
Sukta 5.10
Agni
ਇਹ ਛੋਟਾ ਅਗਨੀ-ਸੂਕਤ ਅਗਨੀ-ਪੁਰੋਹਿਤ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ “ਓਜਿਸ਼ਠ ਦ੍ਯੁਮ੍ਨ”—ਸਭ ਤੋਂ ਬਲਵਾਨ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਈ ਸ਼ਕਤੀ—ਲਿਆਵੇ ਅਤੇ ਜਿੱਤ, ਧਨ ਅਤੇ ਬਲ (ਵਾਜ) ਵੱਲ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਰਾਹ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰੇ। ਇਹ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਬਚਨ ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਅਲੰਕਾਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜੋ ਅੰਦਰੂਨੀ ਤਪਸ਼ (ਸ਼ੁਸ਼ਮ) ਰਾਹੀਂ ਵਿਸ਼ਾਲ ਕੀਰਤੀ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਟਕਰਾਵਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵੀ ਸਰਵ-ਵਿਜੇਈ ਧਨ-ਸੰਪਦਾ ਅਤੇ ਵਾਧਾ ਬਖ਼ਸ਼ਣ ਲਈ ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਅੰਗਿਰਸ ਅਤੇ ਹੋਤ੍ਰ ਵਜੋਂ ਆਹਵਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
Mantra 1
अग्न ओजिष्ठमा भर द्युम्नमस्मभ्यमध्रिगो । प्र नो राया परीणसा रत्सि वाजाय पन्थाम् ॥
ਹੇ ਅਗਨੀ, ਅਟੁੱਟ (ਅਧ੍ਰਿਗੋ), ਸਾਡੇ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਬਲਵਾਨ ਤੇਜਸਵੀ ਓਜ—ਦ੍ਯੁਮ੍ਨ—ਲਿਆ। ਰਾਯਾ ਅਤੇ ਪਰਿਣਸਾ (ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ) ਨਾਲ, ਵਾਜ (ਬਲ) ਦੀ ਜਿੱਤ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਰਾਹ ਸਾਡੇ ਅੱਗੇ ਟਿਕਾ ਦੇ।
Mantra 2
त्वं नो अग्ने अद्भुत क्रत्वा दक्षस्य मंहना । त्वे असुर्यमारुहत्क्राणा मित्रो न यज्ञियः ॥
ਹੇ ਅਗਨੀ, ਤੂੰ ਅਦਭੁਤ ਹੈਂ—ਤੇਰੇ ਕ੍ਰਤੁ (ਇੱਛਾ-ਸ਼ਕਤੀ) ਵਿੱਚ ਵੀ, ਅਤੇ ਤੇਰੇ ਦਕ੍ਸ਼ (ਕੌਸ਼ਲ) ਦੀ ਉਤਾਵਲੀ ਦਾਤ ਵਿੱਚ ਵੀ। ਤੇਰੇ ਵਿੱਚ ਅਸੁਰ੍ਯ ਸ਼ਕਤੀ ਉੱਪਰ ਚੜ੍ਹਦੀ ਹੈ, ਵਧਦੀ ਹੈ; ਮਿਤ੍ਰ ਵਾਂਗ, ਤੂੰ ਸਮਨ੍ਵਯਕਾਰੀ ਅਧਿਪਤ੍ਯ ਨਾਲ ਯਜ੍ਞਿਯ—ਯਜ੍ਞ ਲਈ ਯੋਗ—ਬਣਦਾ ਹੈਂ।
Mantra 3
त्वं नो अग्न एषां गयं पुष्टिं च वर्धय । ये स्तोमेभिः प्र सूरयो नरो मघान्यानशुः ॥
ਹੇ ਅਗਨੀ, ਸਾਡੇ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗਯ (ਆਨੰਦਮਈ ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ) ਅਤੇ ਪੁਸ਼ਟੀ (ਵਧਦੀ ਪਾਲਣਾ) ਵਧਾ; ਉਹ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਨਰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਤੋਮਾਂ ਰਾਹੀਂ ਮਹਾਨਾਂ ਦੇ ਦਾਨ (ਮਘਾ) ਹਾਸਲ ਕੀਤੇ ਹਨ।
Mantra 4
ये अग्ने चन्द्र ते गिरः शुम्भन्त्यश्वराधसः । शुष्मेभिः शुष्मिणो नरो दिवश्चिद्येषां बृहत्सुकीर्तिर्बोधति त्मना ॥
ਹੇ ਅਗਨੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਚੰਦਰ (ਚਮਕਦਾਰ) ਗਿਰਃ (ਬਾਣੀਆਂ) ਤੈਨੂੰ ਸ਼ੋਭਾ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ—ਅਸ਼ਵਰਾਧਸਃ (ਤੇਜ਼ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨਾਲ ਸਮ੍ਰਿੱਧ)—ਉਹ ਸ਼ੁਸ਼ਮਿਣਃ (ਬਲਵਾਨ) ਨਰ ਆਪਣੇ ਸ਼ੁਸ਼ਮ ਨਾਲ ਆਪ ਹੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਤੇ ਉੱਚੀ ਕੀਰਤੀ ਜਗਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਦਿਵ ਤੋਂ ਹੀ।
