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

Verse 27

परालयं गतोपींद्रो लघुर्भवति तद्विधः । का कथा च परेषां वै रीढा यात्रा हि तद्विधा

ਪ੍ਰਲਯ-ਸਥਾਨ ਨੂੰ ਜਾ ਕੇ ਇੰਦਰ ਵੀ ਉਸ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਨਿੱਕਾ ਤੇ ਤੁੱਛ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਹੋਰ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਕੀ ਗੱਲ? ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਚਾਲ ਅਤੇ ਭਟਕਣਾ ਵੀ ਓਹੋ ਜਿਹੀ—ਅਨਿਸ਼ਚਿਤ ਅਤੇ ਪ੍ਰਲਯ ਦੇ ਅਧੀਨ।

Verse 28

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां द्वितीये सतीखंडे सतीयात्रावर्णनं नामाष्टविंशोध्यायः

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼੍ਰੀ ਸ਼ਿਵ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸੰਕਲਨ ਰੁਦ੍ਰਸੰਹਿਤਾ ਦੇ ਦੂਜੇ ਭਾਗ ਸਤੀਖੰਡ ਵਿੱਚ ‘ਸਤੀ ਯਾਤਰਾ ਵਰਣਨ’ ਨਾਮਕ ਅਠਾਈਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।

Verse 29

तथारिभिर्न व्यथते ह्यर्दितोपि शरैर्जनः । स्वानांदुरुक्तिभिर्मर्मताडितस्स यथा मतः

ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੈਰੀ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਘਾਇਲ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਮਨੁੱਖ ਡੋਲਦਾ ਨਹੀਂ; ਪਰ ਆਪਣੇ ਹੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਕਠੋਰ ਬਚਨ ਮਰਮ-ਥਾਂ ਨੂੰ ਚੁਭਣ ਤਾਂ ਉਹ ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ ਤਪਦਾ ਹੈ—ਇਹੀ ਮੰਨੀ ਹੋਈ ਸੱਚਾਈ ਹੈ।

Verse 30

विद्यादिभिर्गुणैः षड्भिरसदन्यैस्सतां स्मृतौ । हतायां भूयसां धाम न पश्यंति खलाः प्रिये

ਪ੍ਰਿਏ, ਜਦੋਂ ਕੇਵਲ ਵਿਦਿਆ ਆਦਿ ਛੇ ਗੁਣ—ਜੋ ਸੱਚੇ ਸਤਗੁਣ ਨਹੀਂ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਰਕੇ ਸੱਜਣਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਮਿਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਦ ਖਲ ਲੋਕ ਮਹਾਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਚਾਹਿਆ ਪਰਮ ਧਾਮ ਨਹੀਂ ਵੇਖ ਸਕਦੇ।

Verse 31

ब्रह्मोवाच । एवमुक्ता सती तेन महेशेन महात्मना । उवाच रोषसंयुक्ता शिवं वाक्यविदां वरम्

ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਉਸ ਮਹਾਤਮਾ ਮਹੇਸ਼ ਨੇ ਇਉਂ ਕਹਿਆ ਤਾਂ ਸਤੀ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰ ਕੇ ਬਚਨ-ਵਿਦਿਆ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਬੋਲੀ।

Verse 32

सत्युवाच । यज्ञस्स्यात्सफलो येन स त्वं शंभोखिलेश्वर । अनाहूतोसि तेनाद्य पित्रा मे दुष्टकारिणा

ਸਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਹੇ ਸ਼ੰਭੂ, ਅਖਿਲੇਸ਼ਵਰ! ਜਿਸ ਨਾਲ ਯੱਗ ਫਲਵਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਉਹ ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਹੋ; ਪਰ ਅੱਜ ਮੇਰੇ ਉਸ ਦੁਸ਼ਟਕਰਮੀ ਪਿਤਾ ਨੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬਿਨਾ ਸੱਦੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

Verse 33

तत्सर्वं ज्ञातुमिच्छामि भव भावं दुरात्मनः । सुरर्षीणां च सर्वेषामागतानां दुरात्मनाम्

ਹੇ ਭਵ! ਮੈਂ ਉਹ ਸਭ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੁਸ਼ਟ-ਮਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਅੰਦਰਲਾ ਭਾਵ ਵੀ, ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਆਏ ਸਾਰੇ ਦੇਵਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਵੀ, ਭਾਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਮੈਲੇ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨ ਹੋਣ।

Verse 34

तस्माच्चाद्यैव गच्छामि स्वपितुर्यजनं प्रभो । अनुज्ञां देहि मे नाथ तत्र गंतुं महेश्वर

ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਂ ਅੱਜ ਹੀ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਯੱਗ ਵਿੱਚ ਜਾਵਾਂਗੀ। ਹੇ ਨਾਥ, ਹੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ, ਉੱਥੇ ਜਾਣ ਲਈ ਮੈਨੂੰ ਆਗਿਆ ਬਖ਼ਸ਼ੋ।

Verse 35

ब्रह्मोवाच । इत्युक्तौ भगवान् रुद्रस्तया देव्या शिवस्स्वयम् । विज्ञाताखिलदृक् द्रष्टा सतीं सूतिकरोऽब्रवीत्

ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਦੇਵੀ ਦੇ ਇਉਂ ਕਹਿਣ ਉਪਰੰਤ, ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਤੇ ਸਭ ਕੁਝ ਵੇਖਣ ਵਾਲੇ ਭਗਵਾਨ ਰੁਦ੍ਰ—ਸਵੈੰ ਸ਼ਿਵ—ਦਕਸ਼ ਦੀ ਧੀ ਸਤੀ ਨੂੰ ਬੋਲੇ।

Verse 36

शिव उवाच । यद्येवं ते रुचिर्देवि तत्र गंतुमवश्यकम् । सुव्रते वचनान्मे त्वं गच्छ शीघ्रं पितुर्मखम्

ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਹੇ ਦੇਵੀ, ਜੇ ਇਹੀ ਤੇਰੀ ਇੱਛਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉੱਥੇ ਜਾਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਹੇ ਸੁਵ੍ਰਤੇ, ਮੇਰੇ ਬਚਨ ਅਨੁਸਾਰ ਜਲਦੀ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਯੱਗ ਵਿੱਚ ਜਾ।

Verse 37

एतं नंदिनमारुह्य वृषभं सज्जमादरात् । महाराजोपचाराणि कृत्वा बहुगुणान्विता

ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਉਹ ਤਿਆਰ ਨੰਦੀ ਬਲਦ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹੀ; ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਜੇ ਵਰਗੇ ਸਤਿਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਅਨੇਕ ਸਦਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋ ਅੱਗੇ ਵਧੀ।

Verse 38

भूषितं वृषमारोहेत्युक्ता रुद्रेण सा सती । सुभूषिता सती युक्ता ह्यगमत्पितुमंदिरम्

ਰੁਦ੍ਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਹਾ—“ਹੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭਾਰੂੜ੍ਹੇ, ਅਲੰਕਾਰ ਧਾਰਣ ਕਰ।” ਤਦ ਸਤੀ ਸੁੰਦਰ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜ ਕੇ, ਪੂਰੀ ਤਿਆਰੀ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਮਹਲ ਵੱਲ ਚਲ ਪਈ।

Verse 39

महाराजोपचाराणि दत्तानि परमात्मना । सुच्छत्रचामरादीनि सद्वस्त्राभरणानि च

ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੇ ਰਾਜੋਚਿਤ ਸਤਿਕਾਰ ਦਿੱਤੇ—ਸੁੰਦਰ ਛਤਰ, ਚਾਮਰ ਆਦਿ, ਅਤੇ ਉੱਤਮ ਵਸਤ੍ਰ ਤੇ ਆਭੂਸ਼ਣ ਵੀ।

Verse 40

गणाः षष्टिसहस्राणि रौद्रा जग्मुश्शिवाज्ञया । कुतूहलयुताः प्रीता महोत्सवसमन्विताः

ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਸੱਠ ਹਜ਼ਾਰ ਰੌਦ੍ਰ ਗਣ ਤੁਰ ਪਏ। ਕੌਤੂਹਲ ਨਾਲ ਭਰੇ, ਪ੍ਰਸੰਨ, ਮਹੋਤਸਵ ਦੇ ਭਾਗੀਦਾਰ ਬਣ ਕੇ ਉਹ ਅੱਗੇ ਵਧੇ।

Verse 41

तदोत्सवो महानासीद्यजने तत्र सर्वतः । सत्याश्शिवप्रियायास्तु वामदेवगणैः कृतः

ਉਹ ਉਤਸਵ ਮਹਾਨ ਮਹੋਤਸਵ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਯਜ੍ਞ-ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਹਰ ਪਾਸੇ ਫੈਲ ਗਿਆ। ਸ਼ਿਵ-ਪ੍ਰਿਯਾ ਸਤਿਆ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਲਈ ਵਾਮਦੇਵ-ਗਣਾਂ ਨੇ ਇਹ ਰਚਿਆ।

Verse 42

कुतूहलं गणाश्चक्रुश्शिवयोर्यश उज्जगुः । बालांतः पुप्लुवुः प्रीत्या महावीराश्शिवप्रियाः

ਕੁਤੂਹਲ ਨਾਲ ਭਰ ਕੇ ਗਣਾਂ ਨੇ ਹರ್ಷ ਮਨਾਇਆ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ-ਸਤੀ ਦੀ ਕੀਰਤੀ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਗਾਈ। ਸ਼ਿਵ-ਪ੍ਰਿਯ ਉਹ ਮਹਾਵੀਰ ਸੇਵਕ ਬੱਚਿਆਂ ਵਾਂਗ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਉਛਲ ਪਏ।

Verse 43

सर्वथासीन्महाशोभा गमने जागदम्बिके । सुखारावस्संबभूव पूरितं भुवनत्रयम्

ਜਗਦੰਬਿਕਾ ਦੇ ਪ੍ਰਸਥਾਨ ਵੇਲੇ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਹਾਨ ਸ਼ੋਭਾ ਸੀ। ਮੰਗਲਮਈ ਖੁਸ਼ੀ ਦੀ ਧੁਨੀ ਉਠੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨਾਦ ਨਾਲ ਤ੍ਰਿਲੋਕ ਭਰ ਗਿਆ।