कुमाराभिषेकवर्णनम् — Description of Kumāra’s Abhiṣeka (Consecration/Installation)

Verse 1

ब्रह्मोवाच । एतस्मिन्नंतरे तत्र ददर्श रथमुत्तमम् । अद्भुतं शोभितं शश्वद्विश्वकर्मविनिर्मितम्

ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਇਸੇ ਵਿਚਕਾਰ ਉੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਉੱਤਮ ਰਥ ਵੇਖਿਆ; ਉਹ ਅਦਭੁਤ, ਸ਼ੋਭਾ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਸਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਦਾ ਬਣਾਇਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।

Verse 2

शतचक्रं सुविस्तीर्णं मनोयायि मनोहरम् । प्रस्थापितं च पार्वत्या वेष्टितं पार्षदैर्वरैः

ਸੌ ਪਹੀਿਆਂ ਵਾਲਾ, ਬਹੁਤ ਵਿਸਤਾਰ ਵਾਲਾ, ਮਨ ਵਰਗੇ ਵੇਗ ਨਾਲ ਦੌੜਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਅਤਿ ਮਨੋਹਰ ਰਥ ਦੇਵੀ ਪਾਰਵਤੀ ਨੇ ਤਿਆਰ ਕਰਵਾਇਆ; ਉਹ ਉਸ ਦੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਪਾਰਸ਼ਦਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਖੜਾ ਸੀ।

Verse 3

समारोहत्ततोऽनंतो हृदयेन विदूयता । कार्त्तिकः परम ज्ञानी परमेशानवीर्यजः

ਫਿਰ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਸੜਨ ਵਾਲੀ ਪੀੜ ਨਾਲ ਅਨੰਤ ਉਸ ਰਥ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਿਆ। ਕਾਰਤਿਕੇਯ ਪਰਮ ਗਿਆਨੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਰਮੇਸ਼ਾਨ (ਸ਼ਿਵ) ਦੀ ਦਿਵ੍ਯ ਵੀਰ੍ਯ-ਸ਼ਕਤੀ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਹੈ।

Verse 4

तदैव कृत्तिकाः प्राप्य मुक्तकेश्यश्शुचाऽऽतुराः । उन्मत्ता इव तत्रैव वक्तुमारेभिरे वचः

ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਕ੍ਰਿੱਤਿਕਾਵਾਂ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਸੋਗ ਨਾਲ ਵਿਆਕੁਲ ਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਕੇਸਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਉਹ ਓਥੇ ਹੀ ਉਨਮੱਤਾਂ ਵਾਂਗ ਬੋਲਣ ਲੱਗ ਪਈਆਂ।

Verse 5

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां चतुर्थे कुमारखण्डे कुमाराभिषेकवर्णनं नाम पंचमोऽध्यायः

ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੀ ਸ਼ਿਵ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੀ ਦੂਜੀ ਰੁਦ੍ਰਸੰਹਿਤਾ ਦੇ ਚੌਥੇ ਕੁਮਾਰਖੰਡ ਵਿੱਚ ‘ਕੁਮਾਰ ਦੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਦਾ ਵਰਣਨ’ ਨਾਮਕ ਪੰਜਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।

Verse 6

स्नेहेन वर्द्धितोऽस्माभिः पुत्रोऽस्माकं च धर्मतः । किं कुर्मः क्व च यास्यामो वयं किं करवाम ह

ਸਨੇਹ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਇਸ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਪਾਲਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਸਾਡਾ ਹੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਅਸੀਂ ਕੀ ਕਰੀਏ? ਕਿੱਥੇ ਜਾਈਏ? ਦੱਸੋ—ਅਸੀਂ ਕੀ ਕਰੀਏ?

Verse 7

इत्युक्त्वा कृत्तिकास्सर्वाः कृत्वा वक्षसि कार्त्तिकम् । द्रुतं मूर्च्छामवापुस्तास्सुतविच्छेदकारणात्

ਇਉਂ ਕਹਿ ਕੇ ਸਭ ਕ੍ਰਿਤਿਕਾਵਾਂ ਨੇ ਕਾਰਤਿਕੇਯ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਕਸ਼ ਨਾਲ ਲਾ ਲਿਆ। ਪਰ ਪੁੱਤਰ-ਵਿਛੋੜੇ ਦੇ ਕਾਰਨ ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਈਆਂ।

Verse 8

ताः कुमारो बोधयित्वा अध्यात्मवचनेन वै । ताभिश्च पार्षदैस्सार्द्धमारुरोह रथं मुने

ਹੇ ਮੁਨੀ, ਉਹਨਾਂ ਇਸਤ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਆਤਮਿਕ ਗਿਆਨ ਦੇ ਬਚਨਾਂ ਨਾਲ ਸਮਝਾ ਕੇ, ਕੁਮਾਰ ਉਹਨਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਪਾਰਸ਼ਦ-ਗਣਾਂ ਸਮੇਤ ਰਥ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਿਆ।