Mantra 5
तव त्ये अग्ने अर्चयो भ्राजन्तो यन्ति धृष्णुया । परिज्मानो न विद्युतः स्वानो रथो न वाजयुः ॥
ਹੇ ਅਗਨੀ, ਤੇਰੀਆਂ ਉਹ ਅਰਚਯਃ (ਜਵਾਲਾਂ) ਧ੍ਰਿਸ਼ਣੁਯਾ (ਨਿਡਰ ਗਤੀ ਨਾਲ) ਚਮਕਦੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਅੱਗੇ ਵਧਦੀਆਂ ਹਨ; ਪਰਿਜ਼ਮਾਨਃ (ਦੂਰ ਤੱਕ ਫੈਲਦੀਆਂ) ਬਿਜਲੀਆਂ ਵਾਂਗ; ਸ੍ਵਾਨਃ (ਗੂੰਜਦੀਆਂ) ਰਥ ਵਾਂਗ, ਉਹ ਵਾਜ (ਬਲ/ਵਿਜੈ) ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਲੱਭਦੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਧੱਕ ਕੇ ਅੱਗੇ ਨਿਕਲਦੀਆਂ ਹਨ।
Mantra 6
नू नो अग्न ऊतये सबाधसश्च रातये । अस्माकासश्च सूरयो विश्वा आशास्तरीषणि ॥
ਹੁਣ, ਹੇ ਅਗਨੀ, ਸਾਡੀ ਊਤੀ (ਸਹਾਇਤਾ) ਲਈ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਦਾਨ-ਪ੍ਰਦੱਤੀ ਲਈ ਤੂੰ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਹੋ; ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਸੂਰੀ (ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਰਿਸ਼ੀ) ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਆਸ ਦੇ ਸਭ ਦਿਸ਼ਾ-ਕਿਨਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਕੇ ਉਸ ਪਾਰਲੇ ਕੰਢੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ।
Mantra 7
त्वं नो अग्ने अङ्गिरः स्तुतः स्तवान आ भर । होतर्विभ्वासहं रयिं: स्तोतृभ्यः स्तवसे च न उतैधि पृत्सु नो वृधे ॥
ਹੇ ਅੰਗਿਰਸਾਂ ਦੇ ਅਗਨੀ, ਸਤੁਤ ਅਤੇ ਸਦਾ ਸਤੁਤ, ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਲਿਆ—ਹੇ ਹੋਤਾ—ਵਿਭ੍ਵਾਸਹ (ਵਿਸਤਾਰਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ) ਰਯਿ (ਧਨ/ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ), ਗਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸਤੋਤ੍ਰਾਂ ਲਈ ਅਤੇ ਸਤਵਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲਈ; ਅਤੇ ਜੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਡੇ ਲਈ ਵਾਧਾ ਬਣ ਕੇ ਤੂੰ ਵਧਦਾ ਰਹੀਂ।
It asks Agni to bring powerful inner and outer light (dyumna), to grant abundance and wealth, and to set a clear path toward victory and successful accomplishment (vāja).
Because in the Vedic view, well-formed inspired words are themselves offerings; they ‘adorn’ Agni and awaken strength, confidence, and lasting good repute.
Hotṛ means the priest who performs and carries the offering; Aṅgiras links Agni with the ancient seer-line of the Aṅgirases, symbolizing inspired fire that guides and protects the worshipper.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.