Verse 9

दृष्ट्वा श्रुत्वा मंगलानि बहूनि सुखदानि वै । कुमारः पार्षदैस्सार्द्धं जगाम पितृमन्दिरम्

ਅਨੇਕ ਸੁਖਦਾਇਕ ਮੰਗਲ-ਚਿੰਨ੍ਹ ਵੇਖ ਕੇ ਤੇ ਸੁਣ ਕੇ, ਕੁਮਾਰ ਪਾਰਸ਼ਦਾਂ ਸਮੇਤ ਪਿਤਾ ਦੇ ਮੰਦਰ—ਸ਼ਿਵਧਾਮ—ਵੱਲ ਚਲਿਆ।

Verse 10

दक्षेण नंदियुक्तश्च मनोयायिरथेन च । कुमारः प्राप कैलासं न्यग्रोधाऽक्षयमूलके

ਦਕਸ਼ ਦੇ ਨਾਲ ਅਤੇ ਨੰਦੀ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਮਨ ਦੇ ਵੇਗ ਨਾਲ ਚੱਲਣ ਵਾਲੇ ਰਥ ਵਿੱਚ ਕੁਮਾਰ ਅਖੰਡ ਮੂਲ ਵਾਲੇ ਨਿਆਗਰੋਧ-ਸਥਾਨ ਉੱਤੇ ਕੈਲਾਸ ਪਹੁੰਚਿਆ।

Verse 11

तत्र तस्थौ कृत्तिकाभिः पार्षदप्रवरैः सह । कुमारश्शांकरिः प्रीतो नानालीलाविशारदः

ਉੱਥੇ ਕ੍ਰਿਤਿਕਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪਾਰਸ਼ਦਾਂ ਨਾਲ, ਸ਼ਾਂਕਰੀ ਕੁਮਾਰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਠਹਿਰਿਆ, ਅਨੇਕ ਲੀਲਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁਣ।

Verse 12

तदा सर्वे सुरगणा ऋषयः सिद्धचारणाः । विष्णुना ब्रह्मणा सार्द्धं समाचख्युस्तदागमम्

ਤਦੋਂ ਸਾਰੇ ਦੇਵ-ਗਣ, ਰਿਸ਼ੀ, ਸਿੱਧ ਅਤੇ ਚਾਰਣ—ਵਿਸ਼ਨੂ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਸਮੇਤ—ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਆਗਮਨ ਦੀ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਜਿਵੇਂ ਹੋਈ ਤਿਵੇਂ ਬਿਆਨ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।

Verse 13

तदा दृष्ट्वा च गांगेयं ययौ प्रमुदितश्शिवः । अन्यैस्समेतो हरिणा ब्रह्मणा च सुरर्षिभिः

ਤਦ ਗੰਗਾ-ਪੁੱਤਰ (ਕਾਰਤਿਕੇਯ) ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਪਰਮ ਪ੍ਰਸੰਨ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਅੱਗੇ ਵਧੇ। ਹਰੀ (ਵਿਸ਼ਣੂ), ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਦੇਵਰਿਸ਼ੀ ਵੀ ਨਾਲ ਸਨ।

Verse 14

शंखाश्च बहवो नेदुर्भेरी तूर्याण्यनेकशः । उत्सवस्तु महानासीद्देवानां तुष्टचेतसाम्

ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸ਼ੰਖ ਗੂੰਜੇ ਅਤੇ ਭੇਰੀ-ਤੂਰਯ ਆਦਿ ਅਨੇਕ ਵਾਜੇ ਵਾਰ ਵਾਰ ਵੱਜੇ। ਤ੍ਰਿਪਤ ਚਿੱਤ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਹਾਨ ਉਤਸਵ ਹੋਇਆ।

Verse 15

तदानीमेव तं सर्वे वीरभद्रादयो गणाः । कुर्वन्तः स्वन्वयुः केलिं नानातालधरस्वराः

ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਵੀਰਭਦ੍ਰ ਆਦਿ ਸਾਰੇ ਗਣ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਾਲਾਂ ਤੇ ਸੁਰਾਂ ਨਾਲ ਗੂੰਜ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਖੁਸ਼ੀ ਦੀ ਕ੍ਰੀੜਾ ਵਿੱਚ ਰਮ ਗਏ।

Verse 16

स्तावकाः स्तूयमानाश्च चक्रुस्ते गुणकीर्त्तनम् । जयशब्दं नमश्शब्दं कुर्वाणाः प्रीतमानसाः

ਪ੍ਰੇਮ-ਭਰੇ ਮਨ ਨਾਲ ਸਤੁਤਿਕਾਰਾਂ ਨੇ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਦਿਆਂ ਉਸ ਦੇ ਗੁਣ ਗਾਏ; ‘ਜੈ’ ਅਤੇ ‘ਨਮਹ’ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਮੁੜ ਮੁੜ ਉਚਾਰੇ।

Verse 17

द्रष्टुं ययुस्तं शरजं शिवात्मजमनुत्तमम्

ਉਹ ਨਲਾਂ ਵਿਚੋਂ ਜਨਮੇ, ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਅਨੁਪਮ ਤੇ ਪਰਮੋਤਕ੍ਰਿਸ਼ਟ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਲਈ ਗਏ।

Verse 18

पार्वती मंगलं चक्रे राजमार्गं मनोहरम् । पद्मरागादिमणिभिस्संस्कृतं परितः पुरम्

ਪਾਰਵਤੀ ਨੇ ਮੰਗਲ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤੇ; ਮਨੋਹਰ ਰਾਜਮਾਰਗ ਬਣਵਾਇਆ, ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਚੌਫੇਰੇ ਪਦਮਰਾਗ ਆਦਿ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜ ਗਿਆ।

Verse 19

पतिपुत्रवतीभिश्च साध्वीभिः स्त्रीभिरन्विता । लक्ष्म्यादित्रिंशद्देवीश्च पुरः कृत्वा समाययौ

ਉਹ ਪਤਿਵ੍ਰਤਾ ਤੇ ਪੁੱਤਰਵਤੀ ਸਾਧਵੀ ਇਸਤ੍ਰੀਆਂ ਨਾਲ ਆਈ; ਲਕਸ਼ਮੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਤੀਹ ਦੇਵੀਆਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ ਪਹੁੰਚੀ।

Verse 20

रम्भाद्यप्सरसो दिव्यास्स स्मिता वेषसंयुताः । संगीतनर्तनपरा बभूवुश्च शिवाज्ञया

ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਰੰਭਾ ਆਦਿ ਦਿਵ੍ਯ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਮੁਸਕਰਾਉਂਦੀਆਂ, ਸੁੰਦਰ ਵੇਸ਼-ਭੂਸ਼ਾ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ, ਗੀਤ ਅਤੇ ਨ੍ਰਿਤ੍ਯ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੀਨ ਹੋ ਗਈਆਂ।

Verse 21

ये तं समीक्षयामासुर्गागेयं शंकरोपमम् । ददृशुस्ते महत्तेजो व्याप्तमासीज्जगत्त्रये

ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸ਼ੰਕਰ ਸਮਾਨ ਗੰਗਾ-ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਨਿਹਾਰਿਆ, ਤਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਦਿਵ੍ਯ ਤੇਜ ਵੇਖਿਆ ਜੋ ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਸੀ।

Verse 22

तत्तेजसा वृतं बालं तप्तचामीकरप्रभम् । ववंदिरे द्रुतं सर्वे कुमारं सूर्यवर्चसम्

ਆਪਣੇ ਹੀ ਤੇਜ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਉਸ ਬਾਲਕ ਨੂੰ—ਤਪੇ ਸੋਨੇ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਸਮਾਨ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਵਾਲੇ ਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ—ਸਭ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਦੌੜ ਕੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ।

Verse 23

जहुर्षुर्विनतस्कंधा नमश्शब्दरतास्तदा । परिवार्योपतस्थुस्ते वामदक्षिणमागताः

ਤਦ, ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਝੁਕੇ ਹੋਏ ਮੋਢਿਆਂ ਨਾਲ ਅਤੇ 'ਨਮਹ' ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਉਚਾਰਨ ਵਿੱਚ ਮਗਨ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਖੱਬੇ ਅਤੇ ਸੱਜੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਗਏ।

Verse 24

अहं विष्णुश्च शक्रश्च तथा देवादयोऽखिलाः । दण्डवत्पतिता भूमौ परिवार्य्य कुमारकम्

'ਮੈਂ (ਬ੍ਰਹ্মা), ਵਿਸ਼ਨੂੰ, ਸ਼ੱਕਰ (ਇੰਦਰ) ਅਤੇ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ—ਦਿਵਯ ਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਘੇਰ ਕੇ—ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਡੰਡਵਤ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਡਿੱਗ ਪਏ।'

Verse 25

एतस्मिन्नन्तरे शंभुर्गिरिजा च मुदान्विता । महोत्सवं समागम्य ददर्श तनयं मुदा

ਇਸੇ ਵੇਲੇ ਆਨੰਦ ਨਾਲ ਭਰੇ ਸ਼ੰਭੂ ਅਤੇ ਗਿਰਿਜਾ ਮਹੋਤਸਵ ਵਿੱਚ ਆਏ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।

Verse 26

पुत्रं निरीक्ष्य च तदा जगदेकबंधुः प्रीत्यान्वितः परमया परया भवान्या । स्नेहान्वितो भुजगभोगयुतो हि साक्षात्सर्वेश्वरः परिवृतः प्रमथैः परेशः

ਤਦ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਜਗਤ ਦੇ ਇਕਮਾਤ੍ਰ ਬੰਧੂ—ਸਵੈੰ ਸਰਵੇਸ਼ਵਰ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਸ਼ਿਵ—ਪਰਾ ਭਵਾਨੀ ਸਮੇਤ ਪਰਮ ਪ੍ਰੀਤੀ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ। ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦੇ ਸਨੇਹ ਨਾਲ ਉੱਛਲਦੇ, ਭੁਜੰਗ-ਭੋਗ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਭੂਸ਼ਣ ਵਾਂਗ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਪ੍ਰਮਥ ਗਣਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਪ੍ਰਭੂ ਸਾਕਸ਼ਾਤ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ।

Verse 27

अथ शक्तिधरः स्कन्दौ दृष्ट्वा तौ पार्वतीशिवौ । अवरुह्य रथात्तूर्णं शिरसा प्रणनाम ह

ਫਿਰ ਸ਼ਕਤਿਧਰ ਨੇ ਸਕੰਦ ਅਤੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ—ਪਾਰਵਤੀ ਤੇ ਸ਼ਿਵ—ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਤੁਰੰਤ ਰਥ ਤੋਂ ਉਤਰ ਕੇ ਸਿਰ ਨਿਵਾ ਕੇ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕੀਤਾ।

Verse 28

उपगुह्य शिवः प्रीत्या कुमारं मूर्ध्नि शंकरः । जघ्रौ प्रेम्णा परमेशानः प्रसन्नः स्नेहकर्तृकः

ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾ ਕੇ ਸ਼ੰਕਰ—ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਸ਼ਿਵ—ਨੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਮੱਥੇ ਨੂੰ ਚੁੰਮਿਆ (ਸੂੰਘਿਆ); ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਇਹ ਉਸ ਨੇ ਨਿਰਮਲ ਪਿਤ੍ਰ-ਸਨੇਹ ਨਾਲ ਕੀਤਾ।

Verse 29

उपगुह्य गुहं तत्र पार्वती जातसंभ्रमा । प्रस्नुतं पाययामास स्तनं स्नेहपरिप्लुता

ਉੱਥੇ ਪਾਰਵਤੀ ਅਚਾਨਕ ਭਾਵ-ਵਿਹਵਲ ਹੋ ਕੇ ਗੁਹ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾ ਬੈਠੀ; ਮਾਤਾ ਦੇ ਸਨੇਹ ਨਾਲ ਭਿੱਜ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਤਨ ਤੋਂ ਵਹਿੰਦਾ ਦੁੱਧ ਉਸ ਨੂੰ ਪਿਲਾਇਆ।

Verse 30

तदा नीराजितो देवैस्सकलत्रैर्मुदान्वितैः । जयशब्देन महता व्याप्तमासीन्नभस्तलम्

ਤਦੋਂ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਸਮੇਤ ਉਸ ਦੇਵ ਦਾ ਨੀਰਾਜਨ ਕੀਤਾ। ‘ਜੈ’ ਦੇ ਮਹਾਨ ਨਾਅਰੇ ਨਾਲ ਸਾਰਾ ਆਕਾਸ਼ ਗੂੰਜ ਉਠਿਆ।

Verse 31

ऋषयो ब्रह्मघोषेण गीतेनैव च गायकाः । वाद्यैश्च बहवस्तत्रोपतस्थुश्च कुमारकम्

ਉੱਥੇ ਰਿਸ਼ੀ ਬ੍ਰਹਮ-ਘੋਸ਼ ਨਾਲ, ਗਾਇਕ ਭਜਨਾਂ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਦਕ ਵਾਜਿਆਂ ਸਮੇਤ—ਸਭੇ ਕੁਮਾਰ (ਸਕੰਦ) ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਹਾਜ਼ਰ ਰਹੇ।

Verse 32

स्वमंकमारोप्य तदा महेशः कुमारकं तं प्रभया समुज्ज्वलम् । बभौ भवानीपतिरेव साक्षाच्छ्रियाऽन्वितः पुत्रवतां वरिष्ठः

ਤਦ ਮਹੇਸ਼ ਨੇ ਉਸ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਬਿਠਾਇਆ; ਅਤੇ ਭਵਾਨੀਪਤੀ ਆਪ ਦਿਵ੍ਯ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਪੁੱਤਰਵਾਨਾਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਵਾਂਗ ਸਾਕਸ਼ਾਤ ਚਮਕੇ।

Verse 33

कुमारः स्वगणैः सार्द्धमाजगाम शिवालयम् । शिवाज्ञया महोत्साहैस्सह देवैर्महासुखी

ਕੁਮਾਰ (ਸਕੰਦ) ਆਪਣੇ ਗਣਾਂ ਸਮੇਤ ਸ਼ਿਵਾਲੇ ਆਇਆ। ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮਹਾਨ ਉਤਸ਼ਾਹ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਪਰਮ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ।

Verse 34

दंपती तौ तदा तत्रैकपद्येन विरेजतुः । विवंद्यमानावृषिभिरावृतौ सुरसत्तमैः

ਤਦ ਉੱਥੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਉਹ ਦਿਵ੍ਯ ਦੰਪਤੀ ਇਕੋ ਪਗ ਨਾਲ ਹੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਹੋਏ; ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਵੰਦਿਤ ਅਤੇ ਉੱਤਮ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ ਸ਼ੋਭਦੇ ਸਨ।

Verse 35

कुमारः क्रीडयामास शिवोत्संगे मुदान्वितः । वासुकिं शिवकंठस्थं पाणिभ्यां समपीडयत्

ਆਨੰਦ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਕੁਮਾਰ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਖੇਡ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਗਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਵਾਸੁਕੀ ਨਾਗ ਨੂੰ ਦੋਵੇਂ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਨਰਮੀ ਨਾਲ ਦਬਾਇਆ।

Verse 36

प्रहस्य भगवाञ् शंभुश्शशंस गिरिजां तदा । निरीक्ष्य कृपया दृष्ट्या कृपालुर्लीलयाकृतिम्

ਭਗਵਾਨ ਸ਼ੰਭੂ ਹੱਸ ਕੇ ਤਦ ਗਿਰਿਜਾ ਨੂੰ ਬੋਲੇ। ਕਿਰਪਾਲੂ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਕਿਰਪਾ-ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਲੀਲਾਮਈ ਦਿਵ੍ਯ ਆਕ੍ਰਿਤੀ ਨੂੰ ਨਿਹਾਰਿਆ।

Verse 37

मदस्मितेन च तदा भगवान्महेशः प्राप्तो मुदं च परमां गिरिजासमेतः । प्रेम्णा स गद्गदगिरो जगदेकबंधुर्नोवाच किंचन विभुर्भुवनैकभर्त्ता

ਤਦੋਂ ਗਿਰਿਜਾ ਸਮੇਤ ਭਗਵਾਨ ਮਹੇਸ਼ ਮਦਭਰੇ ਮਿੱਠੇ ਹਾਸੇ ਨਾਲ ਪਰਮ ਆਨੰਦ ਵਿੱਚ ਭਰ ਗਏ। ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਗਦਗਦ ਹੋ ਗਈ; ਜਗਤ ਦੇ ਇਕੋ ਬੰਧੂ, ਸਰਬਸ਼ਕਤੀਮਾਨ, ਭੁਵਨ ਦੇ ਇਕੋ ਮਾਲਕ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਉਹ ਕੁਝ ਨਾ ਬੋਲੇ।

Verse 38

अथ शंभुर्जगन्नाथो हृष्टो लौकिकवृत्तवान् । रत्नसिंहासने रम्ये वासयामास कार्त्तिकम्

ਫਿਰ ਜਗੰਨਾਥ ਸ਼ੰਭੂ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਸਨੇਹ ਭਰੇ ਲੋਕਾਚਾਰ ਅਨੁਸਾਰ ਵਰਤਦਿਆਂ, ਸੁੰਦਰ ਰਤਨਾਂ ਵਾਲੇ ਸਿੰਘਾਸਨ ਉੱਤੇ ਕਾਰਤਿਕੇਯ ਨੂੰ ਬਿਠਾ ਦਿੱਤਾ।

Verse 39

वेदमंत्राभिपूतैश्च सर्वतीर्थोदपूर्णकैः । सद्रत्नकुंभशतकैः स्नापया मास तं मुदा

ਫਿਰ ਵੇਦ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਕੀਤੇ, ਸਭ ਤੀਰਥਾਂ ਦੇ ਜਲ ਨਾਲ ਭਰੇ, ਸ਼ੁਭ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਸੈਂਕੜੇ ਘੜਿਆਂ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਸਨਾਨ ਕਰਵਾਇਆ—ਮੰਤ੍ਰ-ਸ਼ੁੱਧ ਪੂਰਨ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕੀਤਾ।

Verse 40

सद्रत्नसाररचितकिरीटमुकुटांगदम् । वैजयन्ती स्वमालां च तस्मै चक्रं ददौ हरिः

ਤਦ ਹਰਿ (ਵਿਸ਼ਨੂ) ਨੇ ਉੱਤਮ ਰਤਨਾਂ ਦੇ ਸਾਰ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਕਿਰਿਟ, ਮੁਕੁਟ ਅਤੇ ਅੰਗਦ ਉਸ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ; ਨਾਲ ਹੀ ਆਪਣੀ ਵੈਜਯੰਤੀ ਮਾਲਾ ਅਤੇ ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਚੱਕਰ ਵੀ ਅਰਪਣ ਕੀਤਾ।

Verse 41

शूलं पिनाकं परशुं शक्ति पाशुपतं शरम् । संहारास्त्रं च परमां विद्यां तस्मै ददौ शिवः

ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ, ਪਿਨਾਕ ਧਨੁਸ਼, ਪਰਸ਼ੂ, ਸ਼ਕਤੀ, ਪਾਸ਼ੁਪਤ ਅਸਤ੍ਰ, ਸ਼ਰ, ਸੰਹਾਰ ਅਸਤ੍ਰ ਅਤੇ ਪਰਮ ਵਿਦਿਆ ਬਖ਼ਸ਼ੀ।

Verse 42

अदामहं यज्ञसूत्रं वेदांश्च वेदमातरम् । कमण्डलुं च ब्रह्मास्त्रं विद्यां चैवाऽरिमर्दिनीम्

“ਮੈਂ ਯਜ੍ਞੋਪਵੀਤ, ਵੇਦ ਅਤੇ ਵੇਦਮਾਤਾ ਦਿੱਤੇ; ਨਾਲ ਹੀ ਕਮੰਡਲੂ, ਬ੍ਰਹਮਾਸਤਰ ਅਤੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਰਦਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਜੈ-ਵਿਦਿਆ ਵੀ ਬਖ਼ਸ਼ੀ।”

Verse 43

गजेन्द्रं चैव वज्रं च ददौ तस्मै सुरेश्वरः । श्वेतच्छत्रं रत्नमालां ददौ वस्तुं जलेश्वरः

ਸੁਰੇਸ਼ਵਰ ਇੰਦਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਗਜੇਂਦਰ ਅਤੇ ਵਜ੍ਰ ਬਖ਼ਸ਼ਿਆ। ਜਲਾਧਿਪਤੀ ਵਰੁਣ ਨੇ ਸ਼ੁੱਧ ਚਿੱਟਾ ਛਤਰ, ਰਤਨਮਾਲਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅਮੋਲ ਦਾਨ ਅਰਪਣ ਕੀਤੇ॥

Verse 44

मनोयायिरथं सूर्यस्सन्नाहं च महाचयम् । यमदंडं यमश्चैव सुधाकुंभं सुधानिधिः

ਸੂਰਜ ਨੇ ਮਨੋਵੇਗ ਨਾਲ ਦੌੜਦਾ ਰਥ, ਮਹਾਂ ਸਨ੍ਹਾਹ ਅਤੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਭੰਡਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਯਮ ਨੇ ਆਪਣਾ ਦੰਡ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਆਪ ਵੀ ਸਹਾਇਕ ਬਣ ਕੇ ਅੱਗੇ ਆਇਆ। ਸੁਧਾਨਿਧਿ ਨੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦਾ ਕੁੰਭ ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦਾ ਖਜ਼ਾਨਾ ਬਖ਼ਸ਼ਿਆ॥

Verse 45

हुताशनो ददौ प्रीत्या महाशक्तिं स्वसूनवे । ददौ स्वशस्त्रं निरृतिर्वायव्यास्त्रं समीरणः

ਹੁਤਾਸ਼ਨ ਅਗਨੀ ਨੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਮਹਾਸ਼ਕਤੀ ਬਖ਼ਸ਼ੀ; ਨਿਰ੍ਰਿਤੀ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸ਼ਸਤ੍ਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਸਮੀਰਣ (ਵਾਯੂ) ਨੇ ਵਾਯਵ੍ਯ ਅਸਤ੍ਰ ਅਰਪਿਤ ਕੀਤਾ।

Verse 46

गदां ददौ कुबेरश्च शूलमीशो ददौ मुदा । नानाशस्त्राण्युपायांश्च सर्वे देवा ददुर्मुदा

ਕੁਬੇਰ ਨੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਗਦਾ ਦਿੱਤੀ; ਅਤੇ ਈਸ਼ਵਰ ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਬਖ਼ਸ਼ਿਆ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਹੱਸ-ਖੇਡ ਕੇ ਅਨੇਕਾਂ ਸ਼ਸਤ੍ਰ ਤੇ ਉਪਾਅ ਅਰਪਣ ਕੀਤੇ।

Verse 47

कामास्त्रं कामदेवोऽथ ददौ तस्मै मुदान्वितः । गदां ददौ स्वविद्याश्च तस्मै च परया मुदा

ਤਦੋਂ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰੇ ਕਾਮਦੇਵ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਾਮਾਸਤ੍ਰ ਬਖ਼ਸ਼ਿਆ; ਪਰਮ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਨਾਲ ਗਦਾ ਵੀ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਗੁਪਤ ਵਿਦਿਆਵਾਂ ਵੀ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤੀਆਂ।

Verse 48

क्षीरोदोऽमूल्यरत्नानि विशिष्टं रत्ननूपुरम् । हिमालयो हि दिव्यानि भूषणान्यंशुकानि च

ਖੀਰ-ਸਾਗਰ ਨੇ ਅਮੋਲ ਰਤਨ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰਤਨ-ਜੜੇ ਨੂਪੁਰਾਂ ਦਾ ਜੋੜ ਅਰਪਣ ਕੀਤਾ; ਅਤੇ ਹਿਮਾਲਯ ਨੇ ਵੀ ਦਿਵ੍ਯ ਗਹਿਣੇ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਵਸਤ੍ਰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੇ।

Verse 49

चित्रबर्हणनामानं स्वपुत्रं गरुडो ददौ । अरुणस्ताम्रचूडाख्यं बलिनं चरणायुधम्

ਗਰੁੜ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ‘ਚਿਤ੍ਰਬਰ੍ਹਣ’ ਨੂੰ ਅਰਪਣ ਕੀਤਾ; ਅਤੇ ਅਰੁਣ ਨੇ ‘ਤਾਮ੍ਰਚੂੜ’ ਨਾਮਕ ਬਲਵਾਨ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਦਾ ਹਥਿਆਰ ਉਸਦੇ ਆਪਣੇ ਚਰਨ ਸਨ।

Verse 50

पार्वती सस्मिता हृष्टा परमैश्वर्यमुत्तमम् । ददौ तस्मै महाप्रीत्या चिरंजीवित्वमेव च

ਮੁਸਕਰਾਉਂਦੀ ਅਤੇ ਹರ್ಷ ਨਾਲ ਭਰੀ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰੀ ਪਾਰਵਤੀ ਨੇ ਮਹਾ-ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਦਿਵ੍ਯ ਐਸ਼ਵਰ੍ਯ ਦੀ ਉੱਤਮ ਪਰਮ ਸਿੱਧੀ ਅਤੇ ਚਿਰੰਜੀਵਤਾ ਦਾ ਵਰ ਵੀ ਬਖ਼ਸ਼ਿਆ।

Verse 51

लक्ष्मीश्च संपदं दिव्यां महाहारं मनोहरम् । सावित्री सिद्धविद्यां च समस्तां प्रददौ मुदा

ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਦਿਵ੍ਯ ਸੰਪਦਾ ਅਤੇ ਮਨੋਹਰ ਮਹਾਨ ਹਾਰ ਬਖ਼ਸ਼ਿਆ; ਅਤੇ ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਨੇ ਵੀ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਨਾਲ ਸਮੂਹ ਸਿੱਧੀਆਂ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਪੂਰਨ ਵਿਦਿਆ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ।

Verse 52

अन्याश्चापि मुने देव्यो यायास्तत्र समागताः । स्वात्मवत्सु ददुस्तस्मै तथैव शिशुपालिकाः

ਹੇ ਮੁਨੀ! ਉੱਥੇ ਇਕੱਠੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹੋਰ ਦੇਵੀਆਂ ਨੇ ਵੀ ਦਾਈਆਂ ਵਾਂਗ, ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਰਗੇ ਸਨੇਹ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਬਾਲਕ ਅਰਪਣ ਕਰ ਦਿੱਤੇ।

Verse 53

महामहोत्सवस्तत्र बभूव मुनिसत्तम । सर्वे प्रसन्नतां याता विशेषाच्च शिवाशिवौ

ਹੇ ਮੁਨੀਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ! ਉੱਥੇ ਮਹਾਨ ਮਹੋਤਸਵ ਹੋਇਆ। ਸਭ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਗਏ—ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਸ਼ਿਵ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵਾ (ਸ਼ਕਤੀ) ਅਤਿ ਆਨੰਦਿਤ ਹੋਏ।

Verse 54

एतस्मिन्नंतरे काले प्रोवाच प्रहसन् मुदा । मुने ब्रह्मादिकान् देवान् रुद्रो भर्गः प्रतापवान्

ਉਸੇ ਵੇਲੇ, ਹੇ ਮੁਨੀ, ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਭਰਗ-ਰੁਦ੍ਰ ਨੇ ਆਨੰਦ ਨਾਲ ਹੌਲੀ ਮੁਸਕਾਨ ਕਰਦਿਆਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਦਿ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।

Verse 55

शिव उवाच । हे हरे हे विधे देवास्सर्वे शृणुत मद्वचः । सर्वथाहं प्रसन्नोस्मि वरान्वृणुत ऐच्छिकान्

ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਹੇ ਹਰਿ, ਹੇ ਵਿਧਾਤਾ, ਹੇ ਸਭ ਦੇਵੋ! ਮੇਰੇ ਬਚਨ ਸੁਣੋ। ਮੈਂ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਾਂ; ਇਸ ਲਈ ਮਨਚਾਹੇ ਵਰ ਮੰਗੋ।

Verse 56

ब्रह्मोवाच । तच्छ्रुत्वा वचनं शंभोर्मुनेविष्ण्वादयस्सुराः । सर्वे प्रोचुः प्रसन्नास्या देवं पशुपतिं प्रभुम्

ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਸ਼ੰਭੂ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਆਦਿ ਦੇਵ ਪ੍ਰਸੰਨ ਚਿਹਰਿਆਂ ਨਾਲ ਉਸ ਪ੍ਰਭੂ ਪਸ਼ੁਪਤੀ ਨੂੰ ਸਭ ਨੇ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।

Verse 57

कुमारेण हतो ह्येष तारको भविता प्रभो । तदर्थमेव संजातमिदं चरितमुत्तमम्

ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਕੁਮਾਰ ਦੁਆਰਾ ਹੀ ਇਸ ਤਾਰਕਾਸੁਰ ਦਾ ਵਧ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸੇ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਇਹ ਉੱਤਮ ਚਰਿੱਤਰ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ ਹੈ।

Verse 58

तस्मादद्यैव यास्यामस्तारकं हन्तुमुद्यता । आज्ञां देहि कुमाराय स तं हंतुं सुखाय नः

ਇਸ ਲਈ ਅਸੀਂ ਅੱਜ ਹੀ ਤਾਰਕਾਸੁਰ ਦਾ ਵਧ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਕੇ ਚੱਲਾਂਗੇ। ਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਆਗਿਆ ਦਿਓ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਸਾਡੇ ਸੁਖ ਲਈ ਉਸਦਾ ਵਧ ਕਰੇ।

Verse 59

ब्रह्मोवाच । तथेति मत्वा स विभुर्दत्तवांस्तनयं तदा । देवेभ्यस्तारकं हंतुं कृपया परिभावितः

ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਹੋਵੇ' ਇਹ ਮੰਨ ਕੇ, ਉਸ ਸਰਵਸ਼ਕਤੀਮਾਨ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਦਇਆ ਕਰਕੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਤਾਰਕਾਸੁਰ ਦਾ ਵਧ ਕਰਨ ਲਈ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ।

Verse 60

शिवाज्ञया सुरास्सर्वे ब्रह्मविष्णुमुखास्तदा । पुरस्कृत्य गुहं सद्यो निर्जग्मुर्मिलिता गिरेः

ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਤਦੋਂ ਬ੍ਰਹਮਾ-ਵਿਸ਼ਨੂ ਆਦਿ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਸਾਰੇ ਦੇਵ, ਗੁਹ (ਕੁਮਾਰ/ਕਾਰਤਿਕੇਯ) ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਤੁਰੰਤ ਪਹਾੜ ਤੋਂ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਏ।

Verse 61

बहिर्निस्सृत्य कैलासात्त्वष्टा शासनतो हरेः । विरेचे नगरं रम्यमद्भुतं निकटे गिरेः

ਕੈਲਾਸ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਕੇ, ਹਰੀ (ਵਿਸ਼ਣੂ) ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਤ੍ਵਸ਼ਟਾ ਨੇ ਪਹਾੜ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਰਮਣੀਅ ਤੇ ਅਦਭੁਤ ਨਗਰ ਬਣਾਇਆ।

Verse 62

तत्र रम्यं गृहं दिव्यमद्भुतं परमो ज्ज्वलम् । गुहार्थं निर्ममे त्वष्टा तत्र सिंहासनं वरम्

ਉੱਥੇ ਤ੍ਵਸ਼ਟਾ ਨੇ ਰਮਣੀਅ, ਦਿਵ੍ਯ, ਅਦਭੁਤ ਅਤੇ ਪਰਮ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਗ੍ਰਿਹ ਗੁਹਾ-ਨਿਵਾਸ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਬਣਾਇਆ; ਅਤੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਉੱਤਮ ਸਿੰਘਾਸਨ ਵੀ ਰਚਿਆ।

Verse 63

तदा हरिस्सुधीर्भक्त्या कारयामास मंगलम् । कार्त्तिकस्याभिषेकं हि सर्वतीर्थजलैस्सुरैः

ਤਦੋਂ ਸੁਧੀ ਅਤੇ ਭਗਤ ਹਰੀ (ਵਿਸ਼ਣੂ) ਨੇ ਮੰਗਲ ਕਰਮ ਕਰਵਾਏ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਸਭ ਤੀਰਥਾਂ ਦੇ ਜਲ ਨਾਲ ਕਾਰਤਿਕੇਯ ਦਾ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕੀਤਾ।

Verse 64

सर्वथा समलंकृत्य वासयामास संग्रहम् । कार्त्तिकस्य विधिं प्रीत्या कारयामास चोत्सवम्

ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾ-ਸਵਾਰ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਸਾਰੀ ਸਭਾ ਨੂੰ ਸੁਖ ਨਾਲ ਟਿਕਾਇਆ। ਪ੍ਰੀਤ ਨਾਲ ਕਾਰਤਿਕ ਦੇ ਵਿਧਿ-ਵਿਧਾਨ ਕਰਵਾਏ ਅਤੇ ਉਤਸਵ ਵੀ ਰਚਾਇਆ।

Verse 65

ब्राह्मांडाधिपतित्वं हि ददौ तस्मै मुदा हरिः । चकार तिलकं तस्य समानर्च सुरैस्सह

ਤਦੋਂ ਹਿਰਦੇ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਰੀ (ਵਿਸ਼ਨੂ) ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾਂਡ ਦੀ ਸਰਬਸਤਾ ਬਖ਼ਸ਼ੀ; ਉਸ ਦੇ ਮੱਥੇ ਤੇ ਤਿਲਕ ਲਾਇਆ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਸਮੇਤ ਯਥਾਵਿਧੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।

Verse 66

प्रणम्य कार्त्तिकं प्रीत्या सर्वदेवर्षिभिस्सह । तुष्टाव विविधस्स्तोत्रैः शिवरूपं सनातनम्

ਕਾਰਤਿਕੇਯ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਾਂ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਸਮੇਤ ਉਸ ਨੇ ਅਨੇਕਾਂ ਸਤੋਤਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਉਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਸਨਾਤਨ ਸ਼ਿਵ-ਸਰੂਪ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕੀਤੀ।

Verse 67

वरसिंहासनस्थो हि शुशुभेऽतीव कार्तिकः । स्वामिभावं समापन्नो ब्रह्मांडस्यासि पालकः

ਉੱਤਮ ਸਿੰਘਾਸਨ ਉੱਤੇ ਬਿਰਾਜਮਾਨ ਕਾਰਤਿਕੇਯ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਹੋਇਆ। ਸਵਾਮੀ-ਭਾਵ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ ਉਹ ਸਮੂਹ ਬ੍ਰਹਮਾਂਡ ਦਾ ਪਾਲਕ ਬਣਿਆ।